Urojenia prześladowcze
Słownik kwalifikacji SPO.05 - Świadczenie usług opiekuńczych
Urojenia prześladowcze to fałszywe, chorobowe przekonania, że inni ludzie chcą osobie zaszkodzić, śledzą ją, obserwują, podsłuchują, knują przeciwko niej lub próbują ją kontrolować. Osoba z takimi urojeniami jest silnie przekonana o ich prawdziwości, mimo że nie ma realnych dowodów.
Typowe objawy
Podopieczny może mówić, że:
- ktoś go obserwuje lub śledzi,
- sąsiedzi, rodzina albo obce osoby chcą mu zaszkodzić,
- ktoś podsłuchuje jego rozmowy,
- ktoś chce przejąć kontrolę nad jego myślami lub zachowaniem,
- nie chce wychodzić z mieszkania z powodu lęku przed zagrożeniem.
W pytaniu egzaminacyjnym lęk przed opuszczeniem mieszkania z powodu przekonania, że ktoś obserwuje podopiecznego i chce przejąć kontrolę nad jego myślami, wskazuje właśnie na urojenia prześladowcze.
Rola opiekuna
Opiekun nie powinien wyśmiewać ani agresywnie zaprzeczać przekonaniom podopiecznego. Należy zachować spokój, zapewnić poczucie bezpieczeństwa i obserwować zachowanie. Ważne jest zgłoszenie niepokojących objawów rodzinie, lekarzowi lub pielęgniarce, zwłaszcza gdy podopieczny jest silnie pobudzony, przestraszony albo może zrobić krzywdę sobie lub innym.
Różnicowanie z innymi urojeniami
- Urojenia grzeszności: przekonanie o własnej winie, grzechu, karze.
- Urojenia zazdrości: chorobliwe przekonanie o zdradzie partnera.
- Urojenia owładnięcia: przekonanie, że obca siła steruje ciałem lub myślami.
- Urojenia prześladowcze: przekonanie o byciu śledzonym, obserwowanym lub zagrożonym.