Podkładka zaginana to element zabezpieczający połączenie śrubowe przed samoczynnym odkręceniem. Stosuje się ją m.in. w lotnictwie tam, gdzie połączenie jest narażone na drgania, zmiany obciążeń lub pracę cykliczną.
Zasada działania
Podkładka ma specjalne języczki lub skrzydełka. Po dokręceniu nakrętki albo śruby odpowiednim momentem jeden z języczków zagina się na płaską powierzchnię nakrętki lub łba śruby. Dzięki temu element nie może się swobodnie obrócić.
Typowe cechy:
- zabezpieczenie mechaniczne, a nie klejowe,
- widoczna kontrola poprawności zabezpieczenia,
- odporność na drgania,
- konieczność prawidłowego dogięcia języczka.
Użycie tylko jeden raz
Podkładka zaginana jest elementem jednorazowego użytku. Po odgięciu i ponownym zagięciu materiał traci własności sprężyste i może pęknąć albo nie zapewnić właściwego zabezpieczenia. Dlatego po demontażu połączenia należy zastosować nową podkładkę.
W pytaniach egzaminacyjnych, jeśli na rysunku widać zabezpieczenie z odginanymi języczkami, poprawną odpowiedzią zwykle jest: może być wykorzystywane jeden raz.
Na co zwrócić uwagę podczas obsługi
Podczas kontroli należy sprawdzić, czy:
- języczek jest prawidłowo zagięty na płaszczyznę nakrętki lub śruby,
- podkładka nie jest pęknięta ani zdeformowana,
- nakrętka nie ma śladów obrotu,
- zastosowano właściwy typ i rozmiar podkładki zgodnie z dokumentacją techniczną.
W obsłudze statków powietrznych zawsze decydujące znaczenie ma dokumentacja producenta, np. instrukcja obsługi technicznej lub karta technologiczna.