Pytania pomocnicze - ELE.10

Solarna grupa pompowa, nazywana też stacją solarną, to zespół elementów odpowiedzialnych za wymuszanie obiegu płynu solarnego między kolektorami a wymiennikiem ciepła w zasobniku CWU.

Najczęściej są to pompa obiegowa, rotametr lub przepływomierz, zawory odcinające, zawory napełniająco-spustowe, termometry, manometr oraz często zawór bezpieczeństwa.

Pompa obiegowa wymusza przepływ płynu solarnego przez kolektory i wymiennik ciepła. Dzięki temu ciepło z kolektorów może zostać przekazane do wody użytkowej.

Umożliwiają one serwis instalacji, usunięcie powietrza i zanieczyszczeń oraz napełnienie układu płynem solarnym o odpowiednim ciśnieniu.

Na schemacie jest to zwykle zwarty blok zamontowany na przewodach obiegu solarnego, zawierający pompę, zawory, przyrządy pomiarowe i elementy do napełniania instalacji.

Naczynie wzbiorcze przejmuje wzrost objętości płynu solarnego spowodowany wzrostem temperatury. Chroni instalację przed nadmiernym wzrostem ciśnienia.

Wymiennik CWU przekazuje ciepło z płynu solarnego do wody użytkowej w zasobniku. Dzięki temu płyn solarny nie miesza się bezpośrednio z wodą użytkową.

Podstawowe narzędzia to obcinarka lub nożyce do rur, rozwijak, taker do spinek oraz ewentualnie kalibrator i zaciskarka do złączek PEX. Dobór zależy od systemu rur i rodzaju połączeń.

PEX jest tworzywem sztucznym, które pod wpływem wysokiej temperatury ulega uszkodzeniu. Lutowanie jest technologią właściwą głównie dla rur miedzianych.

Zaciskarka służy do wykonywania połączeń zaprasowywanych na złączkach systemowych. Zapewnia szczelne i trwałe połączenie, jeśli użyje się właściwych szczęk i złączek.

Rozwijak ułatwia układanie długich odcinków rur bez skręcania i załamań. Przy ogrzewaniu podłogowym pomaga sprawnie prowadzić pętle grzewcze.

Rury mocuje się najczęściej spinkami do izolacji, listwami montażowymi lub na matach systemowych. Mocowanie musi utrzymać wymagany rozstaw rur do czasu zalania jastrychem.

Prostopadłe cięcie zapewnia prawidłowe osadzenie rury w złączce i zmniejsza ryzyko nieszczelności. Krzywe lub poszarpane cięcie może uszkodzić uszczelnienie.

Dla rur metalowych typowe są m.in. palnik do lutowania, kielicharka do rur miedzianych oraz gwintownica do rur stalowych. Nie są one używane do wykonywania pętli ogrzewania podłogowego z rur PEX.

Powietrze w instalacji utrudnia przepływ płynu solarnego, obniża sprawność wymiany ciepła i może powodować hałas oraz kawitację pompy obiegowej.

Najczęściej stosuje się płyn solarny na bazie glikolu, który zabezpiecza instalację przed zamarzaniem i korozją.

Ma zbiornik na płyn, pompę oraz węże przyłączeniowe do obiegu instalacji. Często jest to mobilny zestaw na wózku.

Myjka ciśnieniowa nie jest przeznaczona do kontrolowanego napełniania obiegu zamkniętego płynem solarnym ani do skutecznego odpowietrzania instalacji.

Zawory KFE umożliwiają podłączenie węży stacji napełniającej, wtłaczanie płynu do instalacji oraz spuszczanie lub przepłukiwanie czynnika.

Używa się jej przy pierwszym uruchomieniu instalacji, po naprawach, po opróżnieniu układu oraz przy okresowej wymianie płynu solarnego.

Pompa wymusza obieg płynu solarnego między kolektorami słonecznymi a wymiennikiem ciepła w zasobniku. Dzięki temu energia cieplna może być transportowana z kolektorów do instalacji c.w.u.

Pompa ma zwykle okrągły korpus silnika, często z widoczną tarczą czołową i przewodem elektrycznym. Jest zamontowana bezpośrednio w przewodzie obiegu solarnego.

Pompa obiegowa wymusza przepływ czynnika, a rotametr służy do pomiaru i regulacji natężenia przepływu. Rotametr zwykle ma przezroczystą skalę z pływakiem.

Zawór bezpieczeństwa chroni instalację przed nadmiernym wzrostem ciśnienia. Otwiera się po przekroczeniu ustawionej wartości ciśnienia i odprowadza nadmiar czynnika.

Typowa stacja solarna zawiera pompę obiegową, zawory odcinające, zawór bezpieczeństwa, manometr, termometry, rotametr oraz króćce do napełniania i opróżniania instalacji.

Powietrze w instalacji może zakłócać przepływ płynu solarnego i powodować hałas oraz spadek sprawności. Może też prowadzić do zapowietrzenia pompy.

Pozwala to uniknąć uszkodzenia istniejących instalacji, np. gazowych, wodociągowych, kanalizacyjnych lub elektrycznych. Jest to także wymóg bezpieczeństwa robót ziemnych.

Podsypka piaskowa chroni rurę przed uszkodzeniem przez kamienie, ostre elementy gruntu i nierówności dna wykopu. Zapewnia też stabilne podłoże dla rury.

Próbę szczelności wykonuje się po ułożeniu rur, ale przed wykonaniem obsypki i zasypki. Dzięki temu ewentualną nieszczelność można łatwo zlokalizować i naprawić.

Podsypka znajduje się pod rurą i przygotowuje dla niej bezpieczne podłoże. Obsypka otacza rurę po bokach i od góry, zabezpieczając ją przed uszkodzeniem podczas zasypywania.

Kamienie mogą uszkodzić rurę, szczególnie podczas zagęszczania lub osiadania gruntu. Dlatego najpierw stosuje się piasek lub inny materiał pozbawiony ostrych elementów.

Pozwala dobrać sposób prowadzenia robót, sprzęt i zabezpieczenia. Uwzględnia się m.in. dostęp do działki, rodzaj gruntu, poziom wód gruntowych i możliwość pracy koparki.

Najpierw trzeba bezpiecznie ułożyć, sprawdzić i zasypać rury wymiennika. Dopiero gotowy i szczelny wymiennik można podłączyć do instalacji pompy ciepła.

Inwestor zleca i finansuje inwestycję, ale nie prowadzi robót technicznie. Za organizację montażu i zgodność wykonania z projektem odpowiada kierownik budowy.

Projektant opracowuje dokumentację projektową, według której wykonuje się instalację. Nie jest jednak osobą odpowiedzialną za bieżące prowadzenie robót na budowie.

Oznacza dostarczenie urządzeń i materiałów o parametrach zgodnych z dokumentacją projektową, specyfikacją techniczną i wymaganiami inwestycji.

Służą do tego m.in. projekt techniczny, specyfikacje urządzeń, karty katalogowe, protokoły odbioru, dziennik budowy oraz dokumentacja powykonawcza.

Nie. Użytkownik odpowiada głównie za prawidłową eksploatację instalacji po jej przekazaniu, a nie za etap montażu i organizacji robót.

Powinien wstrzymać ich zastosowanie, wyjaśnić niezgodność i dopilnować dostarczenia właściwych urządzeń albo uzyskania formalnej akceptacji zmian.

Pionowy wymiennik wykonuje się w odwiertach, do których opuszcza się sondy gruntowe. Poziomy wymiennik układa się w wykopie, zwykle na głębokości około 1,2–1,5 m.

Jest to etap montażu pionowego wymiennika, w którym rury sondy gruntowej wprowadza się do wcześniej wykonanego otworu w ziemi.

Sonda odbiera ciepło z gruntu i przekazuje je do czynnika obiegowego dolnego źródła, który następnie transportuje energię do pompy ciepła.

Charakterystyczne są wiertnica, pionowy odwiert oraz rury wprowadzane w głąb gruntu. Przy wymienniku poziomym widać raczej wykop i układanie rur w ziemi.

Studzienka rozdzielaczowa łączy obiegi sond gruntowych i umożliwia rozdział oraz zbieranie przepływu czynnika roboczego z poszczególnych pętli.

PE-HD jest odporny na korozję, elastyczny i trwały w warunkach gruntowych. Dobrze nadaje się do pracy z roztworami glikolu w instalacjach dolnego źródła.

Kontrola pH pozwala ocenić, czy płyn solarny nie uległ degradacji. Zbyt niskie pH może oznaczać utratę ochrony antykorozyjnej.

Oznacza odczyn kwaśny płynu. Taki glikol należy niezwłocznie wymienić, ponieważ może powodować korozję instalacji.

Narażone są m.in. rury, pompa obiegowa, wymiennik ciepła, armatura i kolektory. Kwaśny płyn może przyspieszać korozję metalowych części.

Do pomiaru można użyć pasków wskaźnikowych pH, pH-metru lub zestawu serwisowego przeznaczonego do kontroli płynu solarnego.

Oprócz pH sprawdza się temperaturę krzepnięcia, wygląd płynu, obecność zanieczyszczeń oraz ciśnienie w instalacji.

Glikol pracuje w wysokiej temperaturze i może ulegać rozkładowi chemicznemu. W wyniku starzenia powstają związki obniżające pH płynu.

Ponieważ kocioł można wtedy bezpiecznie wygasić, ostudzić i odłączyć od zasilania. Nie zakłóca się też bieżącej pracy instalacji grzewczej.

Najważniejsze zagrożenia to poparzenie, kontakt z gorącymi spalinami, pożar, porażenie prądem oraz uruchomienie elementów ruchomych, np. podajnika paliwa.

Taka przerwa może być przypadkowa i nieprzygotowana organizacyjnie. Konserwacja powinna wynikać z planu, a nie z niekontrolowanej sytuacji eksploatacyjnej.

Regularnie czyści się komorę spalania, wymiennik ciepła, palenisko, popielnik oraz drogi spalinowe. Osady obniżają sprawność kotła i mogą pogarszać bezpieczeństwo pracy.

Czysty i wyregulowany kocioł lepiej przekazuje ciepło do instalacji i zużywa mniej paliwa. Zaniedbania powodują wzrost strat kominowych i spadek efektywności.

Nie zawsze. Remont zbiornika c.w.u. dotyczy innego elementu instalacji i tylko wtedy może być połączony z konserwacją kotła, gdy przewidziano to w planie postoju kotłowni.

Obejmuje kontrolę szczelności, ciśnienia, stanu izolacji rur, pracy pompy i sterownika oraz sprawdzenie ilości i jakości płynu solarnego.

Płyn solarny z czasem traci właściwości przeciwzamarzaniowe i antykorozyjne. Jego zły stan może prowadzić do uszkodzeń instalacji i spadku sprawności.

Wymianę wykonuje się, gdy płyn ma nieprawidłowe pH, zbyt wysoką temperaturę krzepnięcia, jest zanieczyszczony albo uległ degradacji termicznej.

Uszkodzona lub brakująca izolacja powoduje straty ciepła, pogarsza sprawność układu i może przyspieszać zużycie elementów instalacji.

Nie. Czyszczenie zbiornika dotyczy zasobnika wody użytkowej, a nie zamkniętego obiegu solarnego z płynem grzewczym.

Kontroluje się kolektory, przewody, izolację, pompę obiegową, sterownik, naczynie wzbiorcze, zawory bezpieczeństwa oraz płyn solarny.

Refraktometr służy do sprawdzania temperatury krzepnięcia płynu solarnego, czyli oceny jego odporności na zamarzanie.