Modelowanie zachowań
Słownik kwalifikacji SPO.04 - Świadczenie usług opiekuńczych i wspomagających rozwój dziecka
Modelowanie zachowań to metoda wychowawcza polegająca na tym, że dziecko uczy się przez obserwację i naśladowanie osób dorosłych oraz rówieśników. U małych dzieci jest to jedna z najważniejszych dróg uczenia się, ponieważ dziecko częściej powtarza to, co widzi, niż to, co tylko usłyszy w formie polecenia.
Znaczenie w kształtowaniu nawyków grzecznościowych
W przypadku nawyków kulturowych i grzecznościowych najskuteczniejsze jest dawanie pozytywnego przykładu przez dorosłych. Jeśli opiekun mówi „proszę”, „dziękuję”, „przepraszam”, spokojnie czeka na swoją kolej, okazuje szacunek innym i dba o porządek, dziecko stopniowo przejmuje te zachowania.
Przykłady modelowania
- dorosły wita się i żegna w obecności dziecka,
- używa zwrotów grzecznościowych w codziennych sytuacjach,
- spokojnie rozwiązuje konflikty,
- pokazuje, jak zachować się przy stole,
- dziękuje dziecku za pomoc lub współpracę.
Dlaczego to działa?
Małe dziecko uczy się głównie przez konkretne doświadczenia. Samo tłumaczenie zasad jest mniej skuteczne, jeśli dorosły nie stosuje ich w praktyce. Dlatego opiekun powinien być konsekwentnym i wiarygodnym wzorem.
Ważne na egzaminie
Przy pytaniach o kształtowanie nawyków kulturowych i grzecznościowych u małych dzieci należy pamiętać: najważniejsze jest pozytywne modelowanie zachowań przez dorosłych, a nie prezenty, jednorazowe zajęcia edukacyjne ani przypadkowe zabawy manualne.