Konduktancja (siemens, S)
Słownik kwalifikacji TLO.01 - Wykonywanie obsługi technicznej wyposażenia awionicznego i elektrycznego statków powietrznych
Konduktancja
Konduktancja (przewodność elektryczna) określa, jak łatwo prąd płynie przez dany element lub obwód. Jest odwrotnością rezystancji, oznacza się ją literą G, a jej jednostką jest siemens [S].
Im większa konduktancja, tym mniejszy opór i tym większy prąd popłynie przy tym samym napięciu.
Wzór na konduktancję
[ G = \frac{1}{R} ]
gdzie ( G ) - konduktancja [S], ( R ) - rezystancja [Ω].
Z prawa Ohma wynika też druga postać:
[ G = \frac{I}{U} ]
Konduktancję przewodu można policzyć z jego wymiarów:
[ G = \frac{\gamma \cdot S}{l} ]
gdzie ( \gamma ) - konduktywność materiału [S/m], ( S ) - pole przekroju [m²], ( l ) - długość [m].
Jednostka konduktancji - siemens
[ 1\ \text{S} = \frac{1}{1\ \Omega} = \frac{1\ \text{A}}{1\ \text{V}} ]
Element ma konduktancję 1 S, jeśli przy napięciu 1 V płynie przez niego prąd 1 A. Jednostka upamiętnia Wernera von Siemensa. W starszej literaturze anglojęzycznej spotyka się nazwę mho (słowo „ohm” czytane od tyłu) - oznacza to samo co siemens.
Dla elementów o dużej rezystancji wygodniej używać podwielokrotności: mS (milisiemens) i µS (mikrosiemens).
Przykłady
- rezystor 10 Ω: ( G = \frac{1}{10\ \Omega} = 0{,}1\ \text{S} ),
- rezystor 2 kΩ: ( G = \frac{1}{2000\ \Omega} = 0{,}5\ \text{mS} ),
- przez element płynie 0,2 A przy 12 V: ( G = \frac{0{,}2}{12} \approx 0{,}0167\ \text{S} \approx 16{,}7\ \text{mS} ).
Konduktancja w połączeniu równoległym
Przy połączeniu równoległym konduktancje się sumują:
[ G_z = G_1 + G_2 + \dots + G_n ]
Dlatego przy obwodach równoległych wygodniej liczyć na konduktancjach niż na rezystancjach. Przy połączeniu szeregowym sumują się rezystancje.
Konduktancja a podobne wielkości
| Wielkość | Co opisuje | Jednostka |
|---|---|---|
| rezystancja ( R ) | opór konkretnego elementu | om [Ω] |
| konduktancja ( G ) | przewodzenie konkretnego elementu | siemens [S] |
| rezystywność ( \rho ) | opór właściwy materiału | [Ω·m] |
| konduktywność ( \gamma ) | przewodność właściwa materiału | [S/m] |
W obwodach prądu przemiennego konduktancja jest częścią rzeczywistą admitancji (( Y = G + jB )), również wyrażanej w siemensach.
Na egzaminie
Najczęściej pada pytanie o jednostkę: siemens jest jednostką konduktancji, a om - rezystancji. Druga typowa pułapka to pomylenie konduktancji (element) z konduktywnością (materiał).