Niepełnosprawność intelektualna
Słownik kwalifikacji SPO.03 - Świadczenie usług opiekuńczo-wspierających osobie podopiecznej
Niepełnosprawność intelektualna to trwałe obniżenie sprawności intelektualnej oraz trudności w przystosowaniu się do codziennego życia. Może dotyczyć m.in. rozumienia poleceń, planowania czynności, oceny zagrożeń, komunikowania potrzeb i zapamiętywania informacji.
W starszych materiałach egzaminacyjnych można spotkać określenie upośledzenie umysłowe, jednak obecnie zaleca się używanie terminu „niepełnosprawność intelektualna”.
Znaczenie w opiece
Podopieczny z niepełnosprawnością intelektualną może mieć trudności z:
- rozpoznaniem sytuacji niebezpiecznej,
- zapamiętaniem zaleceń opiekuna,
- samodzielnym wezwaniem pomocy,
- orientacją w miejscu i czasie,
- podejmowaniem bezpiecznych decyzji.
Dlatego zakres wsparcia powinien być dostosowany do poziomu samodzielności i aktualnego stanu podopiecznego.
Zasady postępowania opiekuna
Opiekun powinien:
- zapewnić podopiecznemu bezpieczeństwo i nadzór adekwatny do jego potrzeb,
- mówić krótko, spokojnie i jasno,
- powtarzać ważne informacje,
- usuwać z otoczenia przedmioty mogące stanowić zagrożenie,
- obserwować zachowanie podopiecznego,
- nie pozostawiać samej osoby, która z powodu zaburzeń pamięci lub orientacji może narazić się na niebezpieczeństwo.
Przykład egzaminacyjny
Jeżeli podopieczny ma niepełnosprawność intelektualną i problemy z pamięcią, a przebywa sam w pokoju, najważniejsze jest zapewnienie mu opieki opiekuna przez cały dzień. Samo siedzenie w fotelu, oglądanie telewizji lub leżenie w łóżku nie gwarantuje bezpieczeństwa.