Obserwacja podopiecznego

Obserwacja to jedna z podstawowych metod rozpoznawania potrzeb, problemów i możliwości podopiecznego. Polega na uważnym, systematycznym przyglądaniu się jego zachowaniu, sprawności, samopoczuciu oraz warunkom życia.

W pracy opiekunki obserwacja jest szczególnie ważna u osób starszych, przewlekle chorych, z zaburzeniami pamięci, mowy lub ograniczoną możliwością komunikacji. Podopieczny nie zawsze potrafi dokładnie opisać swoje dolegliwości, dlatego opiekunka musi zwracać uwagę na objawy widoczne w codziennym funkcjonowaniu.

Co obserwuje opiekunka?

Opiekunka zwraca uwagę między innymi na:
- wygląd skóry, zasinienia, obrzęki, odleżyny, rany,
- sposób poruszania się i ryzyko upadku,
- oddech, tętno, duszność, męczliwość,
- apetyt, przyjmowanie płynów i sposób jedzenia,
- higienę osobistą i samodzielność w czynnościach dnia codziennego,
- nastrój, kontakt słowny, orientację i zachowanie,
- reakcję na ból, wysiłek, zmianę pozycji,
- bezpieczeństwo w mieszkaniu.

Dlaczego obserwacja jest ważna?

Dzięki obserwacji można szybko zauważyć pogorszenie stanu zdrowia, nowe problemy opiekuńcze lub potrzeby wymagające wsparcia. Obserwacja uzupełnia informacje z dokumentacji medycznej i pozwala ocenić, jak choroba wpływa na codzienne życie podopiecznego.

Zasady prawidłowej obserwacji

Obserwacja powinna być:
- systematyczna,
- obiektywna,
- dyskretna i taktowna,
- zapisywana w dokumentacji opiekuńczej,
- przekazywana osobom uprawnionym, np. rodzinie, pielęgniarce lub lekarzowi, gdy stan podopiecznego tego wymaga.

Opiekunka nie stawia diagnozy lekarskiej, ale rozpoznaje potrzeby opiekuńcze i zgłasza niepokojące objawy.