Skala Katza
Słownik kwalifikacji SPO.02 - Świadczenie usług opiekuńczo-wspierających osobie starszej
Skala Katza służy do oceny samodzielności osoby w zakresie podstawowych, prostych aktywności życia codziennego, czyli ADL (Activities of Daily Living). Jest stosowana m.in. u osób starszych, przewlekle chorych i niesamodzielnych, aby określić zakres potrzebnej pomocy opiekuńczej.
Co ocenia skala Katza?
Skala Katza obejmuje podstawowe czynności samoobsługowe:
- kąpiel i higienę osobistą,
- ubieranie i rozbieranie się,
- korzystanie z toalety,
- przemieszczanie się, np. z łóżka na krzesło,
- kontrolowanie moczu i stolca,
- spożywanie posiłków.
W pytaniu egzaminacyjnym poprawna odpowiedź to ubieranie i rozbieranie się, ponieważ jest to jedna z czynności ocenianych w skali Katza.
Czego nie ocenia skala Katza?
Skala Katza nie dotyczy bardziej złożonych aktywności instrumentalnych, takich jak:
- samodzielne przygotowywanie posiłków,
- robienie zakupów,
- używanie telefonu,
- gospodarowanie pieniędzmi.
Takie czynności należą raczej do skali IADL, np. skali Lawtona. Wchodzenie i schodzenie po schodach jest natomiast elementem ocenianym w innych narzędziach, np. w skali Barthel.
Znaczenie w pracy opiekuna
Dzięki skali Katza opiekun może ocenić, w których czynnościach podopieczny jest samodzielny, a gdzie wymaga częściowej lub całkowitej pomocy. Wynik pomaga zaplanować wsparcie, dobrać sprzęt pomocniczy i unikać wyręczania osoby starszej w czynnościach, które może wykonać sama.