Dobór oleju smarowego polega na zastosowaniu oleju o parametrach wymaganych przez producenta maszyny. W siłowni okrętowej nie wolno dobierać oleju przypadkowo, ponieważ różne urządzenia wymagają innej lepkości, odporności na temperaturę, dodatków przeciwzużyciowych i właściwości antykorozyjnych.
Najważniejsze parametry oleju
Przy doborze oleju zwraca się uwagę głównie na:
- lepkość - decyduje o grubości filmu olejowego,
- odporność na utlenianie,
- właściwości przeciwzużyciowe,
- odporność na pienienie,
- zgodność z materiałami uszczelnień,
- zalecenia producenta podane w DTR.
Zbyt rzadki olej może nie utrzymać filmu smarnego między powierzchniami trącymi. Zbyt gęsty olej może powodować większe opory ruchu, trudniejsze smarowanie przy rozruchu i wzrost temperatury.
Skutki użycia niewłaściwego oleju
W maszynach z łożyskami, np. w pompie tłokowej, pierwszym objawem źle dobranego oleju często jest grzanie się łożysk. Wynika to ze zwiększonego tarcia, przerwania filmu olejowego albo niewłaściwego dopływu oleju do elementów współpracujących.
Inne możliwe skutki to:
- przyspieszone zużycie panewek lub łożysk tocznych,
- głośniejsza praca urządzenia,
- wzrost poboru mocy,
- zatarcie elementów,
- uszkodzenie uszczelnień.
Zasada eksploatacyjna
Olej należy dobierać zgodnie z dokumentacją techniczno-ruchową urządzenia. W razie wątpliwości należy sprawdzić klasę lepkości, normę jakościową oraz możliwość mieszania z olejem znajdującym się już w układzie.