Bocznikowanie uzwojenia wzbudzenia to sposób regulacji prędkości obrotowej silnika trakcyjnego prądu stałego, szczególnie silnika szeregowego. Polega na dołączeniu równolegle do uzwojenia wzbudzenia dodatkowego obwodu, czyli bocznika.
Na czym polega działanie?
W silniku szeregowym uzwojenie twornika i uzwojenie wzbudzenia są połączone szeregowo. Przez oba elementy płynie ten sam prąd. Po zastosowaniu bocznika część prądu omija uzwojenie wzbudzenia stojana, przez co zmniejsza się prąd wzbudzenia i osłabia pole magnetyczne.
Skutek:
- mniejsze pole magnetyczne stojana,
- wzrost prędkości obrotowej silnika,
- możliwość regulacji jazdy po zakończeniu rozruchu,
- tzw. osłabienie pola wzbudzenia.
Zastosowanie w trakcji
W pojazdach szynowych bocznikowanie uzwojenia wzbudzenia stosuje się do regulacji obrotów silników trakcyjnych prądu stałego podczas jazdy. Jest to metoda używana po etapie rozruchu, gdy oporniki rozruchowe zostały już wyłączone z obwodu.
Czego nie należy mylić?
Bocznikowanie uzwojenia wzbudzenia nie jest tym samym co:
- włączanie oporników rozruchowych,
- regulacja za pomocą przekaźników automatycznego rozruchu,
- bocznikowanie wirnika lub twornika.
W pytaniach egzaminacyjnych poprawne skojarzenie to: regulacja prędkości silnika szeregowego prądu stałego = bocznikowanie uzwojenia wzbudzenia stojana.