Moment dokręcania śrub
Słownik kwalifikacji TWO.06 - Organizacja i wykonywanie prac związanych z eksploatacją maszyn, urządzeń i instalacji okrętowych
Moment dokręcania śrub to wartość momentu siły, z jaką należy dokręcić połączenie śrubowe podczas montażu lub remontu. Podaje się go najczęściej w niutonometrach (Nm). W dokumentacji techniczno-ruchowej można spotkać zapis angielski tightening torque.
Po co podaje się moment dokręcania?
Prawidłowy moment dokręcania zapewnia odpowiedni docisk elementów. Ma to znaczenie m.in. przy pompach, silnikach, kołnierzach rurociągów, pokrywach, fundamentach i elementach uszczelnianych.
Zbyt mały moment może spowodować:
- poluzowanie połączenia,
- przeciek na uszczelnieniu,
- drgania i przyspieszone zużycie elementów.
Zbyt duży moment może spowodować:
- zerwanie gwintu,
- rozciągnięcie lub pęknięcie śruby,
- odkształcenie montowanych części,
- uszkodzenie uszczelki.
Od czego zależy wartość momentu?
Moment dokręcania zależy głównie od:
- średnicy i rodzaju gwintu, np. M8, M10, M12,
- klasy wytrzymałości śruby,
- materiału śruby, np. stal nierdzewna A4-70,
- rodzaju smarowania gwintu,
- wymagań producenta urządzenia.
Dlatego podczas obsługi maszyn okrętowych należy korzystać z wartości podanych w DTR, a nie dobierać ich „na wyczucie”.
Jak dokręca się śruby kontrolowanym momentem?
Do dokręcania z określonym momentem stosuje się klucz dynamometryczny. Ustawia się na nim wymaganą wartość, np. 56 Nm dla śruby M12, a następnie dokręca śrubę do momentu zadziałania mechanizmu sygnalizującego osiągnięcie nastawy.
W pytaniach egzaminacyjnych zapis tightening torque oznacza właśnie moment dokręcania śrub podczas montażu.