Obserwacja podopiecznego
Słownik kwalifikacji SPO.03 - Świadczenie usług opiekuńczo-wspierających osobie podopiecznej
Obserwacja podopiecznego to jedno z podstawowych źródeł informacji w pracy opiekuna. Polega na uważnym, systematycznym zwracaniu uwagi na zachowanie, wygląd, stan emocjonalny, sprawność i potrzeby osoby podopiecznej.
Kiedy obserwacja jest szczególnie ważna?
Obserwacja ma duże znaczenie zwłaszcza wtedy, gdy podopieczny nie może wiarygodnie przekazać informacji, np. z powodu:
- zaburzeń pamięci,
- otępienia,
- afazji,
- zaburzeń świadomości,
- silnego stresu lub lęku,
- chorób psychicznych.
W takich sytuacjach wywiad bezpośredni z podopiecznym może być niewystarczający lub mylący.
Co należy obserwować?
Opiekun powinien zwracać uwagę między innymi na:
- wygląd skóry, higienę, odżywienie,
- sposób poruszania się i ryzyko upadku,
- orientację w czasie, miejscu i sytuacji,
- nastrój, niepokój, agresję lub apatię,
- sen, apetyt i przyjmowanie płynów,
- reakcje na leki, ból lub dyskomfort,
- samodzielność w czynnościach dnia codziennego.
Dlaczego trzeba łączyć obserwację z dokumentacją?
Sama obserwacja pokazuje aktualny stan podopiecznego, ale nie daje pełnego obrazu. Dlatego należy ją łączyć z analizą dokumentacji, np. historii choroby, zaleceń lekarskich, kart obserwacji czy planu opieki.
Ważne zasady
Obserwacja powinna być obiektywna, dyskretna i systematyczna. Opiekun nie powinien wpisywać domysłów, lecz konkretne fakty, np. „podopieczna nie pamiętała, czy jadła śniadanie”, zamiast „podopieczna jest zdezorientowana”.