Pytania pomocnicze - BUD.13

Odłączenie przewodu zapobiega przypadkowemu uruchomieniu silnika i ogranicza ryzyko porażenia napięciem z układu zapłonowego. Jest to podstawowa czynność bezpieczeństwa.

Typowe objawy to trudny rozruch, nierówna praca silnika, spadek mocy, gaśnięcie silnika oraz zwiększone zużycie paliwa.

Należy ocenić stan elektrod, izolatora, gwintu, uszczelki oraz sprawdzić odstęp między elektrodami. Widoczny nagar, olej lub pęknięcia mogą oznaczać konieczność wymiany.

Odstęp elektrod można sprawdzić dopiero po bezpiecznym odłączeniu przewodu i wykręceniu świecy. Najpierw wykonuje się czynności zabezpieczające maszynę.

Nową świecę dobiera się zgodnie z dokumentacją techniczno-ruchową lub instrukcją obsługi producenta. Ważny jest typ świecy, wartość cieplna, gwint i zalecany odstęp elektrod.

Oczyszczenie zapobiega przedostaniu się piasku, pyłu lub innych zanieczyszczeń do cylindra. Jest to szczególnie ważne w maszynach pracujących na budowie i przy robotach drogowych.

Maszyna powinna stać na równym podłożu, silnik powinien być wyłączony, a olej powinien spłynąć do miski olejowej. Odczytu dokonuje się bagnetem między znakami MIN i MAX.

Paliwo rozcieńcza olej, zmniejsza jego lepkość i pogarsza smarowanie. Może to doprowadzić do przyspieszonego zużycia panewek, cylindrów, tłoków i turbosprężarki.

Przy problemach z regeneracją DPF dodatkowe dawki paliwa mogą przedostawać się do miski olejowej. Wtedy poziom oleju rośnie, ale olej jest rozcieńczony paliwem.

Często pojawia się jasna, mleczna emulsja na bagnecie lub korku wlewu oleju. Może też ubywać płynu chłodniczego i wzrastać temperatura pracy silnika.

Powinien przerwać pracę, ponownie sprawdzić poziom na równym podłożu i ocenić stan oleju. Następnie należy zgłosić usterkę do obsługi technicznej zgodnie z DTR.

Nadmiar oleju może być spieniany przez elementy wirujące, co pogarsza smarowanie. Może też powodować wzrost ciśnienia w skrzyni korbowej i uszkodzenia uszczelnień.

Ubytek zwykle wskazuje na spalanie oleju lub wycieki. Wzrost poziomu najczęściej sugeruje dostawanie się innej cieczy do miski olejowej albo błąd pomiaru.

Należy odczytać z DTR pojemność każdego podzespołu, pomnożyć wartości podane dla jednej sztuki przez liczbę takich elementów, a następnie wszystko zsumować.

Tabela podaje ilość oleju dla jednej piasty, a maszyna ma cztery piasty kół. Dlatego 1,5 l należy pomnożyć przez 4.

Przedni mechanizm różnicowy 14,5 l + tylny mechanizm różnicowy 14,5 l + cztery piasty po 1,5 l daje łącznie 35,0 l.

Pytanie dotyczy tylko przedniego i tylnego mechanizmu różnicowego oraz czterech piast kół. Dane o silniku są informacją dodatkową i nie biorą udziału w obliczeniu.

Oznacza, że podana ilość oleju dotyczy jednej piasty. Przy kilku piastach wartość trzeba przemnożyć przez ich liczbę.

DTR podaje wymagane ilości, rodzaje olejów, miejsca obsługowe oraz zasady wymiany. Operator powinien korzystać z niej przed wykonaniem czynności serwisowych.

Są to: ssanie, sprężanie, praca oraz wydech. Razem tworzą pełny cykl pracy silnika.

Na jeden pełny cykl przypadają dwa obroty wału korbowego. W tym czasie tłok wykonuje cztery suwy.

Silnik czterosuwowy wykonuje pełny cykl w czterech suwach tłoka, a dwusuwowy w dwóch. W silniku czterosuwowym fazy pracy są wyraźnie rozdzielone.

Energię użyteczną dostarcza suw pracy. Wtedy rozprężające się gazy spalinowe przesuwają tłok w dół.

Zawór dolotowy doprowadza powietrze lub mieszankę do cylindra, a zawór wydechowy odprowadza spaliny. Ich otwieranie i zamykanie musi być zsynchronizowane z ruchem tłoka.

Silniki czterosuwowe są trwałe, ekonomiczne i dobrze znoszą długotrwałą pracę pod obciążeniem. Dlatego nadają się do napędu ciężkich maszyn roboczych.

Turbosprężarka zwiększa ilość powietrza dostarczanego do cylindrów. Pozwala to spalić większą dawkę paliwa i uzyskać większą moc silnika.

Gazy wylotowe mają dużą energię przepływu i temperatury. Zamiast tracić ją w układzie wydechowym, wykorzystuje się ją do napędu wirnika turbiny.

Podstawowe części to turbina, sprężarka i wspólny wałek. Turbina jest napędzana spalinami, a sprężarka tłoczy powietrze do silnika.

Turbosprężarka jest napędzana gazami wylotowymi. Sprężarka mechaniczna jest napędzana bezpośrednio od silnika, np. paskiem lub przekładnią.

Zanieczyszczony filtr ogranicza dopływ powietrza, a uszkodzony może przepuszczać pył. Zanieczyszczenia mogą uszkodzić łopatki sprężarki i przyspieszyć zużycie turbosprężarki.

Typowe objawy to spadek mocy, nadmierne dymienie, gwizd lub nietypowy hałas oraz zwiększone zużycie oleju. Wymagają one kontroli układu doładowania.

Najpierw odczytuje się pełne milimetry z podziałki głównej przed zerem noniusza. Następnie dodaje się wartość kreski noniusza, która pokrywa się z kreską podziałki głównej.

Oznaczają centymetry. Na przykład 10 cm to 100 mm, 11 cm to 110 mm.

Ponieważ główna podziałka pokazuje centymetry i milimetry. Odczyt znajduje się za 10 cm, czyli za 100 mm, dlatego wynik musi być zapisany w okolicach 102 mm.

Część całkowitą odczytuje się z podziałki głównej jako ostatnią pełną wartość w milimetrach znajdującą się przed zerem noniusza.

Należy znaleźć kreskę noniusza, która najlepiej pokrywa się z kreską podziałki głównej. Jej numer mnoży się przez dokładność suwmiarki, np. 0,1 mm.

Typowa dokładność takiej suwmiarki wynosi 0,1 mm. Oznacza to, że można odczytać wynik z dokładnością do jednej dziesiątej milimetra.

Nie należy mylić centymetrów z milimetrami, odczytywać wyniku pod kątem ani pomijać części dziesiętnej z noniusza. Przed pomiarem warto sprawdzić, czy suwmiarka po zamknięciu wskazuje zero.

Należy powiązać konkretną część maszyny z przypisaną czynnością i cyklem konserwacji. W tym przypadku dla silnika napędowego wymiana oleju i filtra oleju jest przewidziana co 250 godzin pracy.

Codzienna kontrola polega na sprawdzeniu poziomu oleju i ewentualnym dolaniu. Wymiana oleju oznacza spuszczenie starego oleju, wlanie nowego oraz często wymianę filtra oleju.

Maszyny robocze często pracują z różnym obciążeniem i nie pokonują dużych odległości, dlatego przebieg w kilometrach nie jest miarodajny. Motogodziny lepiej pokazują rzeczywisty czas pracy silnika.

Filtr zatrzymuje zanieczyszczenia powstające podczas pracy silnika. Pozostawienie starego filtra mogłoby szybko zanieczyścić nowy olej i pogorszyć smarowanie.

Zużyty olej traci właściwości smarne i chłodzące, co zwiększa tarcie oraz zużycie elementów silnika. Może to doprowadzić do awarii lub zatarcia silnika.

Podstawowym źródłem jest DTR, czyli dokumentacja techniczno-ruchowa maszyny. Zawiera ona harmonogram obsługi, rodzaje płynów eksploatacyjnych i wymagane czynności kontrolne.

Tłoczysko to pręt wysuwający się z cylindra siłownika. Zwykle jest widoczne na zewnątrz i połączone z elementem roboczym maszyny.

Tłok porusza się wewnątrz cylindra pod wpływem ciśnienia oleju. Tłoczysko jest prętem połączonym z tłokiem i przekazuje ruch oraz siłę na zewnątrz.

Cylinder jest obudową i komorą roboczą siłownika. W jego wnętrzu przemieszcza się tłok, a olej hydrauliczny wywiera na niego nacisk.

Zarysowane lub skorodowane tłoczysko niszczy uszczelnienia, co prowadzi do wycieków oleju i spadku sprawności siłownika.

Olej hydrauliczny może być doprowadzany na obie strony tłoka. Dzięki temu siłownik może aktywnie wysuwać i wsuwać tłoczysko.

Może sterować układem skrętu walca, przesuwając elementy przegubowe maszyny. Ruch tłoczyska powoduje zmianę kierunku jazdy.

Ponieważ umożliwia zamianę energii ruchu na ciepło i spowolnienie lub zatrzymanie maszyny. Bez tarcia hamulce nie mogłyby skutecznie działać.

Powoduje nagrzewanie, straty energii i szybsze zużycie elementów. Dlatego łożyska smaruje się i chroni przed zanieczyszczeniami.

Smarowanie zmniejsza tarcie między współpracującymi powierzchniami. Dzięki temu ogranicza zużycie, hałas i przegrzewanie części.

Tarcie pożądane jest wykorzystywane do wykonania określonej funkcji, np. hamowania. Tarcie niepożądane powoduje straty energii i zużycie części.

Może dojść do przegrzewania, zatarcia, zwiększonego zużycia, hałasu oraz spadku sprawności maszyny.

Olej zmniejsza tarcie między okładziną a tarczą lub bębnem. Skutkiem jest wydłużenie drogi hamowania i spadek skuteczności hamulców.

Rozrusznik potrzebuje dużego prądu do pokonania oporów silnika. Gdy akumulator jest rozładowany, napięcie spada pod obciążeniem i rozrusznik pracuje zbyt wolno.

Zimny olej stawia większy opór, a pojemność i sprawność akumulatora w niskiej temperaturze maleją. Dlatego układ rozruchowy jest wtedy bardziej obciążony.

Przy rozładowanym akumulatorze rozrusznik obraca silnik wolno lub prawie wcale. Przy problemach z paliwem rozrusznik zwykle kręci normalnie, ale silnik nie podejmuje pracy.

Należy sprawdzić klemy, przewody masowe, połączenia rozrusznika oraz napięcie akumulatora pod obciążeniem. Luźne lub skorodowane połączenia mogą dawać objawy podobne do rozładowania.

Rozrusznik napędza wał korbowy z prędkością potrzebną do rozpoczęcia pracy silnika. Do działania wymaga sprawnego akumulatora i dobrych połączeń elektrycznych.

Nie jest to typowy objaw zużycia pierścieni. Zużyte pierścienie powodują raczej spadek kompresji, dymienie lub większe zużycie oleju, a nie wolne kręcenie rozrusznika.