Co to jest niwelator?
Niwelator to instrument geodezyjny służący do wykonywania niwelacji, czyli do wyznaczania różnic wysokości między punktami. Ustawia się go na statywie, poziomuje, a następnie celuje na łatę niwelacyjną.
Na ilustracjach egzaminacyjnych niwelator często wygląda jak niewielkie urządzenie optyczne lub laserowe na statywie, skierowane w stronę łaty z podziałką.
Do czego służy?
Niwelator umożliwia:
- określenie wysokości punktu,
- sprawdzenie różnic wysokości w terenie,
- kontrolę poziomu i spadków,
- wykonanie pomiarów do profili terenu lub obiektów hydrotechnicznych.
Jak działa niwelator?
Instrument wyznacza poziomą linię celową. Geodeta odczytuje wartość na łacie ustawionej na mierzonym punkcie. Porównując odczyty z różnych punktów, można obliczyć, który punkt leży wyżej lub niżej oraz jaka jest jego wysokość.
Czego nie mierzy niwelator?
Typowy niwelator nie służy do pomiaru:
- kąta poziomego,
- kąta pionowego,
- zenitu.
Te wielkości mierzy się innymi instrumentami, np. teodolitem lub tachimetrem. Dlatego przy zdjęciu niwelatora i łaty poprawną odpowiedzią jest zwykle wysokość punktu.