Pytania pomocnicze - BUD.13

Ładowarka służy do załadunku, przemieszczania i rozkładania materiałów sypkich, np. żwiru, piasku lub kruszywa. Może pracować przy wykonywaniu podbudów i warstw pomocniczych drogi.

Zagęszczarka służy do zagęszczania już rozłożonej warstwy materiału. Nie jest przeznaczona do rozprowadzania dużych ilości mieszanki na szerokości jezdni.

Najczęściej stosuje się łyżkę ładowarkową, która umożliwia nabieranie, przewożenie i wysypywanie materiału. W zależności od zadania można stosować także osprzęt specjalny do rozścielania.

Rozkładanie polega na równomiernym rozmieszczeniu materiału na podłożu lub podbudowie. Zagęszczanie następuje później i ma na celu uzyskanie wymaganej nośności oraz stabilności warstwy.

Koparka podsiębierna jest przeznaczona głównie do wykonywania wykopów poniżej poziomu ustawienia maszyny. Nie zapewnia wydajnego i równomiernego rozkładania materiału na szerokiej powierzchni drogi.

Po rozłożeniu mieszanki mogą pracować równiarki, które dokładnie profilują warstwę, oraz walce lub zagęszczarki, które ją zagęszczają. Dobór zależy od szerokości robót i wymaganej technologii.

Dźwignia sterująca służy do nadawania kierunku ruchu zagęszczarki lub ustawienia jej do pracy w miejscu. Jej położenie należy interpretować zgodnie z instrukcją obsługi konkretnego urządzenia.

Pionowe ustawienie dźwigni oznacza, że zagęszczarka pracuje w miejscu. Maszyna wibruje, ale nie przemieszcza się do przodu ani do tyłu.

Różne modele maszyn mogą mieć odmienne rozwiązania sterowania. Rysunek z instrukcji wskazuje, jakie położenie dźwigni odpowiada konkretnemu trybowi pracy.

Zagęszczarki płytowe stosuje się do zagęszczania podsypek, kruszyw, gruntu i nawierzchni z kostki brukowej. Są szczególnie przydatne na małych powierzchniach i w miejscach trudno dostępnych.

Podczas pracy w miejscu maszyna wykonuje drgania bez przesuwania się po podłożu. Przy jeździe do przodu lub do tyłu dźwignia jest pochylona, a zagęszczarka przemieszcza się w wybranym kierunku.

Należy sprawdzić stan techniczny urządzenia, poziom oleju, paliwo, mocowanie elementów oraz czystość płyty roboczej. Trzeba też upewnić się, że miejsce pracy jest bezpieczne.

Najczęściej oznacza niepełne spalanie paliwa spowodowane zbyt bogatą mieszanką paliwowo-powietrzną. Na świecy odkłada się wtedy sadza.

Zbyt bogata mieszanka powoduje czarny, sadzowy nalot. Zbyt uboga mieszanka może powodować bardzo jasny, biały lub przegrzany wygląd elektrody.

Zatkany filtr ogranicza dopływ powietrza do silnika. Przy tej samej ilości paliwa mieszanka staje się zbyt bogata.

Ssanie zmniejsza dopływ powietrza lub zwiększa dawkę paliwa, aby ułatwić rozruch zimnego silnika. Po rozgrzaniu silnika pozostawione ssanie powoduje zbyt bogatą mieszankę.

Nie. Niski poziom oleju dotyczy smarowania silnika i może doprowadzić do jego uszkodzenia, ale nie jest typową przyczyną czarnego osadu na świecy.

Należy sprawdzić położenie ssania, stan filtra powietrza, stan świecy oraz regulację gaźnika zgodnie z DTR maszyny. Świecę można oczyścić lub wymienić.

Płyta wibracyjna odpowiada za przekazywanie drgań i zagęszczanie podłoża. Nie wpływa bezpośrednio na proces spalania mieszanki w cylindrze silnika.

Charakterystyczne są dwa obiegi: spaliny napędzające turbinę oraz sprężone powietrze kierowane do kolektora dolotowego. Często widoczna jest też turbosprężarka i intercooler.

Turbosprężarka spręża powietrze doprowadzane do cylindrów. Dzięki temu silnik może spalić więcej paliwa i uzyskać większą moc.

Spaliny opuszczające cylinder mają dużą energię kinetyczną i cieplną. Energia ta obraca turbinę, która napędza sprężarkę powietrza.

Intercooler chłodzi powietrze sprężone przez turbosprężarkę. Chłodniejsze powietrze ma większą gęstość i zawiera więcej tlenu.

Układ turbodoładowania zwiększa ilość powietrza dostarczanego do cylindrów. Układ chłodzenia odprowadza nadmiar ciepła z silnika za pomocą cieczy chłodzącej lub powietrza.

Typowe objawy to spadek mocy, nadmierne dymienie, gwizd turbosprężarki, większe zużycie paliwa lub oleju oraz nieszczelności w przewodach dolotowych.

Zanieczyszczony filtr ogranicza dopływ powietrza i może pogarszać pracę turbodoładowania. Przedostanie się pyłu do układu dolotowego grozi uszkodzeniem wirnika sprężarki i silnika.

Odłączenie przewodu zapobiega przypadkowemu uruchomieniu silnika i ogranicza ryzyko porażenia napięciem z układu zapłonowego. Jest to podstawowa czynność bezpieczeństwa.

Typowe objawy to trudny rozruch, nierówna praca silnika, spadek mocy, gaśnięcie silnika oraz zwiększone zużycie paliwa.

Należy ocenić stan elektrod, izolatora, gwintu, uszczelki oraz sprawdzić odstęp między elektrodami. Widoczny nagar, olej lub pęknięcia mogą oznaczać konieczność wymiany.

Odstęp elektrod można sprawdzić dopiero po bezpiecznym odłączeniu przewodu i wykręceniu świecy. Najpierw wykonuje się czynności zabezpieczające maszynę.

Nową świecę dobiera się zgodnie z dokumentacją techniczno-ruchową lub instrukcją obsługi producenta. Ważny jest typ świecy, wartość cieplna, gwint i zalecany odstęp elektrod.

Oczyszczenie zapobiega przedostaniu się piasku, pyłu lub innych zanieczyszczeń do cylindra. Jest to szczególnie ważne w maszynach pracujących na budowie i przy robotach drogowych.

Maszyna powinna stać na równym podłożu, silnik powinien być wyłączony, a olej powinien spłynąć do miski olejowej. Odczytu dokonuje się bagnetem między znakami MIN i MAX.

Paliwo rozcieńcza olej, zmniejsza jego lepkość i pogarsza smarowanie. Może to doprowadzić do przyspieszonego zużycia panewek, cylindrów, tłoków i turbosprężarki.

Przy problemach z regeneracją DPF dodatkowe dawki paliwa mogą przedostawać się do miski olejowej. Wtedy poziom oleju rośnie, ale olej jest rozcieńczony paliwem.

Często pojawia się jasna, mleczna emulsja na bagnecie lub korku wlewu oleju. Może też ubywać płynu chłodniczego i wzrastać temperatura pracy silnika.

Powinien przerwać pracę, ponownie sprawdzić poziom na równym podłożu i ocenić stan oleju. Następnie należy zgłosić usterkę do obsługi technicznej zgodnie z DTR.

Nadmiar oleju może być spieniany przez elementy wirujące, co pogarsza smarowanie. Może też powodować wzrost ciśnienia w skrzyni korbowej i uszkodzenia uszczelnień.

Ubytek zwykle wskazuje na spalanie oleju lub wycieki. Wzrost poziomu najczęściej sugeruje dostawanie się innej cieczy do miski olejowej albo błąd pomiaru.

Należy odczytać z DTR pojemność każdego podzespołu, pomnożyć wartości podane dla jednej sztuki przez liczbę takich elementów, a następnie wszystko zsumować.

Tabela podaje ilość oleju dla jednej piasty, a maszyna ma cztery piasty kół. Dlatego 1,5 l należy pomnożyć przez 4.

Przedni mechanizm różnicowy 14,5 l + tylny mechanizm różnicowy 14,5 l + cztery piasty po 1,5 l daje łącznie 35,0 l.

Pytanie dotyczy tylko przedniego i tylnego mechanizmu różnicowego oraz czterech piast kół. Dane o silniku są informacją dodatkową i nie biorą udziału w obliczeniu.

Oznacza, że podana ilość oleju dotyczy jednej piasty. Przy kilku piastach wartość trzeba przemnożyć przez ich liczbę.

DTR podaje wymagane ilości, rodzaje olejów, miejsca obsługowe oraz zasady wymiany. Operator powinien korzystać z niej przed wykonaniem czynności serwisowych.

Są to: ssanie, sprężanie, praca oraz wydech. Razem tworzą pełny cykl pracy silnika.

Na jeden pełny cykl przypadają dwa obroty wału korbowego. W tym czasie tłok wykonuje cztery suwy.

Silnik czterosuwowy wykonuje pełny cykl w czterech suwach tłoka, a dwusuwowy w dwóch. W silniku czterosuwowym fazy pracy są wyraźnie rozdzielone.

Energię użyteczną dostarcza suw pracy. Wtedy rozprężające się gazy spalinowe przesuwają tłok w dół.

Zawór dolotowy doprowadza powietrze lub mieszankę do cylindra, a zawór wydechowy odprowadza spaliny. Ich otwieranie i zamykanie musi być zsynchronizowane z ruchem tłoka.

Silniki czterosuwowe są trwałe, ekonomiczne i dobrze znoszą długotrwałą pracę pod obciążeniem. Dlatego nadają się do napędu ciężkich maszyn roboczych.

Turbosprężarka zwiększa ilość powietrza dostarczanego do cylindrów. Pozwala to spalić większą dawkę paliwa i uzyskać większą moc silnika.

Gazy wylotowe mają dużą energię przepływu i temperatury. Zamiast tracić ją w układzie wydechowym, wykorzystuje się ją do napędu wirnika turbiny.

Podstawowe części to turbina, sprężarka i wspólny wałek. Turbina jest napędzana spalinami, a sprężarka tłoczy powietrze do silnika.

Turbosprężarka jest napędzana gazami wylotowymi. Sprężarka mechaniczna jest napędzana bezpośrednio od silnika, np. paskiem lub przekładnią.

Zanieczyszczony filtr ogranicza dopływ powietrza, a uszkodzony może przepuszczać pył. Zanieczyszczenia mogą uszkodzić łopatki sprężarki i przyspieszyć zużycie turbosprężarki.

Typowe objawy to spadek mocy, nadmierne dymienie, gwizd lub nietypowy hałas oraz zwiększone zużycie oleju. Wymagają one kontroli układu doładowania.

Najpierw odczytuje się pełne milimetry z podziałki głównej przed zerem noniusza. Następnie dodaje się wartość kreski noniusza, która pokrywa się z kreską podziałki głównej.

Oznaczają centymetry. Na przykład 10 cm to 100 mm, 11 cm to 110 mm.

Ponieważ główna podziałka pokazuje centymetry i milimetry. Odczyt znajduje się za 10 cm, czyli za 100 mm, dlatego wynik musi być zapisany w okolicach 102 mm.

Część całkowitą odczytuje się z podziałki głównej jako ostatnią pełną wartość w milimetrach znajdującą się przed zerem noniusza.

Należy znaleźć kreskę noniusza, która najlepiej pokrywa się z kreską podziałki głównej. Jej numer mnoży się przez dokładność suwmiarki, np. 0,1 mm.

Typowa dokładność takiej suwmiarki wynosi 0,1 mm. Oznacza to, że można odczytać wynik z dokładnością do jednej dziesiątej milimetra.

Nie należy mylić centymetrów z milimetrami, odczytywać wyniku pod kątem ani pomijać części dziesiętnej z noniusza. Przed pomiarem warto sprawdzić, czy suwmiarka po zamknięciu wskazuje zero.