Pytania pomocnicze - GIW.01
Eksploatacja otworowa złóż - pytania pomocnicze rozwijające tematy z pytań egzaminacyjnych. Łącznie: 696. Strona 1 z 12.
Dlaczego ropa naftowa jest wydobywana metodą otworową?
Ropa znajduje się w porach skał zbiornikowych pod powierzchnią ziemi. Najskuteczniej udostępnia się ją przez odwiert, którym płyn może dopłynąć na powierzchnię.
Czym różni się metoda otworowa od metody podziemnej?
W metodzie otworowej eksploatacja odbywa się przez otwory wiertnicze. W metodzie podziemnej wykonuje się szyby, chodniki i inne wyrobiska, w których pracują ludzie.
Czym różni się metoda otworowa od odkrywkowej?
Metoda odkrywkowa polega na usunięciu nadkładu i wydobyciu kopaliny z odkrytego wyrobiska. Metoda otworowa wykorzystuje odwierty, bez odkrywania całego złoża.
Co to jest otwór eksploatacyjny?
To otwór wiertniczy przygotowany do wydobywania kopaliny ze złoża. W przypadku ropy służy do doprowadzania ropy na powierzchnię.
Jakie kopaliny oprócz ropy mogą być eksploatowane metodą otworową?
Metodą otworową wydobywa się między innymi gaz ziemny, solanki, wody mineralne i wody geotermalne.
Czy ropa zawsze wypływa na powierzchnię samoczynnie?
Nie zawsze. Początkowo może wypływać dzięki naturalnej energii złożowej, ale często trzeba stosować urządzenia wspomagające, np. pompy wgłębne.
Dlaczego pobór gazu z odwiertu musi być ograniczony?
Ograniczenie poboru chroni złoże i odwiert przed uszkodzeniem oraz zapewnia bezpieczną, stabilną eksploatację. Zbyt duży pobór może powodować spadek ciśnienia, dopływ wody lub wynoszenie piasku.
Kto odpowiada za prowadzenie ruchu zakładu górniczego?
Za prowadzenie ruchu zakładu górniczego odpowiada kierownik ruchu zakładu górniczego. To on organizuje pracę zakładu i odpowiada za jej zgodność z przepisami oraz dokumentacją.
Czym różni się kierownik ruchu zakładu górniczego od kierownika kopalni?
Na egzaminie należy zwracać uwagę na formalną nazwę funkcji. W kontekście ustalania dozwolonego poboru gazu właściwą odpowiedzią jest kierownik ruchu zakładu górniczego, a nie ogólnie nazwany kierownik kopalni.
Jakie dane mogą być potrzebne do ustalenia dozwolonego poboru gazu?
Potrzebne są m.in. dane o ciśnieniu złożowym, wydajności odwiertu, stanie technicznym odwiertu, wynikach pomiarów oraz warunkach geologicznych złoża.
Co może się stać po przekroczeniu dozwolonego poboru gazu?
Może dojść do pogorszenia pracy odwiertu, nadmiernego spadku ciśnienia, dopływu wody, wynoszenia piasku lub zagrożenia bezpieczeństwa eksploatacji.
Czy Główny Geolog Kraju ustala bieżący pobór gazu z konkretnego odwiertu?
Nie. Bieżącą wielkość dozwolonego poboru gazu z odwiertu ustala kierownik ruchu zakładu górniczego, a nie Główny Geolog Kraju.
Na czym polega syfonowanie odwiertu?
Syfonowanie polega na usuwaniu cieczy zalegających w odwiercie, które utrudniają przepływ gazu. Celem jest poprawa lub przywrócenie wydobycia.
Kto zatwierdza program syfonowania odwiertu, jeśli przewiduje on wypuszczanie gazu do atmosfery?
Taki program zatwierdza kierownik ruchu zakładu górniczego. Wynika to z jego odpowiedzialności za bezpieczne prowadzenie ruchu zakładu.
Dlaczego wypuszczanie gazu ziemnego do atmosfery wymaga szczególnego nadzoru?
Gaz ziemny może tworzyć mieszaniny wybuchowe z powietrzem i stanowić zagrożenie pożarowe. Dodatkowo jego emisja ma znaczenie środowiskowe i organizacyjne.
Jakie informacje powinien zawierać program syfonowania odwiertu?
Powinien określać sposób prowadzenia prac, warunki techniczne, środki bezpieczeństwa, osoby odpowiedzialne oraz zasady postępowania w razie zagrożenia.
Dlaczego poprawną odpowiedzią nie jest dyrektor okręgowego urzędu górniczego?
W tym przypadku zatwierdzenie programu syfonowania należy do kierownika ruchu zakładu górniczego, a nie do organu nadzoru górniczego. Dyrektor OUG pełni funkcje nadzorcze w szerszym zakresie.
Jaka jest rola kierownika ruchu zakładu górniczego przy pracach eksploatacyjnych?
Kierownik ruchu odpowiada za organizację i bezpieczeństwo prowadzenia ruchu zakładu górniczego. Zatwierdza określone dokumenty i procedury związane z bezpiecznym wykonywaniem prac.
Czym jest plan ruchu zakładu górniczego?
To dokument określający zasady prowadzenia ruchu zakładu górniczego, w tym organizację pracy, bezpieczeństwo, sposób eksploatacji i postępowanie w sytuacjach awaryjnych.
Kto zatwierdza plan ruchu zakładu górniczego?
Plan ruchu zatwierdza dyrektor właściwego okręgowego urzędu górniczego.
Dlaczego kierownik ruchu zakładu górniczego nie jest poprawną odpowiedzią w tym pytaniu?
Kierownik ruchu odpowiada za prowadzenie i organizowanie ruchu zakładu, ale nie jest organem zatwierdzającym plan ruchu. Zatwierdza go dyrektor OUG.
Jaką funkcję pełni okręgowy urząd górniczy?
Okręgowy urząd górniczy sprawuje nadzór nad ruchem zakładów górniczych oraz kontroluje przestrzeganie przepisów bezpieczeństwa i prawa geologicznego i górniczego.
Czy zakład górniczy może prowadzić ruch bez zatwierdzonego planu ruchu?
Nie. Ruch zakładu górniczego powinien być prowadzony na podstawie zatwierdzonego planu ruchu.
Jak odróżnić rolę dyrektora OUG od kierownika ruchu zakładu górniczego?
Dyrektor OUG działa jako organ nadzoru i zatwierdza plan ruchu. Kierownik ruchu zakładu górniczego odpowiada za praktyczne prowadzenie ruchu zgodnie z tym planem.
Do czego służy instrukcja użytkowania urządzenia?
Instrukcja użytkowania opisuje, jak prawidłowo i bezpiecznie obsługiwać urządzenie. Zawiera m.in. zasady uruchamiania, pracy, zatrzymywania i reagowania na nieprawidłowości.
Dlaczego kolejność czynności przy uruchamianiu IŻP musi być przestrzegana?
Prawidłowa kolejność zmniejsza ryzyko awarii urządzenia i zagrożenia dla pracowników. Zapewnia też zgodność pracy z wymaganiami producenta.
Czym różni się instrukcja użytkowania od instrukcji montażu?
Instrukcja montażu opisuje sposób złożenia lub zainstalowania urządzenia. Instrukcja użytkowania dotyczy jego bieżącej obsługi i eksploatacji.
Czym różni się instrukcja użytkowania od instrukcji okresowej kontroli?
Instrukcja okresowej kontroli opisuje przeglądy wykonywane w określonych odstępach czasu. Instrukcja użytkowania opisuje codzienną obsługę, w tym uruchamianie i zatrzymywanie.
Co oznacza skrót IŻP w eksploatacji otworowej?
IŻP oznacza indywidualny żuraw pompowy, czyli urządzenie powierzchniowe napędzające pompę wgłębną w odwiercie.
Jakie informacje należy sprawdzić przed uruchomieniem urządzenia eksploatacyjnego?
Należy sprawdzić stan techniczny, zabezpieczenia, smarowanie, otoczenie pracy oraz gotowość instalacji. Szczegółowa kolejność tych czynności powinna wynikać z instrukcji użytkowania.
Dlaczego zasuwy awaryjne podczas normalnej eksploatacji powinny być całkowicie otwarte?
Ponieważ mają służyć do szybkiego odcięcia przepływu, a nie do jego regulacji. Częściowe otwarcie mogłoby powodować zużycie i uszkodzenia armatury.
Czym różni się zasuwa awaryjna od elementu dławiącego przepływ?
Zasuwa awaryjna pracuje zasadniczo w położeniu całkowicie otwartym albo zamkniętym. Element dławiący służy do regulowania przepływu i ciśnienia medium.
Do czego służy głowica eksploatacyjna odwiertu?
Głowica eksploatacyjna umożliwia bezpieczne prowadzenie wydobycia, zamykanie odwiertu, kierowanie przepływem oraz podłączenie armatury kontrolnej i zabezpieczającej.
Jakie zagrożenie może powodować praca zasuwy w położeniu częściowo otwartym?
Może dojść do erozji gniazd i elementów zamykających przez szybki przepływ medium. W efekcie zasuwa może utracić szczelność lub sprawność awaryjnego zamknięcia.
Kiedy zasuwy awaryjne na głowicy eksploatacyjnej powinny zostać zamknięte?
Zamyka się je w sytuacjach awaryjnych, przy konieczności odcięcia odwiertu lub podczas określonych prac technologicznych i remontowych.
Które elementy instalacji odpowiadają za regulację wydobycia z odwiertu?
Regulację prowadzi się zwykle za pomocą zwężek, zaworów regulacyjnych lub innej armatury przeznaczonej do dławienia przepływu, a nie zasuw awaryjnych.
Co oznacza skrót IŻP w eksploatacji otworowej złóż?
IŻP oznacza indywidualny żuraw pompowy. Jest to urządzenie powierzchniowe służące do napędu pompy wgłębnej w odwiercie.
Dlaczego laska pompowa jest kontrolowana przed każdym uruchomieniem żurawia pompowego?
Ponieważ pracuje w bezpośrednim połączeniu z układem pompowym i głowicą odwiertu. Jej uszkodzenie może prowadzić do nieszczelności, awarii lub zagrożenia dla obsługi.
Jakie objawy mogą świadczyć o uszkodzeniu laski pompowej?
Niepokojące są pęknięcia, wytarcia, korozja, skrzywienie, ślady nieszczelności oraz nietypowe odgłosy lub drgania podczas pracy.
Czym różni się kontrola laski pompowej od kontroli łożysk silnika?
Laska pompowa jest elementem bezpośrednio związanym z ruchem pompowania i szczelnością odwiertu, dlatego wymaga każdorazowej kontroli przed startem. Łożyska silnika kontroluje się okresowo lub przy objawach nieprawidłowej pracy.
Jaką funkcję pełni indywidualny żuraw pompowy?
Zamienia ruch obrotowy napędu na ruch posuwisto-zwrotny, który przez układ cięgien i laskę pompową napędza pompę wgłębną.
Dlaczego przeciwwaga nie jest elementem wskazywanym jako każdorazowo sprawdzany przed uruchomieniem w tym pytaniu?
Przeciwwaga jest ważna dla wyważenia pracy żurawia, ale w kontekście codziennego uruchamiania kluczową kontrolą jest stan laski pompowej, ponieważ bezpośrednio wpływa na bezpieczeństwo odwiertu.
Na czym polega podziemny wytop siarki?
Polega na zatłaczaniu gorącej wody do złoża siarki, aby stopić ją pod ziemią. Ciekła siarka jest następnie wynoszona na powierzchnię przez odwiert.
Dlaczego temperatura wody technologicznej musi być wyższa niż temperatura topnienia siarki?
Ponieważ podczas przepływu woda traci część ciepła w rurach i w górotworze. Wyższa temperatura zapewnia skuteczne stopienie siarki w złożu.
Jaka temperatura wody technologicznej jest typowa dla podziemnego wytopu siarki?
Woda technologiczna zatłaczana do odwiertu powinna mieć temperaturę około 160°C.
Jaką rolę pełni sprężone powietrze w eksploatacji siarki metodą otworową?
Sprężone powietrze pomaga wynosić ciekłą siarkę na powierzchnię. Ułatwia transport mieszaniny w odwiercie eksploatacyjnym.
Co może się stać, gdy temperatura wody technologicznej będzie zbyt niska?
Siarka może nie stopić się w wystarczającym stopniu, co obniży wydajność procesu. Może też dojść do pogorszenia przepływu ciekłej siarki.
Dlaczego podziemny wytop siarki zalicza się do wydobycia otworowego?
Eksploatacja odbywa się przez odwierty, bez klasycznych wyrobisk górniczych. Medium technologiczne jest zatłaczane do złoża, a kopalina odbierana przez otwór eksploatacyjny.
Dlaczego hydraty mogą powstawać podczas eksploatacji odwiertu gazowego?
Hydraty powstają, gdy w gazie obecna jest woda, a warunki ciśnienia i temperatury sprzyjają krystalizacji. Typowe są wysokie ciśnienie i obniżona temperatura.
Jaką funkcję pełni metanol w instalacji gazowej?
Metanol działa jako inhibitor hydratów. Obniża temperaturę ich tworzenia i ogranicza ryzyko zablokowania przepływu gazu.
Dlaczego hydraty są niebezpieczne dla eksploatacji odwiertu?
Mogą tworzyć zatory w przewodach, armaturze i urządzeniach technologicznych. Skutkuje to ograniczeniem lub przerwaniem przepływu gazu.
Czy etanol może być mylony z metanolem w pytaniach o hydraty?
Tak, ponieważ oba są alkoholami, ale w praktyce egzaminacyjnej właściwą odpowiedzią na zabezpieczenie odwiertu gazowego przed hydratami jest metanol.
Do czego służy kwas solny w eksploatacji otworowej?
Kwas solny stosuje się m.in. do kwasowania skał w celu poprawy przepuszczalności strefy przyodwiertowej. Nie służy jako typowy środek przeciw powstawaniu hydratów.
Jakie działania oprócz dozowania metanolu ograniczają powstawanie hydratów?
Stosuje się odwadnianie gazu, ogrzewanie elementów instalacji oraz kontrolę ciśnienia i temperatury. Celem jest usunięcie warunków sprzyjających hydratom.
Jak ustalić wartość jednej działki na manometrze analogowym?
Należy sprawdzić różnicę między dwiema opisanymi wartościami skali i podzielić ją przez liczbę równych działek między nimi.
Dlaczego przy odczycie manometru ważna jest jednostka ciśnienia?
Ta sama liczba może oznaczać różne ciśnienia w zależności od jednostki, np. bar, kPa lub MPa. Błędne odczytanie jednostki prowadzi do błędnej oceny parametrów pracy instalacji.
Co oznacza wskazanie manometru wyrażone w barach?
Bar jest jednostką ciśnienia często stosowaną w technice. W praktyce 1 bar jest zbliżony do ciśnienia atmosferycznego.
Jak uniknąć błędu paralaksy podczas odczytu wskazania?
Na tarczę manometru należy patrzeć prostopadle, dokładnie na wprost wskazówki. Patrzenie pod kątem może zawyżyć lub zaniżyć odczyt.
Dlaczego manometry są ważne w eksploatacji odwiertów?
Pozwalają kontrolować ciśnienie medium w odwiercie i instalacji. Dzięki temu można szybko wykryć nieprawidłowości lub zagrożenia eksploatacyjne.
Co może oznaczać nagły wzrost ciśnienia na manometrze?
Może świadczyć o ograniczeniu przepływu, zamknięciu armatury, zatkaniu przewodu albo innym zakłóceniu pracy instalacji. Taka sytuacja wymaga kontroli zgodnie z instrukcją eksploatacji.