Co to jest teodolit?
Teodolit to instrument geodezyjny służący przede wszystkim do pomiaru kątów poziomych i pionowych. Wykorzystuje się go przy tyczeniu kierunków, wyznaczaniu osi obiektów oraz kontroli ustawienia elementów budowlanych.
Jak rozpoznać teodolit?
Typowy teodolit ma:
- lunetę do celowania na punkt,
- alidadę obracaną wokół osi pionowej,
- koło poziome do pomiaru kąta poziomego,
- koło pionowe do pomiaru kąta pionowego,
- śruby nastawcze i poziomujące,
- podstawę mocowaną na statywie.
Na ilustracjach egzaminacyjnych teodolit często wygląda jak klasyczny optyczny instrument geodezyjny z lunetą i pokrętłami regulacyjnymi, bez anteny GPS i bez dużego modułu elektronicznego typowego dla tachimetru.
Zastosowanie w robotach hydrotechnicznych
W kwalifikacji TWO.01 teodolit może być kojarzony z pracami pomiarowymi przy:
- tyczeniu osi wałów, kanałów, rowów lub budowli hydrotechnicznych,
- wyznaczaniu kierunków prostych i kątów załamań trasy,
- kontroli pionowości elementów konstrukcyjnych,
- pomiarach pomocniczych na placu budowy.
Teodolit a inne instrumenty
Teodolit mierzy głównie kąty. Nie jest podstawowym instrumentem do wyznaczania różnic wysokości — do tego służy niwelator. Nie jest też tym samym co tachimetr, ponieważ tachimetr dodatkowo mierzy odległości, zwykle elektronicznie.
Najważniejsze do zapamiętania
Jeżeli pytanie dotyczy instrumentu do pomiaru kątów poziomych i pionowych, poprawną odpowiedzią jest zwykle teodolit.