Uwaga mimowolna u dziecka

Uwaga mimowolna to taki rodzaj uwagi, który pojawia się bez świadomego wysiłku dziecka. Dziecko kieruje uwagę na bodźce silne, nowe, atrakcyjne lub nagłe, np. głośny dźwięk, kolorową zabawkę, ruch, światło albo interesującą zabawę.

Dlaczego jest ważna w wieku 3 lat?

U dziecka około trzeciego roku życia przeważa uwaga mimowolna. Oznacza to, że trzylatek łatwo się rozprasza i szybko przenosi uwagę z jednej rzeczy na drugą. Nie potrafi jeszcze długo koncentrować się na zadaniu tylko dlatego, że „trzeba je wykonać”.

Przykład: dziecko układa klocki, ale gdy usłyszy muzykę lub zobaczy inne dziecko z nową zabawką, natychmiast przerywa czynność i kieruje uwagę na nowy bodziec.

Cechy uwagi mimowolnej

• pojawia się spontanicznie,
• zależy od atrakcyjności bodźca,
• jest krótkotrwała,
• łatwo ulega rozproszeniu,
• dominuje u małych dzieci.

Uwaga dowolna a mimowolna

Uwaga dowolna wymaga świadomego skupienia i kontroli, np. dziecko wykonuje polecenie mimo braku zainteresowania. Rozwija się stopniowo wraz z dojrzewaniem układu nerwowego, mową, samokontrolą i doświadczeniem społecznym.

W pracy opiekuńczej z trzylatkiem należy więc stosować krótkie, atrakcyjne aktywności, częste zmiany form zabawy oraz jasne polecenia. Nie należy oczekiwać długotrwałej koncentracji typowej dla dzieci starszych.

Zapamiętaj na egzamin

U dziecka w wieku 3 lat przeważa uwaga mimowolna, ponieważ jego koncentracja zależy głównie od bodźców zewnętrznych, a nie od świadomego wysiłku.