Pozycja ortopnoiczna
Słownik kwalifikacji SPO.02 - Świadczenie usług opiekuńczo-wspierających osobie starszej
Co to jest pozycja ortopnoiczna?
Pozycja ortopnoiczna to ułożenie osoby z dusznością w pozycji siedzącej lub półsiedzącej, zwykle wysoko, z lekkim pochyleniem tułowia do przodu. Ręce mogą być oparte o kolana, blat stolika, poręcze fotela lub poduszki. Taka pozycja ułatwia oddychanie, ponieważ wspomaga pracę mięśni oddechowych i zmniejsza ucisk na klatkę piersiową.
Kiedy stosuje się tę pozycję?
Pozycję ortopnoiczną stosuje się u osób, które mają trudności z oddychaniem, np. przy:
- napadzie astmy,
- zaostrzeniu przewlekłej obturacyjnej choroby płuc,
- duszności spoczynkowej,
- niewydolności krążeniowo-oddechowej.
W pytaniu egzaminacyjnym prawidłowa odpowiedź to pozycja wysoka z lekkim nachyleniem do przodu, czyli właśnie układ ułatwiający oddychanie.
Jak powinna pomóc opiekunka?
Opiekunka powinna:
- posadzić podopieczną wysoko i lekko pochylić ją do przodu,
- zapewnić podparcie dla rąk i pleców,
- rozluźnić ciasną odzież,
- zapewnić dostęp świeżego powietrza, ale bez wychładzania,
- zachować spokój i uspokajać podopieczną,
- obserwować oddech, kolor skóry, poziom lęku i świadomość,
- wezwać pomoc medyczną, jeśli duszność jest znaczna, narasta lub nie ustępuje.
Czego unikać?
Nie należy układać osoby z dusznością płasko na plecach ani odchylać jej mocno do tyłu, ponieważ może to nasilić trudności w oddychaniu. Pozycja bezpieczna jest przeznaczona głównie dla osoby nieprzytomnej oddychającej, a nie dla przytomnej osoby z napadem duszności.