Hamulce torowe
Słownik kwalifikacji TKO.02 - Montaż i eksploatacja urządzeń i systemów sterowania ruchem kolejowym
Hamulce torowe to urządzenia stosowane głównie na górkach rozrządowych i torach kierunkowych do regulowania prędkości wagonów. Ich zadaniem jest wyhamowanie odprzęgu do prędkości bezpiecznej dla dalszego toczenia, dojazdu do wagonów lub zatrzymania.
Podstawowe elementy hamulca torowego
W zależności od konstrukcji hamulec torowy może zawierać m.in.:
- szczęki hamujące – elementy dociskające koła wagonu,
- szyny jezdne podnoszone – współpracujące z mechanizmem hamowania,
- łączniki szynowe – zapewniające prawidłowe połączenie elementów torowych,
- odciągi i ramy odciągów – elementy stabilizujące konstrukcję,
- pręty dystansowe – utrzymujące odpowiednie odległości między częściami,
- spoiny i połączenia konstrukcyjne.
Obsługa techniczna hamulców torowych
Podczas obsługi technicznej sprawdza się stan mechaniczny elementów narażonych na duże obciążenia. Szczególną uwagę zwraca się na:
- pęknięcia szczęk, ram, odciągów i spoin,
- deformacje szyn jezdnych podnoszonych i prętów dystansowych,
- luzy w połączeniach,
- uszkodzenia łączników szynowych,
- poprawność działania mechanizmu hamowania.
Znaczenie dla egzaminu
Jeżeli w pytaniu pojawiają się takie elementy jak szczęka, szyna jezdna podnoszona, łączniki szynowe, odciągi, spoiny ramy odciągów oraz pręty dystansowe, należy kojarzyć je z hamulcami torowymi, a nie z napędami zwrotnicowymi, zamkami trzpieniowymi czy wykolejnicami.
Typowe uszkodzenia
Najczęstsze nieprawidłowości to pęknięcia spoin, odkształcenia elementów roboczych, zużycie powierzchni ciernych oraz obluzowanie połączeń. Ich wykrycie jest ważne, ponieważ niesprawny hamulec torowy może spowodować niekontrolowane toczenie się wagonów.