Płyta statyczna to przyrząd stosowany do badania nośności i odkształcalności podłoża gruntowego, w tym podtorza kolejowego. Służy do oznaczania modułu odkształcenia, czyli parametru określającego, jak grunt lub warstwa konstrukcyjna odkształca się pod obciążeniem.
Zastosowanie w robotach kolejowych
W budowie i utrzymaniu dróg kolejowych badanie płytą statyczną wykonuje się m.in. w celu sprawdzenia:
- jakości zagęszczenia podtorza,
- nośności warstwy ochronnej lub ulepszonego podłoża,
- przygotowania podłoża pod dalsze warstwy konstrukcji toru,
- zgodności wykonanych robót ziemnych z wymaganiami technicznymi.
Na czym polega badanie?
Na badanej powierzchni ustawia się stalową płytę o określonej średnicy. Następnie płytę obciąża się stopniowo za pomocą urządzenia naciskowego, najczęściej z wykorzystaniem przeciwwagi, np. pojazdu lub maszyny. Mierzy się osiadanie płyty pod kolejnymi wartościami obciążenia.
Na podstawie zależności między naciskiem a osiadaniem oblicza się moduł odkształcenia, np. pierwotny i wtórny moduł odkształcenia.
Ważne rozróżnienie egzaminacyjne
Do oznaczania modułu odkształcenia podtorza stosuje się płytę statyczną.
Nie służą do tego:
- tachimetr – używany do pomiarów geodezyjnych,
- niwelator – używany do pomiarów wysokościowych,
- węgielnica dwupentagonalna – używana do wyznaczania kątów prostych w terenie.
Zapamiętaj
Jeżeli pytanie dotyczy modułu odkształcenia, nośności podłoża lub badania zagęszczenia podtorza pod obciążeniem, właściwym urządzeniem jest płyta statyczna.