Wspieranie samodzielności podopiecznego
Słownik kwalifikacji SPO.02 - Świadczenie usług opiekuńczo-wspierających osobie starszej
Wspieranie samodzielności polega na takim pomaganiu osobie starszej lub z niepełnosprawnością, aby mogła wykonywać możliwie dużo czynności własnymi siłami. Opiekun nie powinien automatycznie wyręczać podopiecznego, jeśli dana osoba jest w stanie uczestniczyć w czynności choćby częściowo.
Zasada: pomagać, ale nie wyręczać
W opiece ważne jest zachowanie sprawczości, poczucia godności i aktywności podopiecznego. Dlatego przy trudnościach w przygotowywaniu posiłków właściwym działaniem jest przygotowywanie posiłków wspólnie z podopiecznym.
Opiekun może na przykład:
- pomóc w zaplanowaniu prostego posiłku,
- przygotować bezpieczne stanowisko pracy,
- podać potrzebne produkty i sprzęt,
- wykonać czynności wymagające większej siły lub precyzji,
- zachęcać podopiecznego do wykonania tych etapów, które są dla niego możliwe,
- nadzorować bezpieczeństwo, np. przy użyciu noża, kuchenki lub gorącej wody.
Dlaczego wspólne działanie jest najlepsze?
Wspólne przygotowywanie posiłków:
- podtrzymuje sprawność ruchową i poznawczą,
- wzmacnia poczucie samodzielności,
- przeciwdziała bierności i zależności od opiekuna,
- daje możliwość ćwiczenia codziennych umiejętności,
- buduje relację między opiekunem a podopiecznym.
Czego unikać?
Nie należy ograniczać pomocy wyłącznie do biernych form, np. oglądania programów kulinarnych lub drukowania przepisów, jeśli podopieczny potrzebuje realnego wsparcia praktycznego. Nie jest też najlepszym rozwiązaniem stałe samodzielne gotowanie przez opiekuna, jeśli osoba może uczestniczyć w przygotowaniu posiłku.