Pytania pomocnicze - SPO.03

Mogą być zanieczyszczone krwią, ropą, wydzieliną lub innym materiałem biologicznym. Dlatego stwarzają ryzyko przeniesienia drobnoustrojów.

Do czerwonego worka trafiają zakaźne odpady medyczne, np. zużyte opatrunki, gaziki, kompresy i materiały po pielęgnacji ran.

Ostre narzędzia mogą przebić worek i zranić personel. Powinny być umieszczane w sztywnych, odpornych na przekłucie pojemnikach.

Zwykle nie. Resztki jedzenia są odpadem komunalnym lub bioodpadem, chyba że procedury placówki określają szczególne postępowanie.

Należy założyć rękawiczki, unikać kontaktu z krwią i wydzielinami, nie ugniatać worka oraz po zakończeniu czynności umyć lub zdezynfekować ręce.

Odpady medyczne powstają podczas czynności leczniczych, pielęgnacyjnych lub diagnostycznych i mogą być zakaźne. Odpady komunalne to zwykłe odpady bytowe, np. opakowania lub resztki jedzenia.

DPS świadczy przede wszystkim usługi bytowe, opiekuńcze i wspomagające. W niektórych typach domów mogą występować także usługi edukacyjne.

Do usług opiekuńczych należą pomoc w podstawowych czynnościach życiowych, pielęgnacja oraz niezbędna pomoc w załatwianiu spraw osobistych.

Ponieważ bezpośrednio pomaga mieszkańcowi w codziennym funkcjonowaniu i realizacji jego indywidualnych potrzeb, których nie jest w stanie samodzielnie załatwić.

Terapia zajęciowa służy aktywizacji, rozwijaniu sprawności i uczestnictwu społecznemu, dlatego należy do usług wspomagających.

Jest to usługa wspomagająca, ponieważ dotyczy zaspokajania potrzeb religijnych i duchowych mieszkańca.

Nie. Zapewnienie bezpiecznego przechowywania pieniędzy i przedmiotów wartościowych należy do usług wspomagających.

Usługi opiekuńcze dotyczą bezpośredniej pomocy, pielęgnacji i spraw osobistych. Usługi wspomagające dotyczą aktywizacji, terapii, kontaktów społecznych, religii, kultury i organizacji życia mieszkańca.

Polega na traktowaniu podopiecznego jako osoby mającej godność, prawa, potrzeby i własne zdanie. Opiekun uwzględnia jego możliwości, decyzje oraz poczucie bezpieczeństwa.

Powinien zwracać się do podopiecznego kulturalnie, chronić jego intymność, informować o wykonywanych czynnościach i pytać o zgodę tam, gdzie jest to możliwe.

Podmiotowe traktowanie uwzględnia wolę, potrzeby i godność osoby. Przedmiotowe polega na wykonywaniu czynności bez liczenia się z podopiecznym, jakby był tylko obiektem opieki.

Empatia pomaga zrozumieć emocje, lęki i potrzeby podopiecznego. Dzięki niej opiekun może dobrać sposób pomocy do sytuacji konkretnej osoby.

Opiekun nie wyręcza podopiecznego we wszystkim, lecz wspiera go w czynnościach, które może wykonać sam. Wzmacnia to sprawczość, poczucie wartości i niezależność.

Podopieczni mogą mieć różne poglądy, zwyczaje, religię, styl życia lub potrzeby. Tolerancja oznacza ich poszanowanie, o ile nie zagrażają zdrowiu i bezpieczeństwu.

Pomieszczenia w DPS sprząta się w razie potrzeby, ale nie rzadziej niż 1 raz dziennie.

Oznacza wykonanie sprzątania dodatkowo, gdy pojawi się zabrudzenie, zagrożenie sanitarne, nieprzyjemny zapach lub ryzyko poślizgnięcia się mieszkańca.

Pomaga utrzymać higienę, ogranicza ryzyko zakażeń, poprawia komfort życia i zwiększa bezpieczeństwo mieszkańców.

Szczególnej uwagi wymagają pokoje mieszkańców, łazienki, toalety, jadalnie, korytarze i pomieszczenia wspólne.

Częstsze sprzątanie jest konieczne np. po rozlaniu płynów, zabrudzeniu podłogi, skażeniu materiałem biologicznym lub korzystaniu z pomieszczenia przez wiele osób.

Usuwanie zabrudzeń, mokrych plam i przeszkód z podłogi zmniejsza ryzyko poślizgnięcia się lub potknięcia mieszkańca.

Odleżyna II stopnia charakteryzuje się trwałym zaczerwienieniem skóry, które nie blednie po ucisku, obrzękiem oraz często pęcherzami lub powierzchownym uszkodzeniem naskórka.

W I stopniu skóra jest zaczerwieniona, ale zaczerwienienie blednie po ucisku i nie ma uszkodzenia naskórka. W II stopniu zaczerwienienie jest trwałe, może pojawić się obrzęk, ból i pęcherze.

Kość ogonowa znajduje się blisko powierzchni skóry i podczas leżenia na plecach jest narażona na stały ucisk. U osób unieruchomionych prowadzi to do niedokrwienia skóry i rozwoju odleżyny.

Powinien odciążyć miejsce ucisku, zmienić pozycję podopiecznego, zadbać o czystość i suchość skóry oraz zgłosić zmianę personelowi medycznemu.

Zwykle zaleca się zmianę pozycji co około 2 godziny, zgodnie ze stanem chorego i zaleceniami personelu medycznego. Regularna zmiana pozycji zmniejsza ryzyko odleżyn.

Najczęściej są to okolice kości krzyżowej i ogonowej, pięty, biodra, łopatki, łokcie, kostki oraz potylica. Są to miejsca, gdzie kość znajduje się blisko skóry.

Skala Norton służy do oceny ryzyka powstania odleżyn, a nie do klasyfikowania ich stopnia. Uwzględnia m.in. stan ogólny, aktywność, mobilność i nietrzymanie moczu lub stolca.

Powtarzające się mycie rąk może być czynnością przymusową, wykonywaną w celu zmniejszenia napięcia lub lęku, np. przed zabrudzeniem albo zakażeniem.

Zwykła higiena jest celowa i adekwatna do sytuacji. Natręctwa są nadmierne, trudne do powstrzymania i mogą prowadzić do szkód, np. pękania skóry dłoni.

Może dojść do przesuszenia skóry, pęknięć naskórka, bólu, krwawienia oraz zwiększonego ryzyka zakażeń przez uszkodzoną barierę skórną.

Iluzje to błędne rozpoznawanie rzeczywistych bodźców, np. uznanie cienia za postać. W pytaniu opisano powtarzalną czynność, a nie zaburzenie spostrzegania.

Urojenia ksobne to fałszywe przekonania, że neutralne zdarzenia lub zachowania innych osób odnoszą się bezpośrednio do chorego. Przykładem może być przekonanie, że rozmowy w telewizji są kierowane specjalnie do niego.

Powinien zachować spokój, nie krytykować zachowania, obserwować jego częstość i skutki oraz zgłosić problem pielęgniarce, lekarzowi lub psychologowi.

Takie reakcje mogą nasilić lęk, poczucie winy i izolację podopiecznej. Lepsze jest wspierające, spokojne podejście i kierowanie do specjalistycznej pomocy.

Typowe objawy to nagłe drętwienie lub osłabienie jednej strony ciała, bełkotliwa mowa, opadnięcie kącika ust, zaburzenia widzenia, silny ból głowy, zawroty głowy lub zaburzenia równowagi.

Bełkotliwa lub niewyraźna mowa może świadczyć o zaburzeniu pracy ośrodków mowy w mózgu. W połączeniu z drętwieniem kończyn silnie sugeruje udar.

Powinien natychmiast wezwać pogotowie ratunkowe pod numer 112 lub 999, obserwować stan podopiecznego i nie podawać jedzenia, picia ani leków bez zalecenia lekarza.

Długotrwale podwyższone ciśnienie uszkadza naczynia krwionośne i sprzyja ich pękaniu lub zamykaniu. Dlatego osoby z nadciśnieniem są bardziej narażone na udar mózgu.

Samo wysokie ciśnienie może przebiegać bez objawów lub powodować ból głowy, ale nagłe zaburzenia mowy, drętwienie jednej strony ciała i niedowład wskazują raczej na udar.

Czas wystąpienia objawów jest ważny dla lekarzy, ponieważ niektóre metody leczenia udaru można zastosować tylko w określonym czasie od początku objawów.

Nie wolno zwlekać z wezwaniem pomocy, podawać posiłków ani płynów, zmuszać chorego do chodzenia ani samodzielnie podawać leków obniżających ciśnienie bez decyzji lekarza.

Wydaje je powiatowy lub miejski zespół do spraw orzekania o niepełnosprawności. Dotyczy ono osób po 16. roku życia.

Wyróżnia się trzy stopnie: lekki, umiarkowany i znaczny. Stopień określa zakres ograniczeń w funkcjonowaniu osoby.

Może być potrzebne do korzystania z ulg, dofinansowań, rehabilitacji społecznej i zawodowej oraz niektórych form wsparcia z PFRON.

Renta zależy od odrębnej oceny niezdolności do pracy oraz spełnienia warunków ubezpieczeniowych. Decyzję w sprawach rentowych podejmuje zwykle ZUS lub KRUS.

Niepełnosprawność oznacza ograniczenia w funkcjonowaniu społecznym lub codziennym. Niezdolność do pracy dotyczy możliwości wykonywania pracy zarobkowej.

Tak, wiele osób z niepełnosprawnością może pracować, także w warunkach dostosowanych, np. w zakładzie aktywności zawodowej. Zależy to od stanu zdrowia i wskazań w orzeczeniu.

Tak, może być jednym z dokumentów wymaganych przy ubieganiu się o dofinansowanie, np. ze środków PFRON. Nie jest jednak tym samym co refundacja lub decyzja o przyznaniu świadczenia.

Długie leżenie osłabia reakcje układu krążenia na zmianę pozycji. Nagłe wstanie może spowodować spadek ciśnienia, zawroty głowy, omdlenie i upadek.

Najpierw podnosi się tułów na poduszkach lub przez regulację łóżka, następnie sadza pacjenta na brzegu łóżka, potem pomaga mu stanąć przy łóżku, a dopiero na końcu rozpocząć chodzenie.

Typowe objawy to zawroty głowy, osłabienie, mroczki przed oczami, bladość, poty, nudności, chwiejność postawy lub omdlenie.

Należy przerwać pionizację, zabezpieczyć pacjenta przed upadkiem i pomóc mu usiąść lub położyć się. Trzeba obserwować stan pacjenta i w razie potrzeby zgłosić objawy personelowi medycznemu.

Stanie pozwala sprawdzić tolerancję organizmu na pozycję pionową. Dopiero gdy pacjent nie ma objawów osłabienia lub spadku ciśnienia, można bezpiecznie rozpocząć chodzenie.

Opiekun powinien iść blisko pacjenta, podtrzymywać go w razie potrzeby i zapewnić stabilne obuwie oraz bezpieczne otoczenie. W razie wskazań należy użyć balkonika, kul lub innego sprzętu pomocniczego.

Należy usuwać przeszkody z otoczenia, zapewnić dobre oświetlenie, stosować obuwie antypoślizgowe, asekurować pacjenta i nie przyspieszać kolejnych etapów pionizacji.

Może to spowodować uraz zębów, jamy ustnej, zadławienie lub uszkodzenie przedmiotu i aspirację jego fragmentów. Nie zapobiega to skutecznie „połknięciu języka”.

Należy odsunąć niebezpieczne przedmioty, chronić głowę przed urazem, np. podkładając coś miękkiego, i nie krępować ruchów chorego na siłę.

Sprawdzić oddech i stan świadomości, ułożyć podopiecznego w pozycji bezpiecznej oraz obserwować go do pełnego odzyskania kontaktu lub przyjazdu pomocy.

Pomoc należy wezwać, gdy napad trwa ponad 5 minut, powtarza się, wystąpił po raz pierwszy, doszło do urazu, podopieczny nie odzyskuje świadomości lub ma trudności z oddychaniem.

Przytrzymywanie może spowodować urazy mięśni, stawów lub kości. Celem opiekuna jest ochrona przed uderzeniem, a nie zatrzymanie drgawek.

Nie powinien podawać leków samodzielnie, jeśli nie ma wyraźnego zlecenia lekarskiego i odpowiedniego przygotowania. W pierwszej pomocy najważniejsze jest bezpieczeństwo, obserwacja i wezwanie pomocy w razie potrzeby.

Zmniejsza to ryzyko zachłyśnięcia śliną, wymiocinami lub wydzieliną. Pomaga także utrzymać drożność dróg oddechowych.