Pytania pomocnicze - BUD.13

Eksploatacja maszyn i urządzeń do robót ziemnych i drogowych

Pytania pomocnicze rozwijające tematy z pytań egzaminacyjnych. Każde pytanie ma krótką odpowiedź, która pomaga utrwalić wiedzę i przygotować się do egzaminu. Łącznie: 4350.
Strona 62 z 70.

Jak odczytywać harmonogram konserwacji maszyny roboczej?

Należy powiązać konkretną część maszyny z przypisaną czynnością i cyklem konserwacji. W tym przypadku dla silnika napędowego wymiana oleju i filtra oleju jest przewidziana co 250 godzin pracy.

Czym różni się codzienna kontrola poziomu oleju od okresowej wymiany oleju?

Codzienna kontrola polega na sprawdzeniu poziomu oleju i ewentualnym dolaniu. Wymiana oleju oznacza spuszczenie starego oleju, wlanie nowego oraz często wymianę filtra oleju.

Dlaczego olej silnikowy w maszynach roboczych wymienia się według liczby motogodzin?

Maszyny robocze często pracują z różnym obciążeniem i nie pokonują dużych odległości, dlatego przebieg w kilometrach nie jest miarodajny. Motogodziny lepiej pokazują rzeczywisty czas pracy silnika.

Dlaczego razem z olejem silnikowym wymienia się filtr oleju?

Filtr zatrzymuje zanieczyszczenia powstające podczas pracy silnika. Pozostawienie starego filtra mogłoby szybko zanieczyścić nowy olej i pogorszyć smarowanie.

Jakie skutki może mieć zbyt rzadka wymiana oleju w silniku maszyny?

Zużyty olej traci właściwości smarne i chłodzące, co zwiększa tarcie oraz zużycie elementów silnika. Może to doprowadzić do awarii lub zatarcia silnika.

Gdzie operator powinien szukać informacji o częstotliwości konserwacji maszyny?

Podstawowym źródłem jest DTR, czyli dokumentacja techniczno-ruchowa maszyny. Zawiera ona harmonogram obsługi, rodzaje płynów eksploatacyjnych i wymagane czynności kontrolne.

Jak rozpoznać tłoczysko siłownika hydraulicznego na rysunku?

Tłoczysko to pręt wysuwający się z cylindra siłownika. Zwykle jest widoczne na zewnątrz i połączone z elementem roboczym maszyny.

Czym różni się tłok od tłoczyska w siłowniku hydraulicznym?

Tłok porusza się wewnątrz cylindra pod wpływem ciśnienia oleju. Tłoczysko jest prętem połączonym z tłokiem i przekazuje ruch oraz siłę na zewnątrz.

Jaką funkcję pełni cylinder w siłowniku hydraulicznym?

Cylinder jest obudową i komorą roboczą siłownika. W jego wnętrzu przemieszcza się tłok, a olej hydrauliczny wywiera na niego nacisk.

Dlaczego uszkodzone tłoczysko może powodować awarię siłownika?

Zarysowane lub skorodowane tłoczysko niszczy uszczelnienia, co prowadzi do wycieków oleju i spadku sprawności siłownika.

Jak działa siłownik hydrauliczny dwustronnego działania?

Olej hydrauliczny może być doprowadzany na obie strony tłoka. Dzięki temu siłownik może aktywnie wysuwać i wsuwać tłoczysko.

Do czego może służyć siłownik hydrauliczny w walcu tandemowym?

Może sterować układem skrętu walca, przesuwając elementy przegubowe maszyny. Ruch tłoczyska powoduje zmianę kierunku jazdy.

Dlaczego tarcie jest potrzebne w hamulcach maszyny?

Ponieważ umożliwia zamianę energii ruchu na ciepło i spowolnienie lub zatrzymanie maszyny. Bez tarcia hamulce nie mogłyby skutecznie działać.

Dlaczego tarcie w łożyskach jest niepożądane?

Powoduje nagrzewanie, straty energii i szybsze zużycie elementów. Dlatego łożyska smaruje się i chroni przed zanieczyszczeniami.

Jak smarowanie wpływa na pracę przegubów i przekładni?

Smarowanie zmniejsza tarcie między współpracującymi powierzchniami. Dzięki temu ogranicza zużycie, hałas i przegrzewanie części.

Czym różni się tarcie pożądane od niepożądanego w maszynie?

Tarcie pożądane jest wykorzystywane do wykonania określonej funkcji, np. hamowania. Tarcie niepożądane powoduje straty energii i zużycie części.

Jakie mogą być skutki nadmiernego tarcia w układach mechanicznych?

Może dojść do przegrzewania, zatarcia, zwiększonego zużycia, hałasu oraz spadku sprawności maszyny.

Dlaczego okładziny hamulcowe nie powinny być zaolejone?

Olej zmniejsza tarcie między okładziną a tarczą lub bębnem. Skutkiem jest wydłużenie drogi hamowania i spadek skuteczności hamulców.

Dlaczego rozładowany akumulator powoduje wolne obracanie wału korbowego?

Rozrusznik potrzebuje dużego prądu do pokonania oporów silnika. Gdy akumulator jest rozładowany, napięcie spada pod obciążeniem i rozrusznik pracuje zbyt wolno.

Dlaczego problem z rozruchem częściej występuje przy zimnym silniku?

Zimny olej stawia większy opór, a pojemność i sprawność akumulatora w niskiej temperaturze maleją. Dlatego układ rozruchowy jest wtedy bardziej obciążony.

Jak odróżnić rozładowany akumulator od problemów z paliwem?

Przy rozładowanym akumulatorze rozrusznik obraca silnik wolno lub prawie wcale. Przy problemach z paliwem rozrusznik zwykle kręci normalnie, ale silnik nie podejmuje pracy.

Co należy sprawdzić przed uznaniem akumulatora za uszkodzony?

Należy sprawdzić klemy, przewody masowe, połączenia rozrusznika oraz napięcie akumulatora pod obciążeniem. Luźne lub skorodowane połączenia mogą dawać objawy podobne do rozładowania.

Jaką rolę pełni rozrusznik w układzie rozruchowym silnika?

Rozrusznik napędza wał korbowy z prędkością potrzebną do rozpoczęcia pracy silnika. Do działania wymaga sprawnego akumulatora i dobrych połączeń elektrycznych.

Czy zużycie pierścieni tłokowych powoduje wolną pracę rozrusznika?

Nie jest to typowy objaw zużycia pierścieni. Zużyte pierścienie powodują raczej spadek kompresji, dymienie lub większe zużycie oleju, a nie wolne kręcenie rozrusznika.

Czym jest lemiesz spycharki?

Lemiesz to główny element roboczy spycharki służący do odspajania, przesuwania, rozgarniania i profilowania gruntu.

Co oznacza maksymalny przechył lemiesza?

Jest to największe możliwe ukośne ustawienie lemiesza względem poziomu, zwykle podawane w milimetrach.

Jak odróżnić przechył lemiesza od maksymalnej wysokości podnoszenia?

Przechył dotyczy ukośnego ustawienia lemiesza na boki, a wysokość podnoszenia określa, jak wysoko cały lemiesz może zostać uniesiony nad podłoże.

Dlaczego w pytaniu należy korzystać zarówno ze schematu, jak i z tabeli?

Schemat pokazuje, która litera oznacza dany wymiar, a tabela podaje konkretną wartość liczbową tego parametru.

Do jakich prac przydaje się przechylanie lemiesza?

Przechył lemiesza jest przydatny przy profilowaniu spadków, wyrównywaniu poboczy, kształtowaniu skarp i pracy na nierównym terenie.

Jakiej jednostki najczęściej używa się przy parametrach geometrycznych lemiesza?

Najczęściej stosuje się milimetry lub metry, zależnie od rodzaju wymiaru i dokładności podanej w dokumentacji technicznej.

Dlaczego prawidłowa praca silnika wyklucza zamknięty zawór paliwa jako główną przyczynę braku ruchu walca?

Zamknięty zawór paliwa uniemożliwiłby dopływ paliwa do silnika, co zwykle spowodowałoby jego gaśnięcie lub brak możliwości uruchomienia. Skoro silnik działa prawidłowo, problem leży raczej poza układem zasilania.

Jaki układ należy sprawdzić, gdy silnik działa, ale maszyna robocza nie jedzie?

Należy sprawdzić układ przeniesienia napędu, czyli elementy przekazujące ruch z silnika na koła, bębny lub gąsienice. W ręcznym walcu może to być m.in. łańcuch napędowy.

Jakie objawy mogą wskazywać na zerwany lub spadnięty łańcuch napędowy?

Maszyna nie rusza mimo pracy silnika, może być słyszalne przeskakiwanie, tarcie albo brak reakcji po włączeniu napędu. Często uszkodzenie można potwierdzić oględzinami po zdjęciu osłony.

Dlaczego niewłaściwie dobrany olej silnikowy nie jest najlepszą odpowiedzią w tym pytaniu?

Niewłaściwy olej może powodować zużycie lub problemy z pracą silnika, ale nie jest typową bezpośrednią przyczyną braku ruchu przy prawidłowo pracującym silniku. Brak jazdy wskazuje raczej na usterkę napędu.

Jaką rolę pełni DTR przy diagnozowaniu usterki walca drogowego?

DTR zawiera instrukcje obsługi, schematy, zasady kontroli i regulacji elementów maszyny. Przy problemach z napędem należy korzystać z zaleceń producenta dotyczących sprawdzania i napinania łańcucha.

Co należy zrobić przed kontrolą łańcucha napędowego w maszynie?

Maszynę należy zatrzymać, wyłączyć silnik, zabezpieczyć przed przypadkowym uruchomieniem i poczekać, aż ruchome elementy się zatrzymają. Kontrolę wykonuje się zgodnie z zasadami BHP i DTR.

Po czym rozpoznać śrubę przeznaczoną do klucza imbusowego?

Ma w łbie wewnętrzne gniazdo w kształcie sześciokąta. Końcówka klucza imbusowego wchodzi do środka tego gniazda.

Czym różni się klucz imbusowy od klucza nasadowego?

Klucz imbusowy działa wewnątrz gniazda śruby, natomiast klucz nasadowy obejmuje zewnętrzny łeb śruby lub nakrętkę.

Dlaczego do śruby z gniazdem sześciokątnym nie stosuje się klucza oczkowego?

Klucz oczkowy wymaga zewnętrznego łba sześciokątnego lub nakrętki. Śruba imbusowa ma napęd wewnętrzny, więc potrzebny jest klucz imbusowy.

Czym różni się gniazdo imbusowe od gniazda Torx?

Gniazdo imbusowe ma kształt sześciokąta, a Torx ma kształt sześcioramiennej gwiazdy. Do każdego z nich stosuje się inny typ klucza.

Co może się stać przy użyciu źle dobranego rozmiaru klucza imbusowego?

Można zaokrąglić lub uszkodzić gniazdo śruby. Wtedy odkręcenie śruby staje się trudne albo wymaga specjalnych narzędzi.

Gdzie w maszynach roboczych można spotkać śruby imbusowe?

Występują przy osłonach, pokrywach, mocowaniach uchwytów, elementach regulacyjnych i połączeniach wymagających zwartego montażu.

Dlaczego preparat eterowy podaje się do układu dolotowego silnika?

Ponieważ układ dolotowy doprowadza powietrze do cylindrów. Preparat miesza się z zasysanym powietrzem i ułatwia zapłon w komorze spalania.

Dlaczego samostartu nie wolno wtryskiwać do rury wydechowej?

Rura wydechowa służy do odprowadzania spalin, a nie do doprowadzania mieszanki do silnika. Podanie preparatu w to miejsce nie pomoże w rozruchu i może być niebezpieczne.

Czy preparat eterowy można podawać do akumulatora rozruchowego?

Nie. Akumulator jest źródłem energii elektrycznej dla rozrusznika, a nie elementem układu zasilania powietrzem lub paliwem.

Jakie ryzyko wiąże się z nadmiernym użyciem samostartu?

Zbyt duża ilość preparatu może spowodować zbyt gwałtowny zapłon, stuki, uszkodzenia mechaniczne silnika lub zagrożenie pożarowe.

Co należy sprawdzić przed użyciem preparatu rozruchowego w maszynie roboczej?

Należy sprawdzić DTR lub instrukcję obsługi maszyny. Producent może określić sposób użycia preparatu albo całkowicie zabronić jego stosowania.

Jakie inne przyczyny mogą powodować trudny rozruch zimnego silnika?

Przyczyną może być słaby akumulator, zanieczyszczony filtr powietrza, niewłaściwe paliwo, niesprawny układ podgrzewania lub zbyt gęsty olej silnikowy.

Dlaczego zabrudzona chłodnica może doprowadzić do przegrzania silnika?

Zabrudzenia ograniczają przepływ powietrza przez lamele chłodnicy. W efekcie ciecz chłodząca nie oddaje skutecznie ciepła i temperatura silnika rośnie.

Jakie czynności obsługowe pomagają zapobiegać przegrzewaniu silnika równiarki?

Należy regularnie czyścić chłodnicę, kontrolować poziom płynu chłodzącego, sprawdzać stan pasków napędowych, wentylatora i szczelność układu chłodzenia.

Dlaczego niski poziom paliwa nie jest typową przyczyną przegrzewania silnika?

Niski poziom paliwa może spowodować przerwy w pracy silnika lub jego zgaśnięcie, ale nie ogranicza bezpośrednio odprowadzania ciepła z układu chłodzenia.

Jak operator powinien zareagować na wzrost temperatury silnika podczas pracy?

Powinien zmniejszyć obciążenie, zatrzymać maszynę w bezpiecznym miejscu i pozwolić silnikowi ostygnąć. Następnie należy sprawdzić układ chłodzenia zgodnie z instrukcją obsługi.

Dlaczego nie wolno odkręcać korka chłodnicy przy gorącym silniku?

W układzie chłodzenia może panować wysokie ciśnienie, a gorący płyn lub para mogą gwałtownie wydostać się na zewnątrz. Grozi to poważnym poparzeniem.

Jak warunki pracy maszyn drogowych wpływają na układ chłodzenia?

Maszyny drogowe często pracują w kurzu, pyle i błocie, co sprzyja zatykaniu chłodnicy. Dlatego czyszczenie chłodnicy jest ważnym elementem codziennej obsługi.

Dlaczego podczas długotrwałego postoju tłoczyska siłowników powinny być wsunięte?

Wsunięte tłoczyska są chronione przed korozją, zabrudzeniem i uszkodzeniami mechanicznymi. Zmniejsza to ryzyko uszkodzenia uszczelnień po ponownym uruchomieniu maszyny.

Jakie zagrożenia powoduje pozostawienie wysuniętych tłoczysk siłowników hydraulicznych?

Wysunięte tłoczyska są narażone na wilgoć, pył, rdzę i zarysowania. Po wsunięciu uszkodzonej powierzchni do siłownika może dojść do zniszczenia uszczelnień i wycieków oleju.

Jak należy przygotować koparkę do długotrwałego składowania?

Maszynę należy oczyścić, ustawić na równym i stabilnym podłożu, opuścić osprzęt roboczy, wsunąć tłoczyska siłowników oraz wykonać czynności konserwacyjne zgodnie z DTR.

Czy malowanie tłoczysk siłowników jest właściwą metodą zabezpieczenia?

Nie. Tłoczyska mają gładką, precyzyjnie obrobioną powierzchnię roboczą i nie powinny być malowane, ponieważ farba mogłaby uszkodzić uszczelnienia siłownika.

Jaką rolę pełnią uszczelnienia w siłowniku hydraulicznym?

Uszczelnienia zapobiegają wyciekom oleju hydraulicznego i przedostawaniu się zanieczyszczeń do wnętrza siłownika. Ich uszkodzenie obniża sprawność układu hydraulicznego.

Gdzie należy sprawdzić szczegółowe zasady przechowywania konkretnej koparki?

Szczegółowe wymagania znajdują się w DTR lub instrukcji obsługi maszyny. Producent określa tam czynności konserwacyjne, okresy przeglądów i sposób zabezpieczenia podzespołów.