Pytania pomocnicze - AUD.07

Służy do włączenia zewnętrznego procesora sygnałowego bezpośrednio w tor kanału, grupy lub sumy. Najczęściej używa się go do kompresorów, bramek i korektorów.

Wtyk TRS ma trzy styki: Tip, Ring i Sleeve. Dzięki temu jednym złączem można przesłać sygnał z miksera do procesora i odebrać go z powrotem.

Najczęściej Tip pełni funkcję Send, Ring funkcję Return, a Sleeve jest masą. Warto jednak sprawdzić dokumentację konkretnego miksera, bo rozwiązania mogą się różnić.

Kabel insertowy zwykle ma z jednej strony wtyk TRS, a z drugiej dwa wtyki TS: osobno dla wysyłki i powrotu. Zwykły kabel jack-jack nie rozdziela sygnału Send i Return.

XLR jest najczęściej używany do sygnałów mikrofonowych lub symetrycznych połączeń liniowych. Gniazdo Insert w mikserze najczęściej realizowane jest na jacku TRS.

Insert włącza procesor szeregowo w tor sygnału, więc cały sygnał przechodzi przez urządzenie. AUX wysyła kopię sygnału do efektu lub odsłuchu i nie musi przerywać toru kanału.

Najczęściej podłącza się procesory dynamiki, takie jak kompresory, bramki szumów i de-essery. Można też używać korektorów lub innych procesorów liniowych.

Dobroć filtru pasmowego oblicza się ze wzoru Q = f0 / B, gdzie f0 to częstotliwość środkowa, a B to szerokość pasma.

Duża wartość Q oznacza wąskie pasmo działania filtru. Filtr jest wtedy bardziej selektywny i wpływa na mniejszy zakres częstotliwości.

Mała wartość Q oznacza szerokie pasmo działania filtru. Taki filtr wpływa na większy zakres częstotliwości wokół częstotliwości środkowej.

Częstotliwość środkowa to częstotliwość znajdująca się w centrum pasma działania filtru. Dla tej częstotliwości filtr pasmowy zwykle działa najmocniej.

Szerokość pasma to zakres częstotliwości, przez który filtr działa lub który przepuszcza. W obliczeniach dobroci jest to różnica między górną i dolną częstotliwością graniczną.

W korektorze parametrycznym Q określa szerokość zakresu częstotliwości podbijanego lub tłumionego. Wysokie Q służy np. do precyzyjnego usuwania rezonansów lub sprzężeń.

Jeden subbas promieniuje bez możliwości utworzenia kontrolowanego układu kierunkowego. Do sumowania i wygaszania fal potrzebne są co najmniej dwa źródła dźwięku.

Celem jest skierowanie większej energii basu do przodu, w stronę publiczności, oraz ograniczenie promieniowania niskich częstotliwości do tyłu.

Takie same subbasy mają podobną charakterystykę pracy, fazę i skuteczność. Ułatwia to przewidywalne sumowanie oraz wygaszanie fal.

Opóźnienie pozwala zsynchronizować fale dźwiękowe tak, aby z przodu się sumowały, a z tyłu częściowo wygaszały.

Tak. Dwa subbasy to minimum, ale układy z trzema lub czterema subbasami mogą dawać lepszą kierunkowość i skuteczniejsze tłumienie z tyłu.

W zwykłym ustawieniu subbasy często stoją obok siebie i promieniują szeroko. W End Fire są ustawione jeden za drugim, a ich praca jest korygowana opóźnieniami.

W systemie line array wiele modułów głośnikowych pracuje razem jako uporządkowane źródło liniowe. Dzięki temu można lepiej kontrolować kierunkowość promieniowania, szczególnie w pionie, i równomierniej pokryć nagłaśnianą przestrzeń.

Pojedyncza kolumna działa jako jedno źródło dźwięku o ograniczonej kontroli pokrycia. Line array składa się z wielu modułów, których wzajemne ustawienie i kąty pozwalają kształtować propagację dźwięku na większym obszarze.

Bass reflex to rodzaj obudowy głośnikowej poprawiający głównie efektywność przetwarzania niskich częstotliwości. Nie określa on sposobu formowania równomiernego czoła fali w systemie nagłośnieniowym.

Impedancja dotyczy obciążenia elektrycznego widzianego przez wzmacniacz. Nie opisuje geometrii propagacji dźwięku ani kierunkowości zestawu głośnikowego.

Systemy line array stosuje się głównie na koncertach, festiwalach, w halach widowiskowych i dużych przestrzeniach plenerowych. Są przydatne tam, gdzie trzeba nagłośnić dużą publiczność możliwie równomiernie.

Kontrola kierunkowości oznacza możliwość kierowania energii akustycznej tam, gdzie znajduje się publiczność, oraz ograniczania jej tam, gdzie jest niepożądana. W line array szczególnie ważna jest kontrola promieniowania w płaszczyźnie pionowej.

Zmiana kątów między modułami pozwala dopasować zasięg i rozkład energii akustycznej do kształtu widowni. Mniejsze kąty zwykle pomagają uzyskać większy zasięg, a większe kąty szersze pokrycie bliższych stref.

Filtr dolnoprzepustowy, czyli LPF, przepuszcza niskie częstotliwości i tłumi wysokie. W mikserze służy do ograniczania góry pasma sygnału.

LPF tłumi wysokie częstotliwości, a HPF tłumi niskie częstotliwości. HPF często opisuje się też jako Low Cut.

Częstotliwość graniczna określa punkt, od którego filtr zaczyna wyraźnie tłumić sygnał. Dla LPF tłumione są częstotliwości powyżej tej wartości.

LPF można użyć do ograniczenia szumu, ostrości lub niepotrzebnych wysokich składowych w danym kanale. Przydaje się np. na sygnałach basowych lub efektach specjalnych.

LMID oznacza zwykle dolny środek pasma, a HMID górny środek pasma. Są to regulacje wybranych zakresów średnich częstotliwości, a nie filtry odcinające całe pasmo wysokie.

Zbyt nisko ustawiony LPF może nadmiernie przyciemnić brzmienie i pozbawić sygnał czytelności. Szczególnie wokal i instrumenty akustyczne mogą wtedy zabrzmieć nienaturalnie.

ORTF polega na użyciu dwóch mikrofonów kardioidalnych ustawionych pod kątem 110° i oddalonych kapsułami o około 17 cm. Jest to technika stereofoniczna typu near-coincident.

W ORTF stosuje się dwa mikrofony o charakterystyce kardioidalnej. To kluczowa informacja potrzebna do rozwiązania tego pytania egzaminacyjnego.

W XY kapsuły mikrofonów są ustawione praktycznie w jednym punkcie, a w ORTF są oddalone o około 17 cm. ORTF daje zwykle szerszy i bardziej naturalny obraz stereo.

Odstęp 17 cm nawiązuje do średniej odległości między ludzkimi uszami. Pomaga to uzyskać naturalne wrażenie przestrzeni w nagraniu stereofonicznym.

Typowy kąt między mikrofonami w technice ORTF wynosi 110°. Mikrofony są skierowane na zewnątrz względem osi środka sceny dźwiękowej.

ORTF sprawdza się przy nagrywaniu chórów, orkiestr, instrumentów akustycznych oraz naturalnej przestrzeni sali. Daje szeroki i realistyczny obraz stereo.

Nie. Mikrofony ósemkowe są typowe dla innych technik, np. Blumlein lub MS, ale nie dla ORTF.

MS oznacza Mid-Side, czyli środek-boki. Technika ta rejestruje osobno sygnał centralny oraz boczną informację stereofoniczną.

Mikrofon kardioidalny pełni rolę Mid. Jest skierowany na źródło dźwięku i odpowiada za główny, środkowy sygnał nagrania.

Mikrofon ósemkowy pełni rolę Side. Zbiera sygnały z boków, czyli informacje potrzebne do utworzenia szerokości stereo.

Mikrofony ustawia się możliwie blisko siebie. Mikrofon Mid jest skierowany do przodu, a mikrofon Side ósemkowy jest ustawiony bokiem do źródła.

Dekodowanie polega na połączeniu sygnałów Mid i Side w kanały lewy i prawy. Kanał lewy to M + S, a kanał prawy to M - S.

Po zsumowaniu do mono sygnały Side o przeciwnych polaryzacjach znoszą się. Pozostaje głównie sygnał Mid, dlatego obraz dźwięku jest stabilny.

Szerokość stereo reguluje się poziomem sygnału Side. Im głośniejszy Side względem Mid, tym szerszy obraz stereofoniczny.

W XY stosuje się dwa mikrofony kierunkowe ustawione pod kątem, a sygnał stereo powstaje bez dodatkowego matrycowania. W MS używa się sygnałów Mid i Side, które trzeba zdekodować do lewego i prawego kanału.

Każdy dodatkowy bit podwaja liczbę możliwych poziomów kwantyzacji. Powoduje to zmniejszenie błędu kwantyzacji, co odpowiada poprawie stosunku sygnału do szumu o około 6 dB.

Rozdzielczość bitowa określa, ile bitów służy do zapisania pojedynczej próbki sygnału. Im więcej bitów, tym dokładniej można odwzorować amplitudę sygnału analogowego.

Szum kwantyzacji obniża stosunek sygnału do szumu, czyli SNR. Większa rozdzielczość bitowa zmniejsza szum kwantyzacji i zwiększa teoretyczny SNR.

Różnica wynosi 8 bitów, a każdy bit daje około 6 dB. Teoretyczna poprawa dynamiki wynosi więc około 48 dB.

Ograniczeniem są rzeczywiste szumy układów elektronicznych, jakość toru analogowego i konstrukcja przetwornika. Wartość teoretyczna zakłada idealne warunki.

Nie. Liczba bitów wpływa głównie na dokładność amplitudy i szum kwantyzacji, a częstotliwość próbkowania określa, jak często sygnał jest mierzony w czasie.

Threshold oznacza próg poziomu sygnału, od którego kompresor zaczyna działać. Po przekroczeniu tego progu sygnał jest redukowany zgodnie z ustawieniem ratio.

Threshold określa poziom, przy którym kompresor się aktywuje. Attack określa, jak szybko kompresor zareaguje po przekroczeniu tego poziomu.

Threshold wyznacza próg zadziałania kompresji. Release określa czas powrotu kompresora do stanu spoczynku po spadku sygnału poniżej progu.

Threshold nie wzmacnia sygnału, tylko ustala próg działania kompresora. Gain służy do regulacji poziomu sygnału, często po kompresji jako make-up gain.

Kompresor będzie działał częściej, ponieważ większa część sygnału przekroczy próg. Może to mocno spłaszczyć dynamikę dźwięku.

Gain reduction pokazuje, o ile decybeli kompresor w danym momencie ścisza sygnał. Wartość ta zależy m.in. od threshold, ratio i poziomu sygnału wejściowego.

Jednostką impedancji jest om, oznaczany symbolem Ω.

Impedancja określa obciążenie elektryczne dla wzmacniacza i jest podawana w Ω. Moc określa zdolność głośnika do przyjmowania energii i jest podawana w W.

Wzmacniacz musi pracować z dopuszczalną impedancją obciążenia. Zbyt niska impedancja może przeciążyć wzmacniacz i doprowadzić do jego uszkodzenia.

Najczęściej spotykane wartości to 4 Ω, 8 Ω i 16 Ω.

Symbol Ω oznacza om, czyli jednostkę impedancji elektrycznej.

W, czyli wat, jest jednostką mocy, a nie impedancji. Impedancję wyraża się w omach, czyli Ω.