Ocena stanu świadomości
Słownik kwalifikacji SPO.01 - Udzielanie pomocy i organizacja wsparcia osobie niepełnosprawnej
Stan świadomości oznacza, czy osoba prawidłowo odbiera bodźce, rozumie sytuację oraz potrafi orientować się w otoczeniu. W opiece nad osobą z niepełnosprawnością podstawowa ocena świadomości pomaga szybko zauważyć pogorszenie stanu zdrowia, np. po urazie, udarze, hipoglikemii, napadzie padaczkowym lub w przebiegu otępienia.
Najważniejsze kryterium
W pytaniach egzaminacyjnych stan świadomości najczęściej ocenia się przez sprawdzenie orientacji w czasie i przestrzeni.
Oznacza to, że osoba potrafi odpowiedzieć na pytania typu:
- jaki jest dzień, miesiąc lub pora dnia,
- gdzie się znajduje,
- co się aktualnie dzieje,
- dokąd zmierza lub dlaczego jest w danym miejscu.
Często dodatkowo sprawdza się także orientację co do własnej osoby, np. imię, nazwisko, wiek.
Co może świadczyć o zaburzeniach świadomości?
Niepokojące objawy to m.in.:
- dezorientacja w miejscu lub czasie,
- splątanie, nielogiczne odpowiedzi,
- senność trudna do przerwania,
- brak reakcji na głos lub dotyk,
- nagła zmiana zachowania,
- niemożność wykonania prostego polecenia.
Czego nie mylić ze stanem świadomości?
Samo poruszanie się, sposób siadania albo chwilowa trudność w kontakcie słownym nie są wystarczającą oceną świadomości. Osoba może mieć afazję, niedosłuch lub niepełnosprawność ruchową, ale nadal być przytomna i zorientowana.
Zasada dla opiekuna
Jeśli osoba nagle traci orientację w czasie lub przestrzeni, należy potraktować to jako sygnał alarmowy, zapewnić bezpieczeństwo i powiadomić odpowiednie osoby lub służby medyczne.