Pytania pomocnicze - BUD.02

Należy pomnożyć długość ściany przez jej wysokość i grubość. Jeśli grubość ściany odpowiada szerokości belki 20 cm, trzeba przyjąć 0,20 m.

Objętość drewna zwykle podaje się w metrach sześciennych. Dlatego 20 cm należy zapisać jako 0,20 m.

Obliczoną ilość netto mnoży się przez 1,10. Oznacza to dodanie jednej dziesiątej materiału na straty i odpady.

Objętość netto wynosi 5 × 3 × 0,20 = 3,00 m³. Jest to ilość drewna bez uwzględnienia odpadu.

Zużycie netto to ilość materiału w gotowej konstrukcji. Zużycie brutto to ilość netto powiększona o odpady i straty technologiczne.

Wysokość 3 m dzieli się przez wysokość belki 0,20 m, co daje 15 warstw. Jedna belka ma objętość 5 × 0,20 × 0,20 = 0,20 m³, więc 15 belek daje 3,00 m³ netto.

Taki wynik nie odpowiada objętości całej ściany o wymiarach 5 m × 3 m × 0,20 m. Pomija znaczną część konstrukcji lub wynika z błędnego zastosowania wymiarów.

Oznacza ilość wody zawartej w drewnie w stosunku do masy drewna suchego. Jest to jeden z podstawowych parametrów oceny przydatności drewna do robót ciesielskich.

Nie powinna przekraczać 23%. Jest to wartość typowa dla konstrukcji zewnętrznych narażonych na warunki atmosferyczne.

Zbyt wilgotne drewno może się paczyć, pękać i zmieniać wymiary podczas wysychania. Może też być bardziej podatne na korozję biologiczną.

Podczas wysychania drewno kurczy się, co może powodować poluzowanie połączeń, powstawanie szczelin oraz obniżenie sztywności konstrukcji.

Tak, drewno pracujące na wolnym powietrzu powinno być zabezpieczone przed grzybami, owadami i wilgocią. Skuteczność impregnacji zależy m.in. od stanu i wilgotności drewna.

Są to m.in. elementy wiat, altan, zadaszeń, tarasów oraz części konstrukcji narażone na zmienne warunki atmosferyczne.

Jest to odporność drewna na działanie sił zgniatających. Ma znaczenie np. w słupach, podporach i elementach przenoszących nacisk.

Ponieważ opisuje zachowanie drewna pod wpływem obciążenia mechanicznego. Dotyczy sił działających na materiał.

Do właściwości fizycznych zalicza się m.in. gęstość, wilgotność, przewodność cieplną i barwę. Nie opisują one bezpośrednio odporności drewna na obciążenia.

Nasiąkliwość określa zdolność drewna do wchłaniania wody, a wytrzymałość określa odporność na obciążenia. Są to różne grupy właściwości.

Decydują o tym, czy element drewniany bezpiecznie przeniesie obciążenia. Są istotne przy doborze drewna na belki, krokwie, słupy i wiązary.

Najczęściej są to wytrzymałość na ściskanie, zginanie, rozciąganie, ścinanie, twardość i sprężystość. Wszystkie dotyczą reakcji drewna na siły.

Przedmiar robót to zestawienie planowanych robót i ich ilości. Sporządza się go przed rozpoczęciem prac na podstawie dokumentacji projektowej.

Podstawą są dokumentacja projektowa, rysunki techniczne, opisy techniczne oraz specyfikacje techniczne wykonania i odbioru robót.

Przedmiar wykonuje się przed rozpoczęciem robót na podstawie projektu. Obmiar wykonuje się w trakcie lub po zakończeniu prac na podstawie rzeczywistych pomiarów.

Ponieważ pomiary z natury dotyczą robót już wykonanych. Są one właściwe dla obmiaru, a przedmiar dotyczy robót planowanych.

Przedmiar służy do sporządzania kosztorysu, planowania materiałów, określenia zakresu prac oraz przygotowania oferty wykonawcy.

Przedmiar sporządza się przed przystąpieniem do robót. Jest elementem przygotowania inwestycji lub oferty wykonawczej.

Stojaki są głównymi elementami nośnymi rusztowania, przenoszą obciążenia z pomostów, pracowników i materiałów na podłoże. Dlatego muszą mieć odpowiednią wytrzymałość i przekrój.

Krawędziaki to elementy tarcicy o przekroju prostokątnym lub kwadratowym, stosowane jako części konstrukcyjne, np. słupy, belki, stojaki i rygle.

Stojaki ustawione pionowo podpierają całą konstrukcję rusztowania. Odpowiadają za jej nośność i stabilność.

Krzyżulce usztywniają rusztowanie i zabezpieczają je przed przechyleniem lub odkształceniem bocznym. Pracują głównie jako elementy stężające.

Bortnice to deski krawężnikowe montowane przy krawędzi pomostu. Chronią przed zsunięciem się narzędzi, materiałów lub stopy pracownika z pomostu.

Pomost roboczy tworzy powierzchnię, po której poruszają się pracownicy i na której można czasowo układać materiały. Musi być stabilny, równy i odpowiednio zabezpieczony.

Za bezpieczeństwo odpowiadają przede wszystkim balustrady ochronne, bortnice, stabilne pomosty oraz prawidłowe stężenia. Ważne jest też właściwe posadowienie stojaków.

Pobijak służy do uderzania w narzędzia, np. dłuta, oraz do dosuwania elementów drewnianych bez uszkadzania ich powierzchni.

Młotek ma najczęściej metalową główkę i służy m.in. do wbijania gwoździ. Pobijak ma głowicę drewnianą, gumową lub z tworzywa i jest bezpieczniejszy dla powierzchni drewna.

Pobijak rozpoznaje się po masywnej, szerokiej głowicy oraz trzonku. Wygląda podobnie do młotka, ale jego głowica nie jest typową metalową główką młotka.

Metalowy młotek może zostawić wgniecenia, pęknięcia lub ślady na drewnie. Pobijak rozkłada siłę uderzenia i zmniejsza ryzyko uszkodzeń.

Najczęściej używa się go z dłutami ciesielskimi i stolarskimi, szczególnie podczas wykonywania gniazd, czopów i innych połączeń drewnianych.

Powinien mieć solidną głowicę, wygodny trzonek i odpowiednią masę. Ważne jest też, aby powierzchnia uderzeniowa nie niszczyła obrabianego materiału.

Dłuto służy do ręcznego wykonywania i wykańczania zagłębień, gniazd, wrębów oraz dopasowywania połączeń w elementach drewnianych.

Gniazdo to wybrane zagłębienie w drewnie, najczęściej przeznaczone do osadzenia czopa drugiego elementu w połączeniu ciesielskim.

Dłuto pozwala na precyzyjne wybranie drewna i uzyskanie równego kształtu gniazda. Siekiera i topór służą głównie do obróbki zgrubnej.

Do wstępnego usunięcia części materiału można użyć świdra lub wiertarki, ale dokładne ukształtowanie i oczyszczenie gniazda wykonuje się dłutem.

Dokładne gniazdo zapewnia dobre dopasowanie czopa, stabilność połączenia i właściwe przenoszenie obciążeń w konstrukcji drewnianej.

Najpierw należy wytrasować kształt i wymiary gniazda, czyli zaznaczyć jego położenie zgodnie z dokumentacją lub wymiarami połączenia.

Po ramie, w której zamocowany jest brzeszczot, oraz po napinaku służącym do naprężania ostrza. To najbardziej charakterystyczne elementy tej piły.

Napinak napręża brzeszczot, dzięki czemu nie wygina się on nadmiernie podczas cięcia. Poprawia to dokładność i stabilność pracy.

Piła ramowa ma brzeszczot osadzony w ramie, natomiast płatnica ma szeroki, sztywny brzeszczot połączony bezpośrednio z rękojeścią. Płatnica nie ma ramy ani napinaka.

Grzbietnica ma cienki brzeszczot usztywniony metalowym grzbietem na górnej krawędzi. Piła ramowa ma brzeszczot naprężony w konstrukcji ramowej.

Można jej używać do przecinania elementów drewnianych, takich jak deski, łaty, krawędziaki czy belki o mniejszych przekrojach. Rodzaj cięcia zależy od zastosowanego brzeszczotu.

Brzeszczot jest częścią tnącą piły. Jego uzębienie i naprężenie wpływają na szybkość, kierunek i dokładność cięcia.

Ponieważ jego przekrój odpowiada wymiarom typowym dla bali z tarcicy iglastej. Grubość 50 mm odróżnia go od desek, które są cieńsze.

Deska jest cieńszym sortymentem tarcicy, natomiast bal ma większą grubość. W praktyce egzaminacyjnej element o grubości 50 mm traktuje się jako bal, a nie deskę.

Krawędziak ma zwykle przekrój bardziej zbliżony do kwadratu i jest elementem konstrukcyjnym o większej masywności. Bal, np. 50 mm × 100 mm, ma przekrój prostokątny o wyraźnie różnej szerokości i grubości.

Nie. W tym typie klasyfikacji najważniejsze są wymiary przekroju poprzecznego, czyli grubość i szerokość elementu.

Zapis oznacza wymiary przekroju poprzecznego elementu: grubość i szerokość. Nie jest to długość elementu.

Belki mają zwykle większe przekroje i są przeznaczone do przenoszenia większych obciążeń konstrukcyjnych. Przekrój 50 mm × 100 mm jest za mały, dlatego klasyfikuje się go jako bal.

Po załamanej połaci dachu oraz krokwi składającej się z dwóch części. Dolna część jest zwykle bardziej stroma, a górna bardziej płaska.

Ponieważ połać dachu jest łamana i ma dwa różne kąty nachylenia. Każdy odcinek krokwi odpowiada jednej części połaci.

Płatew podpiera krokwie i przenosi obciążenia z połaci dachowej na słupy lub inne elementy nośne.

Kleszcze obejmują i spinają elementy więźby, np. krokwie, słupy lub płatwie. Zwiększają sztywność konstrukcji i ograniczają jej odkształcenia.

Miecze są ukośnymi elementami usztywniającymi. Wzmacniają połączenie słupa z płatwią lub innymi elementami i pomagają przenosić obciążenia.

Dach mansardowy ma połacie łamane, zwykle złożone z dwóch części. Dach namiotowy ma kilka połaci zbiegających się w jednym wierzchołku i nie ma kalenicy.

Dach półszczytowy ma skrócony lub ścięty szczyt, natomiast dach mansardowy rozpoznaje się po załamaniu połaci i krokwi podzielonej na dwa odcinki.