Zamknięcie sektorowe to rodzaj zamknięcia ruchomego stosowanego w jazach do regulowania odpływu wody i utrzymywania wymaganego poziomu piętrzenia. W przekroju element zamykający przypomina wycinek koła, czyli sektor. Obraca się wokół poziomej osi osadzonej w łożyskach, najczęściej umieszczonych w filarach lub przyczółkach jazu.
Cechy rozpoznawcze na schemacie
Na rysunkach egzaminacyjnych zamknięcie sektorowe można rozpoznać po:
- łukowym kształcie części zamykającej,
- konstrukcji przypominającej sektor koła lub wachlarz,
- osi obrotu oznaczonej jako łożysko,
- połączeniu elementu zamykającego z konstrukcją wsporczą ramionami,
- pracy polegającej na obrocie, a nie na pionowym podnoszeniu całej zasuwy.
W przedstawionym typie zamknięcia woda jest piętrzona przed jazem, a odpływ reguluje się przez zmianę położenia ruchomego sektora względem progu jazu.
Odróżnianie od innych zamknięć
- Klapowe obraca się jak klapa wokół zawiasu przy progu.
- Walcowe ma kształt walca i współpracuje z prowadnicami.
- Segmentowe również może mieć powierzchnię łukową, ale w zadaniach egzaminacyjnych zwykle rozpoznaje się je po charakterystycznym segmencie opartym na ramionach promieniowych.
- Sektorowe pokazuje wyraźny wycinek koła/sektor współpracujący z łożyskiem obrotu.
Znaczenie w praktyce
Zamknięcia sektorowe stosuje się tam, gdzie potrzebna jest regulacja poziomu wody oraz bezpieczne przepuszczanie przepływów. Są elementami jazu ruchomego, dlatego wymagają sprawnych łożysk, uszczelnień i mechanizmów napędowych.