Spastyczność

Co to jest spastyczność?

Spastyczność to wzmożone napięcie mięśniowe wynikające z uszkodzenia ośrodkowego układu nerwowego. Mięśnie są nadmiernie napięte, sztywne, a ruchy stają się trudniejsze i mniej płynne. Spastyczność może występować m.in. u osób po udarze mózgu, z mózgowym porażeniem dziecięcym, po urazach rdzenia kręgowego oraz w stwardnieniu rozsianym.

Typowe objawy

• sztywność kończyn,
• trudności w zginaniu lub prostowaniu ręki albo nogi,
• bolesne skurcze mięśni,
• ograniczenie zakresu ruchu,
• utrudnione chodzenie, ubieranie się, higiena i inne czynności samoobsługowe,
• ryzyko przykurczów przy braku ruchu i rehabilitacji.

Znaczenie w opiece

U osoby ze spastycznością ważne jest codzienne wspieranie sprawności, ale bez wykonywania ruchów na siłę. Opiekun powinien zachęcać do ćwiczeń zaleconych przez fizjoterapeutę, dbać o prawidłowe ułożenie kończyn oraz obserwować ból, pogorszenie ruchomości i trudności w samoobsłudze.

Zasady postępowania

• wykonywać ćwiczenia powoli i delikatnie,
• unikać gwałtownego rozciągania mięśni,
• stosować prawidłowe pozycjonowanie ciała,
• zapobiegać przykurczom,
• wspierać samodzielność osoby, a nie wyręczać jej we wszystkim,
• zgłaszać nasilone napięcie, ból lub pogorszenie funkcjonowania personelowi medycznemu.

Spastyczność nie jest chorobą samą w sobie, ale objawem neurologicznym, który może znacząco wpływać na jakość życia i poziom samodzielności osoby z niepełnosprawnością.