Rana z ciałem obcym – pierwsza pomoc

Rana z ciałem obcym to uszkodzenie skóry lub tkanek, w którym tkwi przedmiot, np. szkło, metal, drzazga, nóż albo odłamek. W pierwszej pomocy najważniejsza zasada brzmi: nie usuwać ciała obcego z rany.

Dlaczego nie wolno usuwać ciała obcego?

Ciało obce może częściowo tamować krwawienie. Jego wyjęcie może spowodować:
- gwałtowny krwotok,
- pogłębienie uszkodzenia tkanek,
- uszkodzenie naczyń krwionośnych, nerwów lub narządów,
- zwiększenie ryzyka zakażenia.

Usunięcie ciała obcego należy do personelu medycznego, jeśli jest to konieczne.

Prawidłowe postępowanie

W przypadku rany z ciałem obcym należy:
1. Zadbać o bezpieczeństwo własne i poszkodowanego.
2. Założyć rękawiczki jednorazowe, jeśli są dostępne.
3. Nie wyjmować ciała obcego.
4. Ustabilizować ciało obce – obłożyć je z obu stron zwiniętymi gazami, bandażami lub innym czystym materiałem.
5. Założyć opatrunek osłaniający, który zabezpiecza ranę, ale nie uciska bezpośrednio ciała obcego.
6. W razie potrzeby wezwać pomoc medyczną – numer 112 lub 999.
7. Obserwować poszkodowanego: przytomność, oddech, objawy wstrząsu i nasilenie krwawienia.

Czego nie robić?

Nie należy:
- wyciągać przedmiotu z rany,
- wciskać go głębiej,
- zakładać opatrunku uciskowego bezpośrednio na ciało obce,
- zakładać opaski uciskowej rutynowo.

W pytaniach egzaminacyjnych poprawna odpowiedź to zwykle: ustabilizować ciało obce i założyć opatrunek osłaniający.