Napawanie
Słownik kwalifikacji TWO.06 - Organizacja i wykonywanie prac związanych z eksploatacją maszyn, urządzeń i instalacji okrętowych
Co to jest napawanie?
Napawanie to metoda regeneracji lub wzmacniania części maszyn polegająca na nanoszeniu warstwy metalu na powierzchnię elementu. Stosuje się je wtedy, gdy element uległ zużyciu, np. przez tarcie, korozję lub erozję, a trzeba przywrócić jego pierwotny kształt albo wymiary.
W pytaniu egzaminacyjnym chodzi o wałek zużyty miejscowo wskutek tarcia. Aby odzyskać nominalną średnicę, należy dodać materiał w miejscu ubytku — właśnie dlatego poprawną metodą jest napawanie.
Zastosowanie napawania
Napawanie wykorzystuje się m.in. do regeneracji:
- wałków,
- czopów wałów,
- powierzchni ślizgowych,
- kół zębatych,
- elementów pomp i zaworów,
- części narażonych na ścieranie.
Typowy przebieg regeneracji wałka
- Oczyszczenie i przygotowanie zużytej powierzchni.
- Naniesienie warstwy metalu metodą napawania.
- Obróbka mechaniczna, np. toczenie lub szlifowanie.
- Kontrola wymiarów, np. mikrometrem.
Samo napawanie zwykle nie daje od razu wymiaru końcowego. Najpierw nakłada się niewielki naddatek materiału, a dopiero później obrabia powierzchnię do wymiaru nominalnego.
Napawanie a inne metody
- Skrobanie służy do dokładnego dopasowywania powierzchni, ale usuwa materiał, więc nie odbuduje zużytego wałka.
- Spawanie łączy elementy lub naprawia pęknięcia, ale nie jest typową odpowiedzią na odbudowę wymiaru powierzchni roboczej.
- Piaskowanie oczyszcza powierzchnię, lecz nie przywraca wymiarów.
Najważniejsze do zapamiętania
Jeżeli część jest zużyta i trzeba odbudować brakujący materiał, właściwą metodą jest napawanie. Po napawaniu najczęściej wykonuje się obróbkę skrawaniem, aby uzyskać wymagany wymiar i gładkość powierzchni.