Profilaktyka powikłań unieruchomienia
Słownik kwalifikacji SPO.05 - Świadczenie usług opiekuńczych
U osoby leżącej w łóżku priorytetem opieki jest zapobieganie powikłaniom wynikającym z długotrwałego unieruchomienia. Do najczęstszych należą: odleżyny, przykurcze, zapalenie płuc, zaburzenia krążenia, zaparcia oraz pogorszenie samopoczucia psychicznego.
Najważniejsze działania opiekuńcze
Opiekunka środowiskowa powinna w pierwszej kolejności zaplanować działania podstawowe, regularne i bezpieczne dla podopiecznej:
- częste zmiany pozycji ciała – zwykle co około 2 godziny lub zgodnie z planem opieki; zmniejszają ucisk na skórę i ryzyko odleżyn,
- obserwację skóry – szczególnie okolic narażonych na ucisk: kości krzyżowej, pięt, łokci, bioder, łopatek,
- zabiegi higieniczne – mycie, osuszanie skóry, zmiana bielizny osobistej i pościelowej, pielęgnacja miejsc narażonych na wilgoć,
- oklepywanie pleców – wykonywane delikatnie, jeśli nie ma przeciwwskazań, pomaga w usuwaniu wydzieliny z dróg oddechowych,
- gimnastykę oddechową – np. spokojne głębokie wdechy i wydechy, ćwiczenia z wydłużonym wydechem, poprawiają wentylację płuc.
Czego opiekunka nie powinna planować jako własnych czynności?
Czynności takie jak cewnikowanie czy samodzielne podawanie leków nie są typowymi działaniami opiekunki środowiskowej wykonywanymi z własnej inicjatywy. Należą do czynności medycznych lub wymagają zlecenia i odpowiednich uprawnień.
Sens egzaminacyjny
W pytaniach o osobę leżącą kluczowe są działania zapobiegające powikłaniom: zmiana pozycji, higiena, ćwiczenia oddechowe i wspomaganie oczyszczania dróg oddechowych. Dlatego poprawna odpowiedź wskazuje właśnie te czynności.