Wymiennik przeciwprądowy to wymiennik ciepła, w którym dwa czynniki przepływają w przeciwnych kierunkach. Oznacza to, że czynnik gorący i czynnik zimny poruszają się względem siebie przeciwbieżnie, np. jeden od lewej do prawej, a drugi od prawej do lewej.
Zasada działania
W wymienniku przeciwprądowym ciepło jest przekazywane przez ściankę oddzielającą czynniki. Dzięki przeciwnym kierunkom przepływu różnica temperatur między czynnikami utrzymuje się korzystniej na całej długości wymiennika niż w układzie współprądowym.
Skutek: wymiennik przeciwprądowy może osiągać większą skuteczność wymiany ciepła.
Przykład w siłowni okrętowej
W praktyce okrętowej układ przeciwprądowy może występować m.in. w:
- chłodnicach oleju smarowego,
- chłodnicach wody słodkiej,
- skraplaczach,
- podgrzewaczach paliwa lub wody.
Porównanie kierunków przepływu
- Współprądowy – oba czynniki płyną w tym samym kierunku.
- Przeciwprądowy – czynniki płyną w kierunkach przeciwnych.
- Krzyżowy – kierunki przepływu przecinają się, zwykle pod kątem prostym.
Ważne na egzaminie
Jeżeli w pytaniu pojawia się sformułowanie: „przepływ czynników w kierunkach przeciwnych”, poprawną odpowiedzią jest wymiennik przeciwprądowy.