Co to jest gwintownik?
Gwintownik to narzędzie skrawające służące do wykonywania gwintów wewnętrznych, czyli gwintowania otworów. Jeśli w elemencie ma zostać wkręcona śruba, najpierw wykonuje się otwór o odpowiedniej średnicy, a następnie nacina w nim gwint za pomocą gwintownika.
Zastosowanie
Gwintowniki stosuje się m.in. podczas:
- wykonywania nowych otworów gwintowanych,
- naprawy uszkodzonych gwintów,
- prac ślusarskich i montażowych,
- obsługi technicznej elementów konstrukcyjnych i osprzętu.
W lotnictwie gwintowanie musi być wykonywane zgodnie z dokumentacją techniczną, ponieważ niewłaściwy gwint może osłabić połączenie lub doprowadzić do uszkodzenia części.
Rodzaje gwintowników
Najczęściej spotyka się:
- gwintowniki ręczne – używane z pokrętłem do gwintowników,
- gwintowniki maszynowe – stosowane w wiertarkach, gwintownicach lub obrabiarkach,
- komplety gwintowników ręcznych: zdzierak, pośredni i wykańczak.
Zasady poprawnego gwintowania
Przed gwintowaniem należy dobrać właściwą średnicę otworu pod gwint. Zbyt mały otwór może spowodować złamanie gwintownika, a zbyt duży da słaby gwint. Podczas pracy należy stosować odpowiedni środek smarny, prowadzić narzędzie osiowo i okresowo cofać je, aby łamać wióry.
Ważne rozróżnienie
- Gwintownik wykonuje gwint wewnętrzny w otworze.
- Narzynka wykonuje gwint zewnętrzny na wałku, pręcie lub śrubie.