Pytania pomocnicze - ROL.04

Prowadzenie produkcji rolniczej

Pytania pomocnicze rozwijające tematy z pytań egzaminacyjnych. Każde pytanie ma krótką odpowiedź, która pomaga utrwalić wiedzę i przygotować się do egzaminu. Łącznie: 610.
Strona 4 z 10.

Dlaczego próg ekonomicznej szkodliwości jest ważniejszy niż samo pojawienie się pierwszych objawów choroby?

Pierwsze objawy nie zawsze oznaczają zagrożenie dla opłacalności plonu. Zabieg pestycydem jest uzasadniony dopiero wtedy, gdy spodziewane straty mogą przekroczyć koszt ochrony.

Na czym polega lustracja plantacji zbóż?

Lustracja polega na regularnym sprawdzaniu stanu roślin na polu. Ocenia się obecność chorób, szkodników, chwastów i stopień uszkodzeń.

Jak próg ekonomicznej szkodliwości pomaga ograniczać koszty produkcji?

Pozwala uniknąć niepotrzebnych zabiegów chemicznych. Rolnik wykonuje oprysk tylko wtedy, gdy jest on ekonomicznie uzasadniony.

Jaki związek ma próg ekonomicznej szkodliwości z integrowaną ochroną roślin?

Integrowana ochrona roślin zakłada stosowanie metod chemicznych tylko wtedy, gdy jest to konieczne. Próg ekonomicznej szkodliwości pomaga podjąć taką decyzję na podstawie rzeczywistego zagrożenia.

Dlaczego etap rozwoju rośliny nie jest samodzielnym kryterium zastosowania pestycydu?

Faza rozwojowa rośliny ma znaczenie przy doborze terminu i środka, ale nie przesądza sama o potrzebie zabiegu. Decydujące jest nasilenie agrofaga i możliwość wystąpienia strat.

Jakie skutki może mieć zbyt częste stosowanie pestycydów?

Może zwiększać koszty produkcji, szkodzić środowisku i organizmom pożytecznym oraz sprzyjać powstawaniu odporności agrofagów na substancje czynne.

Jak obliczyć zawartość lizyny w 1 kg mieszanki, gdy norma podaje ją w g/MJ?

Należy pomnożyć zawartość lizyny na 1 MJ przez ilość energii metabolicznej w 1 kg paszy. W tym zadaniu: 0,65 g/MJ × 12 MJ = 7,80 g.

Dlaczego w tym zadaniu należy wybrać wiersz dotyczący laktacji?

Lochy karmiące są w okresie laktacji, czyli produkują mleko dla prosiąt. Dlatego stosuje się normę żywieniową dla fazy „Laktacja”.

Czym jest lizyna w żywieniu świń?

Lizyna to aminokwas egzogenny, który musi być dostarczany z paszą. Jest szczególnie ważna dla wzrostu, wykorzystania białka i produkcji mleka u loch.

Czym jest energia metaboliczna paszy?

Energia metaboliczna to część energii paszy, którą zwierzę może wykorzystać po odjęciu strat energii. Podaje się ją zwykle w MJ na kilogram paszy.

Dlaczego odpowiedź 0,65 g nie jest poprawna?

Wartość 0,65 g oznacza ilość lizyny na 1 MJ energii metabolicznej, a nie w całym kilogramie mieszanki. Trzeba ją pomnożyć przez 12 MJ.

Skąd może wynikać błędna odpowiedź 78,00 g?

Najczęściej z błędu w przesunięciu przecinka lub nieprawidłowego mnożenia. Poprawny wynik to 7,80 g, ponieważ 0,65 × 12 = 7,80.

Dlaczego lochy karmiące mają większe zapotrzebowanie na lizynę niż lochy we wczesnej ciąży?

W laktacji locha produkuje mleko, które zawiera białko i aminokwasy. Dlatego potrzebuje większej ilości lizyny i innych składników pokarmowych.

Dlaczego kukurydzę na kiszonkę zbiera się sieczkarnią polową?

Sieczkarnia ścina całe rośliny kukurydzy i jednocześnie rozdrabnia je na sieczkę. Dzięki temu materiał można dobrze ubić i prawidłowo zakisić.

Jaką rolę pełni rozdrobnienie kukurydzy podczas przygotowania kiszonki?

Rozdrobnienie ułatwia ubicie masy, ogranicza dostęp powietrza i sprzyja fermentacji mlekowej. Poprawia też pobieranie i strawność paszy.

Dlaczego prasa zwijająca nie jest właściwą maszyną do zbioru kukurydzy na kiszonkę?

Prasa zwijająca służy głównie do formowania bel z siana, słomy lub podsuszonej zielonki. Nie ścina i nie rozdrabnia całych roślin kukurydzy w sposób wymagany przy produkcji kiszonki.

Do czego służy zgniatacz ziarna w sieczkarni polowej?

Zgniatacz uszkadza ziarniaki kukurydzy, dzięki czemu skrobia jest lepiej dostępna dla zwierząt. Poprawia to wartość pokarmową kiszonki.

Jakie warunki są potrzebne do prawidłowego zakiszania kukurydzy?

Masa powinna być dobrze rozdrobniona, szybko ubita i szczelnie przykryta. Najważniejsze jest ograniczenie dostępu powietrza, aby mogła przebiegać fermentacja mlekowa.

Czym różni się zbiór kukurydzy na ziarno od zbioru kukurydzy na kiszonkę?

Kukurydzę na ziarno zbiera się kombajnem, oddzielając ziarno od reszty rośliny. Kukurydzę na kiszonkę zbiera się jako całe rośliny i rozdrabnia sieczkarnią.

Po co wykonuje się obcinanie ogonków u jagniąt?

Zabieg wykonuje się głównie w celu poprawy higieny okolicy zadu. Ogranicza zabrudzenia, odparzenia, zakażenia i ryzyko inwazji much.

Jaki jest właściwy termin obcinania ogonków u jagniąt?

Zabieg powinno się wykonać wcześnie, najpóźniej do końca 2. tygodnia życia jagnięcia.

Dlaczego nie powinno się odkładać obcinania ogonków do wieku kilku miesięcy?

Starsze jagnięta gorzej znoszą zabieg, a ryzyko bólu, krwawienia, stresu i powikłań jest większe.

Dlaczego zabiegu nie wykonuje się jako najważniejszej czynności zaraz po urodzeniu?

Po urodzeniu najważniejsze jest pobranie siary, osuszenie jagnięcia i kontakt z matką. Zabieg wykonuje się wcześnie, ale po ustabilizowaniu stanu młodego zwierzęcia.

Jakie zasady higieny są ważne podczas obcinania ogonków?

Należy używać czystych narzędzi, wykonywać zabieg u zdrowych jagniąt i obserwować miejsce zabiegu pod kątem krwawienia lub zakażenia.

Z jakim działem produkcji zwierzęcej wiąże się obcinanie ogonków u jagniąt?

Jest to zagadnienie z chowu i hodowli owiec, czyli produkcji owczarskiej.

Dlaczego orka przedzimowa sprzyja zatrzymywaniu wody w glebie?

Pozostawia glebę w ostrej skibie, co ułatwia zatrzymywanie śniegu i ogranicza spływ wody. Dzięki temu więcej wody z opadów i roztopów wsiąka w glebę.

Co oznacza pozostawienie gleby w ostrej skibie?

Ostra skiba to nierówna, niebronowana powierzchnia pola po orce. Takie ukształtowanie gleby zwiększa zatrzymywanie śniegu i poprawia przemarzanie brył.

Dlaczego orka wiosenna nie jest najlepszym zabiegiem do gromadzenia wody zimą?

Orka wiosenna wykonywana jest po zimie, więc nie wpływa na zatrzymywanie śniegu ani wody z roztopów w okresie zimowym.

Jak mróz wpływa na glebę pozostawioną po orce przedzimowej?

Mróz rozkrusza bryły gleby, poprawiając jej strukturę. Dzięki temu wiosną gleba jest łatwiejsza do doprawienia.

Dlaczego włókowanie nie zwiększa ilości wody zgromadzonej zimą w glebie?

Włókowanie wyrównuje powierzchnię pola, przez co zmniejsza możliwość zatrzymywania śniegu między nierównościami. Nie daje efektu ostrej skiby.

Na jakich glebach orka przedzimowa ma szczególne znaczenie?

Jest szczególnie ważna na glebach zwięzłych i średnich, gdzie poprawia strukturę oraz ułatwia gromadzenie wody. Na takich glebach działanie mrozu jest bardzo korzystne.

Jaką roślinę uprawną najczęściej uszkadza słodyszek rzepakowy?

Słodyszek rzepakowy jest przede wszystkim szkodnikiem rzepaku, zwłaszcza rzepaku ozimego. Największe szkody powoduje w okresie pąkowania.

Na czym polega szkodliwość słodyszka rzepakowego?

Chrząszcze wygryzają otwory w pąkach kwiatowych, aby dostać się do pyłku. Uszkodzone pąki często zasychają i opadają, co zmniejsza liczbę łuszczyn.

W jakiej fazie rozwoju rzepaku słodyszek jest najgroźniejszy?

Najgroźniejszy jest przed kwitnieniem, w fazie zwartego i luźnego pąka. Po rozpoczęciu kwitnienia jego szkodliwość zwykle maleje.

Dlaczego słodyszek rzepakowy nie jest typowym szkodnikiem pszenicy, buraka cukrowego ani ziemniaków?

Słodyszek jest związany głównie z roślinami kapustowatymi, szczególnie rzepakiem. Pszenica, burak cukrowy i ziemniak mają inne najważniejsze szkodniki.

Jak monitoruje się występowanie słodyszka rzepakowego w uprawie?

Obserwuje się rośliny w okresie pąkowania i liczy chrząszcze na pąkach. Pomocne są także żółte naczynia do odławiania owadów.

Kiedy wykonuje się zabieg zwalczania słodyszka rzepakowego?

Zabieg wykonuje się po przekroczeniu progu ekonomicznej szkodliwości, głównie przed kwitnieniem rzepaku. Należy uwzględnić fazę rozwojową rośliny i liczbę chrząszczy.

Czym są opasy w produkcji bydła?

Opasy to bydło utrzymywane w celu uzyskania mięsa, czyli żywca wołowego. Najważniejsze są przyrosty masy ciała, umięśnienie i jakość tuszy.

Dlaczego rasa limousine jest odpowiednia do produkcji opasów?

Limousine jest rasą mięsną, dobrze umięśnioną i cechuje się wysoką wydajnością rzeźną. Daje tusze o dużym udziale mięsa i stosunkowo małym otłuszczeniu.

Dlaczego holsztyńsko-fryzyjska nie jest najlepszą rasą do opasu?

Rasa holsztyńsko-fryzyjska jest przede wszystkim rasą mleczną. Może być opasana, ale jej cechy mięsne są słabsze niż u ras typowo mięsnych.

Jakie cechy powinna mieć dobra rasa mięsna bydła?

Powinna mieć szybkie tempo wzrostu, dobre wykorzystanie paszy, silne umięśnienie i wysoką wydajność rzeźną. Ważna jest także dobra jakość mięsa.

Czym różni się rasa mięsna od mlecznej?

Rasy mięsne są selekcjonowane pod kątem przyrostów, umięśnienia i jakości tuszy. Rasy mleczne są selekcjonowane głównie pod kątem wydajności mlecznej.

Czy rasa jersey nadaje się do produkcji opasów?

Jersey jest rasą mleczną, znaną z mleka o wysokiej zawartości tłuszczu. Nie jest typową rasą do produkcji opasów.

Jakie inne rasy bydła mięsnego mogą być wykorzystywane w opasie?

Do opasu nadają się m.in. charolais, hereford, angus i simental w typie mięsnym. Są to rasy lepiej przystosowane do produkcji wołowiny niż rasy mleczne.

Dlaczego same śruty zbożowe nie wystarczają do żywienia tuczników mięsnych?

Śruty zbożowe dostarczają głównie energii, ale mają za mało białka, lizyny, składników mineralnych i witamin. Dlatego trzeba je uzupełniać koncentratem białkowym.

Jaką funkcję pełnią koncentraty białkowe w mieszance dla tuczników?

Uzupełniają niedobory białka i aminokwasów w zbożach. Pomagają przygotować mieszankę pełnoporcjową dostosowaną do potrzeb wzrostu świń.

Czym jest mieszanka pełnoporcjowa dla świń?

To pasza, która samodzielnie pokrywa zapotrzebowanie zwierząt na energię, białko, aminokwasy, składniki mineralne i witaminy. Nie wymaga dodatkowego uzupełniania innymi paszami.

Dlaczego lizyna jest ważna w żywieniu tuczników?

Lizyna jest aminokwasem kluczowym dla przyrostu tkanki mięśniowej. Jej niedobór ogranicza wykorzystanie białka i pogarsza wyniki tuczu.

Dlaczego ziemniaki gotowane na parze nie są najlepszą odpowiedzią w tym pytaniu?

Ziemniaki są głównie źródłem energii, a nie skoncentrowanego białka i aminokwasów. Nie bilansują mieszanek zbożowych tak jak koncentraty białkowe.

Czy serwatka może być stosowana w żywieniu świń?

Może być stosowana jako pasza płynna, zwłaszcza w niektórych systemach żywienia, ale nie jest podstawowym składnikiem do bilansowania pełnoporcjowych mieszanek ze śrut zbożowych.

Jakie zboża najczęściej wykorzystuje się w mieszankach dla tuczników?

Najczęściej stosuje się jęczmień, pszenicę, pszenżyto i kukurydzę. Ich udział zależy od wartości pokarmowej, ceny i dostępności w gospodarstwie.

Jak przeliczyć tony ziarna na kilogramy przy obliczaniu dawki zaprawy?

Należy pamiętać, że 1 tona to 1000 kg. Dlatego 1,5 t ziarna to 1500 kg.

Jak obliczyć ilość zaprawy, gdy dawka podana jest na 100 kg ziarna?

Masę ziarna dzieli się przez 100 kg, a otrzymany wynik mnoży przez ilość zaprawy podaną w instrukcji.

Dlaczego w tym zadaniu poprawna odpowiedź to 3000 g?

Ponieważ 1,5 t to 1500 kg, czyli 15 porcji po 100 kg. Na każdą porcję potrzeba 200 g zaprawy, więc 15 × 200 g = 3000 g.

Ile kilogramów zaprawy stanowi 3000 g?

3000 g to 3 kg, ponieważ 1000 g równa się 1 kg.

Dlaczego należy stosować dawkę zaprawy zgodnie z instrukcją producenta?

Zbyt mała dawka może być nieskuteczna, a zbyt duża może uszkodzić ziarno, zaszkodzić środowisku lub naruszać zasady stosowania środków ochrony roślin.

Jakie błędy najczęściej popełnia się przy takich obliczeniach?

Najczęstsze błędy to nieprzeliczenie ton na kilogramy, pomylenie gramów z kilogramami oraz nieuwzględnienie, że dawka dotyczy 100 kg, a nie 1 kg ziarna.

Jaka instytucja prowadzi ewidencję zwierząt gospodarskich w Polsce?

Ewidencję i system identyfikacji zwierząt prowadzi ARiMR, czyli Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa.

Dlaczego ubój zwierzęcia musi być zgłoszony do ARiMR?

Ponieważ ubój oznacza zakończenie utrzymywania zwierzęcia w stadzie. Informacja ta musi zostać odnotowana w rejestrze.

Czy dokumentacja zwierzęcia ubitego w rzeźni powinna pozostać u rolnika?

Nie. Dokumentacja powinna zostać przekazana do odpowiedniego Biura Powiatowego ARiMR.

Czy urząd gminy jest właściwym miejscem składania dokumentacji po uboju zwierzęcia?

Nie. W sprawach identyfikacji i rejestracji zwierząt właściwa jest ARiMR, a nie urząd gminy.

Po co prowadzi się identyfikację i rejestrację zwierząt?

Służy to kontroli pochodzenia, przemieszczania i stanu zwierząt w stadach. Ma też znaczenie dla bezpieczeństwa żywności i nadzoru weterynaryjnego.

Z czym na egzaminie należy kojarzyć Biuro Powiatowe ARiMR?

Z dokumentacją rolniczą, ewidencją gospodarstw, identyfikacją i rejestracją zwierząt oraz zgłaszaniem zdarzeń dotyczących zwierząt.