Pytania pomocnicze - SPO.01

Pracownik socjalny ocenia sytuację życiową i materialną osoby oraz pomaga uzyskać świadczenia z pomocy społecznej. Może uruchomić procedurę przyznania zasiłku lub innych form wsparcia.

Asystent nie przyznaje świadczeń, ale może poinformować podopiecznego o możliwościach pomocy, pomóc w kontakcie z instytucją i wspierać w przygotowaniu dokumentów.

Pracownik socjalny zajmuje się diagnozą sytuacji społecznej i organizacją pomocy, w tym świadczeń finansowych. Opiekunka środowiskowa wykonuje głównie czynności opiekuńcze w domu podopiecznego.

NFZ finansuje świadczenia zdrowotne, np. leczenie w ramach ubezpieczenia zdrowotnego. Nie przyznaje zasiłków na utrzymanie, rachunki czy codzienne potrzeby.

Może to być zasiłek stały, okresowy, celowy, pomoc rzeczowa, dożywianie, usługi opiekuńcze lub wsparcie w załatwianiu spraw urzędowych. Zakres pomocy zależy od sytuacji osoby i decyzji ośrodka pomocy społecznej.

Wywiad środowiskowy to rozmowa i analiza sytuacji osoby lub rodziny przeprowadzana przez pracownika socjalnego. Służy ustaleniu potrzeb, dochodów, warunków życia i możliwych form pomocy.

To miejsce zatrudnienia przystosowane do potrzeb osób z niepełnosprawnościami. Umożliwia pracę i rozwijanie umiejętności zawodowych w warunkach chronionych.

Ponieważ taka placówka zapewnia dostosowane stanowiska, organizację pracy i wsparcie odpowiednie do ograniczeń pracownika. Jej celem jest także rehabilitacja zawodowa.

Praca chroniona odbywa się w warunkach specjalnie dostosowanych do potrzeb osób z niepełnosprawnościami. Na otwartym rynku pracy takie dostosowania nie zawsze są zapewnione.

To działania pomagające osobie z niepełnosprawnością przygotować się do pracy, zdobyć kwalifikacje, utrzymać zatrudnienie lub wrócić do aktywności zawodowej.

Nie każde miejsce pracy jest przystosowane do potrzeb osoby ze znacznym stopniem niepełnosprawności. Brak dostosowań może utrudniać naukę zawodu i bezpieczne wykonywanie pracy.

Nie. Spółdzielnia może zatrudniać osoby z niepełnosprawnościami, ale nie każda ma status zakładu pracy chronionej ani zapewnia warunki chronione.

Osoba korzystająca z balkonika ma trudność z pokonywaniem schodów, więc rzadziej wychodzi z domu. To ogranicza udział w spotkaniach, wydarzeniach i codziennych kontaktach z innymi ludźmi.

To elementy budynków i przestrzeni, które utrudniają lub uniemożliwiają samodzielne poruszanie się, np. schody, brak windy, wysokie progi, wąskie drzwi czy brak podjazdu.

Bariera architektoniczna wynika z niedostosowania otoczenia, a nie z postawy osoby. Jeśli osoba chce utrzymywać kontakty, ale nie może swobodnie opuścić mieszkania z powodu schodów lub braku windy, przyczyną jest środowisko.

Można zorganizować pomoc w wychodzeniu, transport specjalistyczny, wizyty znajomych lub wolontariuszy, a także starać się o likwidację barier architektonicznych albo zmianę mieszkania na dostępne.

Asystent wspiera osobę w codziennym funkcjonowaniu, przemieszczaniu się i załatwianiu spraw. Nie zawsze jednak jest w stanie usunąć przyczynę problemu, jeśli wynika ona z niedostosowanej architektury budynku.

Brak kontaktów towarzyskich jest objawem, ale przyczyną mogą być np. bariery architektoniczne. Trafne rozpoznanie pozwala dobrać właściwe formy wsparcia, np. likwidację barier zamiast zakładania, że osoba nie chce wychodzić.

Nordic walking odbywa się zwykle w kontrolowanym tempie i z podparciem kijkami, co zmniejsza ryzyko upadku. Bieganie po nierównym terenie zwiększa ryzyko potknięcia, skręcenia stawu i złamania.

Powinna być umiarkowana, regularna, bezpieczna dla stawów i o niskim ryzyku upadku. Dobrze, jeśli wzmacnia mięśnie, poprawia równowagę i wspiera układ kostny.

W osteoporozie kości są bardziej podatne na złamania. Aktywności takie jak wspinaczka, jazda na wrotkach czy bieganie po nierównym terenie zwiększają ryzyko upadku i poważnego urazu.

Kijki pomagają utrzymać równowagę, odciążają część stawów i angażują mięśnie kończyn górnych oraz tułowia. Dzięki temu marsz jest bardziej stabilny i wszechstronny.

Powinien uwzględnić wiek, choroby przewlekłe, sprawność ruchową, ryzyko upadku oraz zalecenia lekarza lub fizjoterapeuty. Aktywność musi być dostosowana do możliwości osoby.

Regularny ruch pomaga wzmacniać mięśnie, poprawia równowagę i koordynację oraz wspiera sprawność w czynnościach codziennych. Może też zmniejszać ryzyko upadków.

Oznacza traktowanie jej jako osoby mającej własne potrzeby, prawa, decyzje i granice. Asystent wspiera, ale nie narzuca swojej woli.

Postawa dominująca ogranicza samodzielność i poczucie sprawczości podopiecznego. Może prowadzić do zależności i obniżenia poczucia własnej wartości.

Pomoc polega na wspieraniu osoby w tym, czego sama nie może wykonać lub z czym ma trudność. Wyręczanie odbiera możliwość samodzielnego działania, mimo że osoba mogłaby wykonać czynność sama lub częściowo.

Powinien zachęcać do wykonywania możliwych czynności samodzielnie, dawać czas, proponować wybór i dostosowywać wsparcie do możliwości osoby.

Zgoda chroni godność, prywatność i autonomię osoby. Dotyczy szczególnie czynności pielęgnacyjnych, przemieszczania, kontaktu fizycznego i organizacji dnia.

Polega na mówieniu bezpośrednio do tej osoby, używaniu zrozumiałego języka, słuchaniu odpowiedzi i uwzględnianiu jej decyzji.

Typowe objawy to drżenie rąk, potliwość, osłabienie, głód, bladość, niepokój, kołatanie serca i mdłości. W cięższych przypadkach może dojść do zaburzeń świadomości.

Podczas wysiłku mięśnie zużywają więcej glukozy. U osoby z cukrzycą, szczególnie po insulinie lub lekach obniżających glikemię, może to doprowadzić do hipoglikemii.

Należy podać szybko wchłanialne węglowodany, np. słodki napój, glukozę lub cukier. Osoba powinna odpocząć, a stan należy obserwować.

Nie wolno podawać jej niczego doustnie, ponieważ grozi to zadławieniem. Należy wezwać pogotowie i kontrolować oddech oraz stan świadomości.

Hipoglikemia zwykle daje nagłe objawy: drżenie, potliwość, osłabienie, głód i niepokój. Hiperglikemia częściej narasta wolniej i może powodować wzmożone pragnienie, częste oddawanie moczu, senność i suchość w ustach.

Pogotowie należy wezwać, gdy osoba traci przytomność, ma drgawki, nie może połykać, objawy nie ustępują po podaniu cukru albo stan szybko się pogarsza.

Potrzebne są: środki do mycia, miska z ciepłą wodą, ręcznik, świeża bielizna oraz rękawice jednorazowe. Ten zestaw pozwala wykonać czynność bez przenoszenia osoby do łazienki.

Chronią opiekuna i podopiecznego przed kontaktem z drobnoustrojami oraz materiałem biologicznym. Są elementem podstawowych zasad higieny i bezpieczeństwa.

Osoba leżąca nie korzysta bezpośrednio z prysznica ani umywalki, dlatego woda musi być przygotowana przy łóżku. Umożliwia to dokładne umycie okolic intymnych.

Należy zamknąć drzwi, zasłonić parawan lub okno i odsłaniać tylko tę część ciała, która jest myta. Trzeba też informować osobę o kolejnych czynnościach.

Mata antypoślizgowa służy głównie do zwiększenia bezpieczeństwa w łazience, np. pod prysznicem. Przy higienie wykonywanej w łóżku nie jest elementem niezbędnego zestawu.

Wilgotna skóra łatwiej ulega maceracji, odparzeniom i podrażnieniom. Szczególnie dokładnie należy osuszać fałdy skórne i okolice intymne.

Regularne mycie, dokładne osuszanie i zmiana bielizny ograniczają działanie wilgoci, potu i moczu na skórę. Dzięki temu zmniejsza się ryzyko zaczerwienienia, pieczenia i uszkodzeń skóry.

Lekarz POZ dokonuje pierwszej oceny stanu zdrowia i decyduje o leczeniu lub skierowaniu do specjalisty. Asystent nie ma kompetencji do diagnozowania przyczyny bólu ucha.

Irygacja ucha jest czynnością medyczną i może być niebezpieczna np. przy uszkodzeniu błony bębenkowej lub stanie zapalnym. Powinna być wykonana tylko po ocenie medycznej.

Zwykle pierwszym krokiem jest kontakt z lekarzem POZ. Lekarz POZ może wystawić skierowanie do laryngologa, jeśli uzna to za konieczne.

Niepokojące są m.in. gorączka, wyciek z ucha, silny narastający ból, zawroty głowy, nagłe pogorszenie słuchu lub uraz. W takich sytuacjach należy pilnie skontaktować się z pomocą medyczną.

Asystent obserwuje objawy, wspiera podopiecznego organizacyjnie i pomaga w kontakcie z lekarzem. Nie zastępuje lekarza i nie podejmuje samodzielnego leczenia.

Ciepły kompres może czasem łagodzić dolegliwości, ale bez rozpoznania przyczyny bólu nie jest działaniem podstawowym. W egzaminie bezpieczniejszą i właściwą odpowiedzią jest skierowanie podopiecznego do lekarza POZ.

Ból może oznaczać źle dopasowaną wkładkę, stan zapalny, otarcia lub problem techniczny aparatu. Oceny i korekty powinien dokonać protetyk słuchu albo lekarz.

Protetyk słuchu dobiera, dopasowuje i reguluje aparat słuchowy oraz wkładkę uszną. Pomaga też rozwiązać problemy z komfortem noszenia i jakością słyszenia.

Wazelina może zabrudzić lub uszkodzić elementy aparatu, utrudnić jego działanie i zwiększyć ryzyko podrażnień lub infekcji. Takie działania nie należą do kompetencji asystenta.

Nie należy tego robić samodzielnie. Aparat jest zwykle dopasowany do konkretnego ucha i rodzaju ubytku słuchu, dlatego zmianę może zalecić tylko specjalista.

Niepokojące są: ból, zaczerwienienie, otarcia, obrzęk, wyciek z ucha, świąd, pogorszenie słyszenia lub zawroty głowy. W takich sytuacjach potrzebna jest konsultacja.

Może pomóc opisać objawy, ustalić termin wizyty, przypomnieć o zabraniu aparatu i dokumentacji oraz zadbać o komfort komunikacji z podopiecznym.

Ponieważ celem asystenta jest wzmacnianie naturalnego wsparcia, a nie przejmowanie roli rodziny. Samotność podopiecznej wynika z relacji domowych, więc rozwiązanie powinno obejmować bliskich.

Powinien mówić spokojnie, konkretnie i bez oskarżania. Warto przedstawić problem, np. poczucie samotności podopiecznej, oraz wspólnie poszukać realnych sposobów poprawy kontaktu.

Gdy poczucie samotności wiąże się z objawami depresji, silnym lękiem, utratą motywacji lub problemami emocjonalnymi przekraczającymi kompetencje asystenta. Nie jest to jednak pierwsze działanie w opisanej sytuacji rodzinnej.

Może chwilowo zmniejszyć samotność, ale nie rozwiązuje problemu relacji rodzinnych. Asystent nie powinien zastępować męża i córki, lecz pomagać w odbudowie kontaktu z nimi.

Może zaproponować regularne rozmowy, wspólne posiłki, ustalenie dyżurów obecności w domu lub angażowanie pani Heleny w decyzje rodzinne. Ważne, aby podopieczna czuła się zauważona i potrzebna.

Potrzeba przynależności wpływa na poczucie bezpieczeństwa, sensu i własnej wartości. Jej niezaspokojenie może prowadzić do osamotnienia, izolacji i obniżenia nastroju.

Powinien zachęcać bliskich, aby pytali podopieczną o zdanie, uwzględniali jej potrzeby i nie podejmowali decyzji za nią bez konsultacji. Podopieczna powinna być uczestnikiem życia rodzinnego, a nie tylko osobą wymagającą opieki.