Przejdź do głównej treści
  1. Strona główna
  2. Słownik
  3. TWO.05
  4. Pytania pomocnicze

Pytania pomocnicze - TWO.05

Organizacja budowy, remontu i modernizacji kadłuba jednostek pływających - pytania pomocnicze rozwijające tematy z pytań egzaminacyjnych. Łącznie: 556. Strona 8 z 9.

Jaką funkcję pełni głowica w silniku okrętowym?

Głowica zamyka cylinder od góry i współtworzy komorę spalania. Osadzone są w niej między innymi zawory, wtryskiwacz oraz kanały dolotowe i wylotowe.

Po czym można rozpoznać głowicę silnika na fotografii?

Najczęściej po masywnej budowie, dużej powierzchni przylgowej oraz otworach na zawory, kanały gazowe i elementy osprzętu. Nie ma kształtu długiej tulei ani cylindra prowadzącego tłok.

Czym różni się głowica od tulei cylindrowej?

Tuleja cylindrowa jest elementem rurowym, w którym porusza się tłok. Głowica zamyka cylinder i zawiera elementy związane z wymianą gazów oraz spalaniem.

Jakie uszkodzenia mogą występować w głowicy silnika okrętowego?

Typowe uszkodzenia to pęknięcia, wypalenia gniazd zaworowych, korozja kanałów chłodzących, nieszczelności i odkształcenia powierzchni przylgowej.

Dlaczego głowica silnika okrętowego jest elementem silnie obciążonym?

Podczas pracy oddziałują na nią wysokie ciśnienia spalania, wysoka temperatura oraz zmienne obciążenia mechaniczne. Dlatego musi być masywna, szczelna i odporna cieplnie.

Jakie czynności wykonuje się podczas remontu głowicy silnika?

Wykonuje się demontaż, czyszczenie, oględziny, pomiary, kontrolę pęknięć, sprawdzenie szczelności oraz regenerację gniazd i przylgni zaworowych.

Do czego służy wirówka w instalacjach olejowych statku?

Wirówka służy do oczyszczania oleju z wody, osadów, szlamów i drobnych zanieczyszczeń. Wykorzystuje do tego siłę odśrodkową.

Dlaczego do oddzielania emulsji w oleju stosuje się wirówkę, a nie zwykły filtr?

Filtr dobrze zatrzymuje cząstki stałe, ale nie zawsze skutecznie rozdziela mieszaniny cieczy. Wirówka rozdziela składniki o różnej gęstości, np. olej i wodę.

Czym różni się zawiesina od emulsji?

Zawiesina to mieszanina cieczy z drobnymi cząstkami stałymi. Emulsja to mieszanina dwóch cieczy, które normalnie się nie mieszają, np. oleju i wody.

Na jakiej zasadzie działa wirówka?

Wirówka wprawia ciecz w szybki ruch obrotowy. Cięższe składniki przemieszczają się na zewnątrz, a lżejsze pozostają bliżej środka.

Jakie zanieczyszczenia mogą być usuwane z oleju przez wirówkę?

Wirówka usuwa wodę, cząstki stałe, szlamy, produkty zużycia oleju oraz inne zanieczyszczenia o innej gęstości niż olej.

Czym różni się wirówka od parownika i skraplacza?

Wirówka rozdziela mieszaniny mechanicznie, za pomocą siły odśrodkowej. Parownik odparowuje ciecz, a skraplacz zamienia parę w ciecz.

Dlaczego korpus żeliwny silnika morskiego można naprawiać przez spawanie?

Spawanie umożliwia trwałe połączenie pękniętych lub uszkodzonych fragmentów żeliwnego korpusu. Jest to metoda naprawcza stosowana dla elementów maszyn, gdy wymagana jest wytrzymałość połączenia.

Dlaczego żeliwo jest materiałem trudnym do spawania?

Żeliwo zawiera dużo węgla, przez co jest kruche i podatne na pękanie podczas nagrzewania oraz chłodzenia. Wymaga odpowiedniej technologii spawania i kontroli temperatury.

Jakie przygotowanie jest ważne przed spawaniem pękniętego korpusu żeliwnego?

Należy oczyścić miejsce uszkodzenia, usunąć zanieczyszczenia i przygotować rowek spawalniczy. Często stosuje się także podgrzewanie wstępne, aby ograniczyć naprężenia.

Dlaczego lutowanie nie jest najlepszą odpowiedzią w tym pytaniu?

Lutowanie polega na łączeniu materiałów za pomocą spoiwa o niższej temperaturze topnienia, bez stopienia materiału podstawowego. Dla korpusu silnika wymagana jest zwykle większa wytrzymałość naprawy.

Dlaczego zgrzewanie nie jest typową metodą naprawy korpusu żeliwnego silnika?

Zgrzewanie stosuje się głównie do łączenia elementów przez docisk i miejscowe nagrzanie, najczęściej w blachach lub prostych złączach. Korpus żeliwny silnika ma złożony kształt i zwykle naprawia się go spawaniem.

Jak ogranicza się ryzyko pęknięć podczas spawania żeliwa?

Stosuje się krótkie odcinki spoin, odpowiednie elektrody, podgrzewanie wstępne oraz powolne studzenie. Celem jest zmniejszenie naprężeń cieplnych.

Czym są mechanizmy pomocnicze na statku?

Są to urządzenia wspomagające pracę silnika głównego oraz instalacji statkowych. Nie napędzają bezpośrednio statku, ale są konieczne do jego prawidłowego funkcjonowania.

Jakie urządzenia zalicza się do mechanizmów pomocniczych?

Należą do nich m.in. agregaty prądotwórcze, pompy, sprężarki, wirówki paliwa i oleju, kotły pomocnicze oraz urządzenia chłodzące.

Dlaczego mechanizmy pomocnicze są potrzebne do pracy silnika głównego?

Zapewniają paliwo, smarowanie, chłodzenie, sprężone powietrze rozruchowe oraz energię potrzebną do pracy układów sterowania i kontroli.

Jaka jest różnica między mechanizmami pomocniczymi a mechanizmami pokładowymi?

Mechanizmy pomocnicze obsługują głównie siłownię i instalacje statkowe, a mechanizmy pokładowe służą do prac na pokładzie, np. kotwiczenia, cumowania lub przeładunku.

Czym mechanizmy pomocnicze różnią się od instalacji rurociągowych?

Instalacje rurociągowe transportują media, takie jak woda, paliwo lub olej. Mechanizmy pomocnicze, np. pompy i sprężarki, powodują ich przepływ lub zmianę parametrów.

Jaką funkcję pełnią agregaty prądotwórcze na statku?

Agregaty prądotwórcze wytwarzają energię elektryczną potrzebną do zasilania urządzeń statkowych, oświetlenia, automatyki, pomp i systemów bezpieczeństwa.

Czym jest przylgnia grzybka zaworu?

To stożkowa powierzchnia robocza grzybka zaworu, która styka się z gniazdem zaworowym. Odpowiada za szczelne zamknięcie kanału ssącego lub wydechowego.

Dlaczego zawory silnika okrętowego wymagają rewitalizacji?

Podczas pracy ulegają zużyciu, nadpaleniom, odkształceniom i zanieczyszczeniu. Szczególnie zawory wydechowe są narażone na wysoką temperaturę spalin.

Jaki jest cel szlifowania przylgni grzybka zaworowego?

Celem jest odtworzenie prawidłowej powierzchni styku zaworu z gniazdem. Poprawia to szczelność i prawidłową pracę silnika.

Czym różni się szlifowanie przylgni grzybka od skrawania gniazda zaworowego?

Szlifowanie przylgni dotyczy powierzchni roboczej samego zaworu. Skrawanie gniazda dotyczy elementu osadzonego w głowicy lub kadłubie silnika.

Jakie skutki może mieć nieszczelny zawór ssący lub wydechowy?

Nieszczelność powoduje spadek sprężania, przedmuchy gazów, trudniejszy rozruch, spadek mocy i przegrzewanie elementów zaworowych.

Dlaczego odpowiedź „docieranie iglicy stożkowej” nie pasuje do zaworów ssących i wydechowych?

Iglica stożkowa jest typowa dla innych mechanizmów regulacyjnych lub zaworów iglicowych. Zawory ssące i wydechowe silnika mają zwykle konstrukcję grzybkową.

Jaką funkcję pełni cylinder w silniku spalinowym?

Cylinder prowadzi tłok i tworzy przestrzeń roboczą, w której odbywa się sprężanie oraz spalanie mieszanki lub paliwa. Współpracuje z tłokiem i pierścieniami tłokowymi.

Czym różni się cylinder od tłoka?

Cylinder jest nieruchomym elementem lub tuleją, w której porusza się tłok. Tłok jest elementem ruchomym przekazującym siłę gazów spalinowych na korbowód.

Co to jest tuleja cylindrowa?

Tuleja cylindrowa to wymienna część cylindra tworząca powierzchnię pracy tłoka. Stosuje się ją m.in. po to, aby ułatwić remont zużytego silnika.

Jakie elementy współpracują bezpośrednio z cylindrem?

Bezpośrednio z cylindrem współpracują tłok, pierścienie tłokowe, głowica silnika oraz układ smarowania i chłodzenia. Ich stan wpływa na szczelność i trwałość silnika.

Jakie objawy mogą świadczyć o zużyciu cylindra?

Zużycie cylindra może powodować spadek kompresji, zwiększone zużycie oleju, dymienie, pogorszenie mocy oraz nierówną pracę silnika.

Dlaczego w remontach silników okrętowych kontroluje się gładź cylindrową?

Gładź cylindrowa musi zapewniać szczelność i prawidłowe prowadzenie tłoka. Rysy, zatarcia lub nadmierne zużycie mogą doprowadzić do spadku sprawności i awarii silnika.

Jaką funkcję pełni przekładnia w układzie napędowym statku?

Przekładnia przenosi moment obrotowy z silnika na wał śrubowy oraz dopasowuje prędkość obrotową silnika do wymagań śruby napędowej.

Gdzie najczęściej znajduje się przekładnia okrętowa?

Znajduje się między silnikiem głównym a wałem śrubowym, czyli po stronie wyjścia napędu z silnika w kierunku śruby.

Dlaczego śruba napędowa nie zawsze jest połączona bezpośrednio z silnikiem?

Ponieważ silnik i śruba mogą pracować optymalnie przy różnych prędkościach obrotowych. Przekładnia pozwala zmniejszyć obroty i zwiększyć moment na wale.

Czym przekładnia różni się od głowicy silnika?

Głowica jest częścią silnika zamykającą cylinder od góry, natomiast przekładnia jest osobnym zespołem przekazującym napęd z silnika na wał.

Jakie objawy mogą wskazywać na nieprawidłową pracę przekładni okrętowej?

Typowe objawy to nadmierny hałas, wzrost temperatury, wycieki oleju, drgania oraz problemy z płynnym przekazywaniem napędu.

Jakie elementy tworzą podstawowy układ napędowy statku ze śrubą?

Podstawowy układ obejmuje silnik główny, sprzęgło lub przekładnię, wał napędowy, łożyskowanie wału oraz śrubę napędową.

Dlaczego w tym pytaniu poprawną odpowiedzią jest badanie endoskopowe?

Uszkodzenie znajduje się wewnątrz cylindra, czyli w miejscu trudno dostępnym bez demontażu. Endoskop umożliwia obejrzenie powierzchni tulei za pomocą kamery wprowadzonej do wnętrza silnika.

Czym różni się badanie endoskopowe od zwykłego badania wizualnego?

Badanie wizualne polega na bezpośrednich oględzinach dostępnej powierzchni. Badanie endoskopowe jest odmianą oględzin z użyciem kamery lub sondy, stosowaną w przestrzeniach trudno dostępnych.

Jakie uszkodzenia tulei cylindrowej można wykryć endoskopem?

Można wykryć rysy, zatarcia, pęknięcia, wżery korozyjne, ślady przegrzania i nierównomierne zużycie powierzchni roboczej tulei.

Dlaczego metoda rentgenowska nie jest tu najbardziej właściwa?

Badanie rentgenowskie służy głównie do wykrywania nieciągłości wewnętrznych materiału, np. w spoinach lub odlewach. W pytaniu chodzi o zobrazowanie powierzchni wewnętrznej tulei, co lepiej wykonuje endoskop.

Kiedy stosuje się badania ultradźwiękowe w diagnostyce technicznej?

Badania ultradźwiękowe stosuje się m.in. do pomiaru grubości materiału oraz wykrywania nieciągłości wewnętrznych. Nie są podstawową metodą obrazowania powierzchni tulei cylindrowej.

Jakie informacje należy zapisać po badaniu endoskopowym tulei cylindrowej?

W protokole warto podać datę badania, identyfikację silnika i cylindra, opis wykrytych uszkodzeń, lokalizację defektów oraz zdjęcia lub nagrania z endoskopu.

Do czego służy korek podczas próby szczelności instalacji?

Korek tymczasowo zamyka otwór przewodu, króćca lub fragmentu instalacji. Umożliwia wytworzenie ciśnienia próbnego i sprawdzenie, czy instalacja jest szczelna.

Jak działa gumowy korek rozporowy?

Po dokręceniu śruby guma zostaje ściśnięta między metalowymi elementami i rozszerza się na boki. Dzięki temu dociska do ścianek otworu i tworzy szczelne zamknięcie.

Czym korek różni się od oringu?

Korek zamyka cały otwór instalacji, natomiast oring jest pierścieniową uszczelką pracującą zwykle między dwoma łączonymi elementami. Oring nie służy samodzielnie do zaślepiania rury.

Dlaczego korek musi być dobrany do średnicy przewodu?

Zbyt mały korek nie zapewni szczelności, a zbyt duży może nie dać się poprawnie zamontować. Dobór średnicy wpływa też na bezpieczeństwo podczas podnoszenia ciśnienia.

Jakie zagrożenie występuje przy przekroczeniu dopuszczalnego ciśnienia korka?

Korek może zostać gwałtownie wypchnięty z przewodu, powodując uszkodzenia lub obrażenia. Dlatego ciśnienie próby musi być zgodne z dokumentacją i podnoszone stopniowo.

Jak przygotować miejsce montażu korka do próby szczelności?

Powierzchnię otworu należy oczyścić z brudu, rdzy, oleju i zadziorów. Poprawia to przyleganie gumy i ogranicza ryzyko nieszczelności.

Dlaczego instalacja tlenowa musi być odtłuszczona przed napełnieniem?

Ponieważ tlen silnie podtrzymuje spalanie, a tłuszcze i oleje mogą w jego obecności zapalić się gwałtownie. W instalacji pod ciśnieniem grozi to pożarem lub wybuchem.

Czy tlen jest gazem palnym?

Nie, tlen nie jest palny. Jest jednak gazem podtrzymującym spalanie, dlatego znacznie zwiększa zagrożenie pożarowe.

Jakie zanieczyszczenia są szczególnie niebezpieczne w instalacji tlenowej?

Najgroźniejsze są oleje, smary, tłuste zabrudzenia, pozostałości paliw oraz zanieczyszczone uszczelki. Mogą one ulec samozapłonowi w kontakcie z tlenem pod ciśnieniem.

Dlaczego nie wybiera się instalacji dwutlenku węgla jako wymagającej odtłuszczenia z tego powodu?

Dwutlenek węgla jest gazem obojętnym i nie podtrzymuje spalania. Jest stosowany m.in. w instalacjach gaśniczych.

Jak należy obchodzić się z armaturą instalacji tlenowej?

Armatura powinna być czysta, sucha i odtłuszczona. Nie wolno obsługiwać jej zatłuszczonymi rękawicami ani stosować zwykłych smarów.

Co może się stać przy szybkim otwarciu zaworu tlenowego w zanieczyszczonej instalacji?

Gwałtowny wzrost ciśnienia i obecność tłuszczu mogą doprowadzić do zapłonu zanieczyszczeń. Może to uszkodzić zawór, przewód lub spowodować pożar.