Łożyska wału napędowego
Słownik kwalifikacji TWO.06 - Organizacja i wykonywanie prac związanych z eksploatacją maszyn, urządzeń i instalacji okrętowych
Łożyska wału napędowego podpierają wał przenoszący moment obrotowy z silnika lub przekładni na śrubę napędową. Ich zadaniem jest utrzymanie prawidłowego położenia wału, zmniejszenie tarcia oraz przeniesienie obciążeń promieniowych, a czasem także osiowych.
Dlaczego wymagają regularnego smarowania?
Podczas pracy wał obraca się z dużą prędkością i jest stale obciążony. Bez odpowiedniego smarowania między powierzchniami współpracującymi powstaje nadmierne tarcie, które prowadzi do:
- wzrostu temperatury łożyska,
- przyspieszonego zużycia panewek lub elementów tocznych,
- zatarcia łożyska,
- uszkodzenia wału napędowego,
- drgań i niewspółosiowości układu napędowego.
Smar lub olej tworzy film smarny oddzielający powierzchnie metalowe. Dzięki temu zmniejsza się tarcie, odprowadza ciepło i częściowo wypłukuje zanieczyszczenia.
Kontrola w eksploatacji
W czasie wachty maszynowej należy kontrolować przede wszystkim:
- temperaturę łożysk,
- poziom i ciśnienie oleju smarowego,
- wycieki oleju lub smaru,
- nietypowe hałasy i drgania,
- stan uszczelnień.
W przypadku wzrostu temperatury łożyska należy sprawdzić dopływ środka smarnego, jego jakość oraz ewentualne przeciążenie lub niewspółosiowość wału.
Zapamiętaj na egzamin
Elementem wymagającym regularnego smarowania są łożyska wału napędowego. Filtry powietrza wymagają czyszczenia lub wymiany, zawory wydechowe kontroli i regulacji, a pompy wodne obsługi zależnej od typu, ale nie są klasyczną odpowiedzią na pytanie o regularne smarowanie elementu układu napędowego.