Pytania pomocnicze - ELE.11
Eksploatacja urządzeń i systemów energetyki odnawialnej
Pytania pomocnicze rozwijające tematy z pytań egzaminacyjnych. Każde pytanie ma krótką odpowiedź, która pomaga utrwalić wiedzę i przygotować się do egzaminu. Łącznie: 635.
Strona 1 z 10.
Jak przeliczyć bary na megapaskale?
Należy skorzystać z zależności: 1 bar = 0,1 MPa. Wartość w barach mnoży się przez 0,1, np. 1,5 bar = 0,15 MPa.
Ile kilopaskali odpowiada ciśnieniu 1,5 bara?
Ponieważ 1 bar = 100 kPa, to 1,5 bar = 150 kPa. Odpowiedź 1500 kPa byłaby dziesięciokrotnie za duża.
Jaka jest zależność między MPa a barami?
1 MPa odpowiada 10 barom. Odwrotnie: 1 bar odpowiada 0,1 MPa.
Dlaczego w instalacjach technicznych często stosuje się bary zamiast paskali?
Paskal jest bardzo małą jednostką, dlatego wartości ciśnienia w Pa byłyby duże i mniej wygodne. Bar jest praktyczniejszy przy odczytach z manometrów.
Czym różni się bar od atmosfery fizycznej?
1 bar to dokładnie 100 000 Pa, natomiast 1 atmosfera fizyczna to około 101 325 Pa. Są to wartości zbliżone, ale nie identyczne.
Jak uniknąć błędów przy przeliczaniu jednostek ciśnienia?
Najpierw należy zapisać podstawowy przelicznik, np. 1 bar = 0,1 MPa lub 1 bar = 100 kPa. Dopiero potem wykonuje się mnożenie lub dzielenie.
Do czego służy pirometr?
Pirometr służy do bezdotykowego, zdalnego pomiaru temperatury powierzchni obiektów. Wykorzystuje promieniowanie podczerwone emitowane przez badane ciało.
Dlaczego pirometr jest przydatny w eksploatacji instalacji energetycznych?
Pozwala szybko wykryć przegrzewające się elementy, np. przewody, złącza, moduły PV lub urządzenia elektryczne. Pomiar można wykonać bez dotykania elementu.
Czym różni się pirometr od termometru kontaktowego?
Termometr kontaktowy musi dotykać badanego obiektu, a pirometr mierzy temperaturę z odległości. Dzięki temu pirometr jest bezpieczniejszy przy obiektach gorących, ruchomych lub pod napięciem.
Co może wpływać na dokładność pomiaru pirometrem?
Na dokładność wpływa emisyjność powierzchni, odległość od obiektu, wielkość pola pomiarowego oraz obecność pary, kurzu lub odbić promieniowania.
Czym jest wakuometr?
Wakuometr to przyrząd do pomiaru podciśnienia, czyli ciśnienia niższego od atmosferycznego. Nie służy do pomiaru temperatury.
Czym jest piezometr?
Piezometr służy do pomiaru ciśnienia cieczy lub poziomu ciśnienia hydrostatycznego. Nie jest urządzeniem do zdalnego pomiaru temperatury.
Czym jest wariometr?
Wariometr mierzy prędkość wznoszenia lub opadania, najczęściej w lotnictwie. Nie jest przyrządem do pomiaru temperatury.
Czym różni się moc elektryczna od energii elektrycznej?
Moc określa szybkość wytwarzania lub zużywania energii i wyrażana jest w W lub kW. Energia określa całkowitą ilość wytworzonej lub zużytej energii i wyrażana jest w Wh lub kWh.
Dlaczego produkcję energii z instalacji fotowoltaicznej podaje się w kWh?
Ponieważ kWh określa ilość energii wyprodukowanej w określonym czasie. Jest to jednostka stosowana na licznikach energii i w rozliczeniach z operatorem.
Co oznacza zapis 1 kWh?
1 kWh oznacza energię wytworzoną lub zużytą przez urządzenie o mocy 1 kW pracujące przez 1 godzinę.
Jak obliczyć ilość energii elektrycznej na podstawie mocy i czasu pracy?
Energię oblicza się ze wzoru: energia = moc × czas. Jeśli moc podana jest w kW, a czas w godzinach, wynik otrzymuje się w kWh.
Do czego służy licznik dwukierunkowy w instalacji on-grid?
Licznik dwukierunkowy mierzy energię pobraną z sieci oraz energię oddaną do sieci przez instalację fotowoltaiczną.
Dlaczego jednostka kW/h nie jest poprawną jednostką energii elektrycznej?
kW/h oznaczałoby zmianę mocy w czasie, a nie ilość energii. Energia elektryczna jest wyrażana w kWh, czyli kilowatach pomnożonych przez godziny.
Co oznacza jednostka Ah podawana na akumulatorze?
Ah, czyli amperogodzina, określa pojemność akumulatora. Informuje, jaki ładunek elektryczny akumulator może zgromadzić i oddać.
Dlaczego pojemność akumulatora nie jest tym samym co jego moc?
Pojemność mówi o ilości zgromadzonego ładunku, a moc określa szybkość przekazywania energii. Moc wyraża się w watach, a pojemność akumulatora najczęściej w Ah.
Jak obliczyć energię zgromadzoną w akumulatorze?
Energię oblicza się ze wzoru: Wh = V × Ah. Na przykład akumulator 12 V i 100 Ah ma energię około 1200 Wh, czyli 1,2 kWh.
Czy akumulator 100 Ah zawsze może oddać pełne 100 Ah?
Nie zawsze. Rzeczywista użyteczna pojemność zależy od typu akumulatora, temperatury, prądu rozładowania, stanu technicznego i dopuszczalnej głębokości rozładowania.
Jaką rolę pełni akumulator w systemie fotowoltaicznym?
Akumulator magazynuje energię elektryczną wyprodukowaną przez moduły PV. Dzięki temu energia może być wykorzystana później, np. wieczorem lub podczas braku nasłonecznienia.
Czym różni się prąd ładowania od pojemności akumulatora?
Prąd ładowania to natężenie prądu doprowadzanego do akumulatora podczas ładowania i wyraża się go w amperach. Pojemność określa ilość ładunku możliwego do zgromadzenia i wyraża się w Ah.
Na czym polega regulacja pracy turbiny Francisa?
Regulacja polega na zmianie ustawienia łopatek kierownicy. Dzięki temu zmienia się ilość i kierunek wody dopływającej do wirnika.
Dlaczego łopatki wirnika turbiny Francisa nie służą do regulacji?
W turbinie Francisa łopatki wirnika są stałe, czyli nie zmieniają swojego kąta ustawienia podczas pracy. Regulację wykonuje się więc kierownicą.
Jaką funkcję pełni kierownica w turbinie wodnej?
Kierownica doprowadza wodę do wirnika pod odpowiednim kątem. Może też regulować przepływ wody, a więc wpływać na moc turbiny.
Co się dzieje po przymknięciu łopatek kierownicy?
Zmniejsza się przepływ wody przez turbinę. W efekcie maleje moc generowana przez turbinę.
Czym różni się turbina Francisa od turbiny Kaplana pod względem regulacji?
W turbinie Francisa reguluje się łopatki kierownicy, a łopatki wirnika są stałe. W turbinie Kaplana można regulować zarówno kierownicę, jak i łopatki wirnika.
Od czego zależy moc turbiny wodnej?
Moc turbiny zależy głównie od przepływu wody, wysokości spadu oraz sprawności urządzenia. Regulacja przepływu pozwala dostosować moc do warunków pracy.
Jaką temperaturę powinna mieć ciepła woda użytkowa w punktach poboru?
W punktach poboru ciepła woda użytkowa powinna mieć temperaturę od 55°C do 60°C. Jest to zakres wymagany ze względów użytkowych i higienicznych.
Dlaczego temperatura c.w.u. nie powinna być zbyt niska?
Zbyt niska temperatura sprzyja rozwojowi bakterii, zwłaszcza Legionella, oraz obniża komfort użytkowania. Może też oznaczać nieprawidłową pracę instalacji.
Dlaczego w instalacji c.w.u. nie należy utrzymywać zbyt wysokiej temperatury?
Zbyt wysoka temperatura zwiększa ryzyko poparzeń, powoduje większe straty ciepła i może przyspieszać odkładanie się kamienia kotłowego. Jest też mniej korzystna energetycznie.
Jaką funkcję pełni automatyka w słonecznym ogrzewaniu wody?
Automatyka steruje pracą pomp i źródeł dogrzewania, aby utrzymać wymaganą temperaturę wody w zasobniku. Chroni też instalację przed przegrzaniem lub niedogrzaniem.
Co oznacza skrót c.w.u.?
c.w.u. oznacza ciepłą wodę użytkową. Jest to woda podgrzewana do celów sanitarnych, np. kąpieli, mycia rąk lub zmywania.
Jakie elementy mogą dogrzewać wodę w instalacji solarnej, gdy brakuje energii słonecznej?
Wodę może dogrzewać grzałka elektryczna, kocioł gazowy, kocioł na biomasę, pompa ciepła lub inne dodatkowe źródło ciepła. Dzięki temu utrzymuje się wymaganą temperaturę c.w.u.
Co oznacza prędkość odcięcia turbiny wiatrowej?
To maksymalna prędkość wiatru, przy której turbina może bezpiecznie pracować. Po jej przekroczeniu turbina jest zatrzymywana lub odłączana.
Dlaczego turbina wiatrowa nie pracuje przy zbyt silnym wietrze?
Zbyt silny wiatr powoduje bardzo duże obciążenia łopat, wirnika, przekładni i wieży. Praca w takich warunkach grozi uszkodzeniem urządzenia.
Ile wynosi typowa prędkość odcięcia turbiny wiatrowej o poziomej osi?
Typowa wartość to około 25 m/s. Jest to wartość często przyjmowana w zadaniach egzaminacyjnych.
Czym różni się prędkość startowa od prędkości odcięcia turbiny?
Prędkość startowa to minimalna prędkość wiatru potrzebna do rozpoczęcia produkcji energii. Prędkość odcięcia to maksymalna prędkość, przy której turbina może jeszcze pracować bezpiecznie.
Jak turbina wiatrowa ogranicza pracę przy zbyt dużej prędkości wiatru?
Może zmienić kąt ustawienia łopat, zastosować hamowanie aerodynamiczne lub mechaniczne oraz odłączyć generator. Celem jest ochrona konstrukcji przed przeciążeniem.
Czy prędkość znamionowa turbiny jest tym samym co prędkość maksymalna?
Nie. Prędkość znamionowa to prędkość, przy której turbina osiąga moc znamionową, natomiast prędkość maksymalna pracy to prędkość odcięcia, zwykle wyższa.
Dlaczego wysoka temperatura obniża sprawność paneli fotowoltaicznych?
Wysoka temperatura powoduje spadek napięcia ogniw PV. Ponieważ moc zależy od napięcia i prądu, spadek napięcia prowadzi do zmniejszenia mocy i sprawności modułu.
Jaki parametr z karty katalogowej informuje o wpływie temperatury na moc panelu?
Jest to współczynnik temperaturowy mocy, zwykle podawany w %/°C. Określa, o ile procent zmienia się moc modułu przy zmianie temperatury ogniwa o 1°C.
Czy chłodzenie panelu fotowoltaicznego może zwiększyć jego napięcie?
Tak, obniżenie temperatury ogniw zwykle powoduje wzrost napięcia modułu. Jednak najważniejszym skutkiem z punktu widzenia pracy instalacji jest wzrost sprawności i mocy.
Dlaczego panel może mieć niższą produkcję energii w bardzo gorący dzień mimo silnego słońca?
Silne nasłonecznienie zwiększa produkcję, ale wysoka temperatura ogniw powoduje straty temperaturowe. W efekcie moduł może pracować mniej sprawnie niż w chłodniejszy, dobrze nasłoneczniony dzień.
Jakie są proste sposoby ograniczania przegrzewania paneli PV?
Najważniejsze jest zapewnienie wentylacji pod modułami, np. przez odpowiedni odstęp od dachu. Stosuje się też właściwy montaż, unikanie zabudowy ograniczającej przepływ powietrza oraz czasem systemy chłodzenia aktywnego.
Czy aktywne chłodzenie paneli fotowoltaicznych zawsze się opłaca?
Nie zawsze. Trzeba porównać zysk z większej produkcji energii z kosztami energii, wody, serwisu i wykonania systemu chłodzenia.
Czym jest system fotowoltaiczny typu off-grid?
To instalacja fotowoltaiczna pracująca niezależnie od sieci elektroenergetycznej. Energia jest zużywana bezpośrednio lub magazynowana w akumulatorach.
Jaką funkcję pełnią akumulatory w instalacji off-grid?
Akumulatory magazynują nadwyżkę energii elektrycznej wyprodukowanej przez moduły PV. Umożliwiają zasilanie odbiorników wtedy, gdy panele nie produkują energii, np. w nocy.
Jaki okres eksploatacji akumulatorów off-grid należy kojarzyć z pytaniami egzaminacyjnymi?
Przy odpowiednim użytkowaniu i serwisowaniu należy przyjąć minimalny okres eksploatacji wynoszący od 10 do 12 lat.
Co najbardziej wpływa na skrócenie żywotności akumulatora?
Najbardziej szkodliwe są głębokie rozładowania, przeładowanie, niewłaściwa temperatura pracy oraz brak serwisowania. Ważne jest też prawidłowe dobranie pojemności akumulatora.
Dlaczego dobór pojemności akumulatora jest ważny dla jego trwałości?
Zbyt mała pojemność powoduje częste i głębokie rozładowania, co przyspiesza zużycie akumulatora. Prawidłowy dobór ogranicza przeciążenia i wydłuża czas eksploatacji.
Jaką rolę pełni regulator ładowania w ochronie akumulatorów?
Regulator ładowania kontroluje proces ładowania i chroni akumulator przed przeładowaniem oraz nadmiernym rozładowaniem. Dzięki temu wydłuża jego żywotność.
Dlaczego sterownik solarny porównuje temperaturę kolektora z temperaturą w zasobniku?
Porównanie temperatur pozwala ocenić, czy kolektor może skutecznie ogrzewać wodę w zasobniku. Pompa pracuje tylko wtedy, gdy przepływ czynnika daje zysk ciepła.
Co oznacza warunek T3 > T1 w instalacji solarnej?
Oznacza, że dolna część zasobnika jest cieplejsza niż kolektor słoneczny. W takiej sytuacji pompa powinna być wyłączona, aby nie wychładzać zasobnika.
Jaką funkcję pełni czujnik temperatury zamontowany przy kolektorze słonecznym?
Mierzy temperaturę kolektora, czyli źródła ciepła. Na tej podstawie sterownik decyduje, czy kolektor jest wystarczająco ciepły do ogrzewania zasobnika.
Dlaczego czujnik temperatury często umieszcza się w dolnej części zasobnika?
Dolna część zasobnika jest zwykle najchłodniejsza i tam najczęściej znajduje się wymiennik solarny. Pomiar tej temperatury pozwala ocenić, czy kolektor może jeszcze przekazywać ciepło.
Co mogłoby się stać, gdyby pompa solarna pracowała mimo niższej temperatury kolektora?
Instalacja mogłaby odbierać ciepło z zasobnika i oddawać je przez kolektor do otoczenia. Skutkiem byłoby wychładzanie ciepłej wody użytkowej.
Czym jest różnica załączenia pompy w sterowniku solarnym?
To minimalna różnica temperatur między kolektorem a zasobnikiem, przy której sterownik włącza pompę. Zapobiega to częstemu załączaniu pompy przy bardzo małym zysku ciepła.
Dlaczego sterownik solarny nie powinien włączać pompy przy równych temperaturach kolektora i zasobnika?
Przy równych temperaturach nie ma skutecznego przepływu ciepła od kolektora do zasobnika. Praca pompy powodowałaby jedynie zużycie energii elektrycznej bez korzyści grzewczej.