Profilaktyka odleżyn
Słownik kwalifikacji SPO.03 - Świadczenie usług opiekuńczo-wspierających osobie podopiecznej
Odleżyna to uszkodzenie skóry i tkanek głębiej położonych, które powstaje najczęściej na skutek długotrwałego ucisku. Dotyczy szczególnie osób leżących, unieruchomionych, z niedowładem, po udarze mózgu lub mających zaburzenia czucia.
Jak często zmieniać pozycję ciała?
U osoby leżącej, która nie porusza się samodzielnie, pozycję ciała należy zmieniać co 2 godziny. Jest to jedna z podstawowych zasad zapobiegania odleżynom. Zbyt długie pozostawanie w tej samej pozycji powoduje ucisk na te same miejsca, niedokrwienie tkanek i ryzyko martwicy.
Miejsca szczególnie narażone
Odleżyny najczęściej powstają w okolicach:
- kości krzyżowej,
- pięt,
- łopatek,
- łokci,
- bioder,
- kostek bocznych,
- potylicy.
Podstawowe działania profilaktyczne
W opiece nad osobą unieruchomioną należy:
- regularnie zmieniać ułożenie ciała, zwykle co 2 godziny,
- obserwować skórę, zwłaszcza miejsca narażone na ucisk,
- utrzymywać skórę czystą i suchą,
- unikać fałd na pościeli i okruchów w łóżku,
- stosować udogodnienia przeciwodleżynowe, np. materac przeciwodleżynowy, wałki, poduszki,
- dbać o prawidłowe odżywienie i nawodnienie podopiecznego.
Ważne w egzaminie
Jeśli pytanie dotyczy osoby leżącej, niesamodzielnej lub z niedowładem, najczęściej oczekiwana odpowiedź brzmi: zmiana pozycji ciała co 2 godziny. Celem jest zapobieganie odleżynom oraz innym powikłaniom unieruchomienia.