Zespół krzyżownicy to część rozjazdu kolejowego, w której następuje przecięcie toków szynowych i przeprowadzenie obrzeża koła przez miejsce krzyżowania się kierunków jazdy. Jest to jeden z najbardziej obciążonych elementów rozjazdu, dlatego podlega szczególnej kontroli technicznej.
Podstawowe elementy
Do zespołu krzyżownicy zalicza się przede wszystkim:
- dziób krzyżownicy – element prowadzący koło w strefie przecięcia toków szynowych,
- szyny skrzydłowe – szyny współpracujące z dziobem krzyżownicy i umożliwiające bezpieczne przejście koła,
- gardziel krzyżownicy – przestrzeń między dziobem a szynami skrzydłowymi,
- elementy mocujące i łączące w obrębie krzyżownicy.
Co się kontroluje?
Podczas analizy technicznej zespołu krzyżownicy ocenia się głównie:
- stopień zużycia dzioba krzyżownicy,
- zużycie szyn skrzydłowych,
- uszkodzenia powierzchni tocznej,
- odkształcenia, wykruszenia i pęknięcia,
- prawidłowość prowadzenia kół przez krzyżownicę.
Ważne rozróżnienie egzaminacyjne
Jeżeli w pytaniu pojawiają się dzioby oraz szyny skrzydłowe, chodzi o zespół krzyżownicy, a nie o urządzenia nastawcze, łączniki szynowe czy szyny łączące.
Urządzenia nastawcze dotyczą przestawiania iglic, natomiast krzyżownica odpowiada za bezpieczne przeprowadzenie zestawu kołowego przez miejsce przecięcia kierunków jazdy.