Statek nawietrzny to statek, który podczas jazdy przy wietrze bocznym ma naturalną tendencję do obracania się dziobem pod wiatr. Zjawisko to jest ważne w manewrowaniu, szczególnie na ograniczonych akwenach, przy podejściu do nabrzeża, śluzy, mostu lub podczas mijania innych jednostek.
Na czym polega nawietrzność statku?
Przy wietrze bocznym na nadwodną część kadłuba, nadbudówki i ładunek działa siła wiatru. Jeżeli układ tych sił oraz opory części podwodnej powodują obrót statku tak, że dziób kieruje się w stronę wiatru, mówimy o statku nawietrznym.
W praktyce oznacza to, że sternik musi przewidywać samoczynne „ostrzenie” jednostki do wiatru i odpowiednio korygować kurs sterem lub pracą napędu.
Najważniejsza zasada egzaminacyjna
Statek nawietrzny przy bocznym wietrze będzie miał tendencję ustawiania się:
- dziobem pod wiatr.
To odróżnia go od jednostki, która przy podobnych warunkach miałaby tendencję do odpadania od wiatru.
Znaczenie w manewrowaniu
Nawietrzność wpływa na:
- utrzymanie kursu przy wietrze z burty,
- podejście do kei lub dalb,
- wykonywanie zwrotów na małej prędkości,
- planowanie zapasu miejsca na dryf i obrót,
- bezpieczeństwo manewrów w kanałach i portach.
Przykład
Jeżeli statek płynie prosto, a wiatr wieje z prawej burty, statek nawietrzny będzie miał tendencję do skręcania dziobem w prawo, czyli w kierunku, z którego wieje wiatr. Sternik musi temu przeciwdziałać odpowiednim wychyleniem steru i doborem prędkości.