Węgielnica

Słownik kwalifikacji TWO.04 - Organizacja robót związanych z regulacją cieków naturalnych oraz budową urządzeń wodnych

Co to jest węgielnica?

Węgielnica to prosty przyrząd geodezyjny służący do wyznaczania kątów prostych w terenie, czyli kątów 90°. Stosuje się ją przy prostych pracach pomiarowych i tyczeniowych, gdy trzeba wyznaczyć kierunek prostopadły do istniejącej linii, np. osi rowu, wału, drogi technologicznej lub krawędzi budowli.

Do czego służy?

Węgielnica służy przede wszystkim do:

  • wyznaczania prostopadłych w terenie,
  • ustawiania punktów pod kątem prostym względem linii bazowej,
  • pomocniczego tyczenia prostych układów geometrycznych,
  • sprawdzania prostokątności prostych elementów terenowych.

W pytaniach egzaminacyjnych najważniejsze skojarzenie brzmi: węgielnica = kąty proste.

Czego nie wykonuje się węgielnicą?

Węgielnica nie jest podstawowym przyrządem do:

  • pomiaru odległości — do tego służy np. taśma geodezyjna lub ruletka,
  • pomiarów niwelacyjnych — do tego służy niwelator,
  • precyzyjnego pomiaru kątów poziomych i pionowych — do tego wykorzystuje się np. tachimetr.

Przykład zastosowania

Podczas wyznaczania przebiegu rowu melioracyjnego można najpierw określić linię główną, a następnie za pomocą węgielnicy wyznaczyć linię prostopadłą, np. pod przepust, zjazd technologiczny albo element odwodnienia.

Zapamiętaj

Jeżeli w odpowiedziach pojawia się funkcja „wyznaczanie kątów prostych w terenie”, to właściwym przyrządem jest węgielnica.