Trójkąt Merkatora

Słownik kwalifikacji TWO.07 - Pełnienie wachty morskiej i portowej

Trójkąt Merkatora jest konstrukcją używaną w nawigacji przy obliczeniach loksodromicznych, czyli dla drogi statku prowadzonej po stałym kursie. Wynika z właściwości mapy w odwzorowaniu Merkatora, na której loksodroma jest linią prostą.

Elementy trójkąta

W trójkącie Merkatora występują przede wszystkim:

  • Δλ – różnica długości geograficznej,
  • ΔV – różnica powiększonej szerokości, czyli różnica tzw. części południkowych,
  • K – kurs lub kąt drogi względem południka.

Najważniejsze dla pytań egzaminacyjnych jest zapamiętanie, że ΔV nie oznacza różnicy zwykłej szerokości geograficznej, lecz różnicę powiększonej szerokości.

Powiększona szerokość

W odwzorowaniu Merkatora odległości między równoleżnikami rosną wraz ze zbliżaniem się do biegunów. Dlatego do obliczeń nie używa się bezpośrednio różnicy szerokości geograficznych, lecz wartości przeliczone na powiększoną szerokość. Różnica tych wartości to właśnie ΔV.

Zastosowanie

Trójkąt Merkatora pozwala obliczać zależności między kursem, różnicą długości i różnicą powiększonej szerokości, np. przy wyznaczaniu drogi po loksodromie.

Przykładowa zależność:

  • im większa różnica długości geograficznej przy tej samej ΔV, tym większy kąt kursu względem południka,
  • ΔV odnosi się do osi północ–południe na mapie Merkatora.

Do zapamiętania

W pytaniach egzaminacyjnych symbol ΔV w trójkącie Merkatora należy kojarzyć z różnicą powiększonej szerokości, a nie z długością geograficzną ani zwykłą szerokością.