Zrzut kotwicy to operacja opuszczenia kotwicy do wody w celu zatrzymania lub utrzymania statku w określonym miejscu. Może odbywać się z użyciem urządzenia kotwicznego napędzanego mechanicznie albo ręcznie, zależnie od konstrukcji statku i wyposażenia.
Kolejność czynności przy ręcznym zrzucie kotwicy
Przy zrzucie kotwicy z użyciem ręcznego urządzenia kotwicznego pierwszą czynnością jest zluzowanie stopera. Stoper zabezpiecza łańcuch kotwiczny przed samoczynnym przesuwaniem się, dlatego przed rozpoczęciem opuszczania kotwicy musi zostać zwolniony.
Typowa kolejność wygląda następująco:
- Sprawdzenie gotowości stanowiska kotwicznego i bezpieczeństwa załogi.
- Zluzowanie stopera łańcucha kotwicznego.
- Kontrolowane użycie hamulca windy lub bębna.
- Opuszczenie kotwicy i kontrola prędkości wybierania łańcucha.
- Zatrzymanie łańcucha hamulcem i ponowne zabezpieczenie stoperem.
Rola stopera i hamulca
Stoper służy do mechanicznego unieruchomienia łańcucha kotwicznego. Jest zabezpieczeniem postojowym i transportowym. Hamulec natomiast służy do kontrolowania ruchu łańcucha podczas opuszczania lub wybierania kotwicy.
W pytaniach egzaminacyjnych ważne jest rozróżnienie: przed rozpoczęciem zrzutu najpierw luzuje się stoper, a dopiero potem operuje hamulcem. Zwolnienie samego hamulca przy zablokowanym stoperze nie spowoduje prawidłowego zrzutu kotwicy i może prowadzić do przeciążeń elementów urządzenia kotwicznego.
Zasady bezpieczeństwa
Podczas zrzutu kotwicy nie wolno stać w linii pracy łańcucha. Należy utrzymywać łączność z mostkiem, obserwować pracę łańcucha i unikać gwałtownego, niekontrolowanego wybierania łańcucha z komory łańcuchowej.