Przykurcze stawowe
Słownik kwalifikacji SPO.05 - Świadczenie usług opiekuńczych
Przykurcz stawowy to ograniczenie ruchomości w stawie, które utrudnia lub uniemożliwia pełne zgięcie albo wyprost kończyny. Może dotyczyć np. stawu kolanowego, biodrowego, łokciowego, barkowego, nadgarstka lub palców.
Dlaczego powstają?
Przykurcze często rozwijają się u osób długotrwale unieruchomionych, szczególnie leżących w łóżku. Brak ruchu powoduje skracanie mięśni, więzadeł i torebek stawowych. Ryzyko zwiększają także ból, porażenia, choroby neurologiczne, nieprawidłowe ułożenie ciała oraz brak rehabilitacji.
Jak zapobiegać przykurczom?
Najważniejsze działania profilaktyczne to:
- codzienne wykonywanie ćwiczeń zaleconych przez fizjoterapeutę,
- zmiana pozycji ciała w łóżku,
- prawidłowe układanie kończyn,
- stosowanie udogodnień zapobiegających nieprawidłowemu ustawieniu stawów,
- zachęcanie podopiecznego do samodzielnego ruchu, jeśli jest to możliwe.
Rola opiekuna
Opiekun nie powinien pozostawiać osoby leżącej bez aktywizacji. Powinien obserwować zakres ruchu, zgłaszać ból, sztywność lub narastające ograniczenie ruchomości. Ćwiczenia wykonuje się ostrożnie, bez gwałtownych ruchów i zgodnie z zaleceniami specjalisty.
W pytaniach egzaminacyjnych prawidłową metodą zapobiegania przykurczom u osoby unieruchomionej jest codzienne przeprowadzanie ćwiczeń, a nie sama dieta, materac czy pozostawienie chorego w łóżku.