Średnicówka

Słownik kwalifikacji TWO.06 - Organizacja i wykonywanie prac związanych z eksploatacją maszyn, urządzeń i instalacji okrętowych

Co to jest średnicówka?

Średnicówka to przyrząd pomiarowy służący do dokładnego pomiaru średnic wewnętrznych otworów, tulei, cylindrów i gniazd. W eksploatacji silników okrętowych wykorzystuje się ją m.in. do oceny zużycia tulei cylindrowej.

Zastosowanie w silniku okrętowym

Podczas pracy silnika tuleja cylindrowa zużywa się nierównomiernie. Może wystąpić:
- zwiększenie średnicy tulei,
- owalizacja, czyli różnica średnicy w różnych kierunkach pomiaru,
- stożkowatość, czyli różnica średnicy na różnych wysokościach tulei,
- lokalne wytarcia powierzchni roboczej.

Średnicówką mierzy się średnicę tulei na kilku wysokościach oraz w dwóch prostopadłych kierunkach. Wyniki porównuje się z wymiarami nominalnymi i dopuszczalnymi podanymi w dokumentacji technicznej silnika.

Dlaczego nie mikrometr, suwmiarka ani szczelinomierz?

  • Mikrometr służy głównie do dokładnych pomiarów wymiarów zewnętrznych, np. średnicy wałka.
  • Suwmiarka jest przyrządem uniwersalnym, ale jej dokładność zwykle nie wystarcza do precyzyjnej oceny zużycia tulei cylindrowej.
  • Szczelinomierz służy do pomiaru luzów i szczelin, np. luzu zaworowego.

Najważniejsze do zapamiętania

Do pomiaru zużycia tulei cylindrowej używa się średnicówki, ponieważ umożliwia dokładny pomiar średnicy wewnętrznej cylindra oraz wykrycie owalizacji i stożkowatości.