Pytania pomocnicze - CHM.05

Hałda kopalniana to nagromadzenie odpadów górniczych, najczęściej skały płonnej i nadmiaru urobku. Powstaje przy wydobyciu i przeróbce kopalin, szczególnie węgla.

Skała płonna nie jest kopaliną użyteczną, ale wydobywa się ją razem z węglem lub innym surowcem. Po oddzieleniu od kopaliny jest składowana jako odpad wydobywczy.

Mogą powodować pylenie, zanieczyszczenie wód opadowych, zakwaszanie gleb i wód, przekształcenie krajobrazu oraz ryzyko samozapłonu materiału zawierającego resztki węgla.

Hałda służy do składowania stałych odpadów górniczych, np. skały płonnej. Osadnik kopalniany jest obiektem do zatrzymywania zawiesin i osadów z wód lub ścieków kopalnianych.

Rekultywacja polega na zabezpieczeniu i przystosowaniu hałdy do nowego użytkowania, np. przez ukształtowanie skarp, przykrycie warstwą gruntu, obsiew roślinnością i ograniczenie pylenia.

Powodują zajęcie terenu, zmianę rzeźby powierzchni, degradację gleby i często pogorszenie warunków wodnych. Bez rekultywacji teren taki ma ograniczoną wartość przyrodniczą i użytkową.

Służy do ciągłej rejestracji opadów atmosferycznych. Pozwala określić czas trwania opadu, sumę opadu oraz jego intensywność.

Deszczomierz mierzy głównie sumę opadu w danym okresie. Pluwiograf rejestruje przebieg opadu w czasie, więc pozwala określić także długość i natężenie opadu.

Wysokość opadu najczęściej podaje się w milimetrach słupa wody. Opad 1 mm oznacza warstwę wody o grubości 1 mm na danej powierzchni.

Intensywność opadu najczęściej wyraża się w mm/h, czyli w milimetrach opadu przypadających na jedną godzinę.

Psychrometr służy do wyznaczania wilgotności powietrza na podstawie wskazań termometru suchego i zwilżonego. Nie mierzy długości ani intensywności opadów.

Anemometr służy do pomiaru parametrów wiatru, przede wszystkim jego prędkości, a w wersji kierunkowej także kierunku. Nie jest przyrządem do pomiaru opadów.

Barograf rejestruje zmiany ciśnienia atmosferycznego w czasie. Nie służy do pomiaru opadów atmosferycznych.

Wartość w metrach sześciennych należy pomnożyć przez 1000. Wynika to z zależności 1 m³ = 1000 dm³.

Ponieważ objętość jest jednostką sześcienną. Skoro 1 m = 10 dm, to 1 m³ = 10 × 10 × 10 = 1000 dm³.

1 dm³ jest równy 1 litrowi. Dlatego 12 200 dm³ to także 12 200 litrów.

Należy odjąć poprzedni odczyt od aktualnego odczytu wodomierza. Wynik zwykle otrzymuje się w metrach sześciennych.

Najczęstszym błędem jest użycie przelicznika 10 lub 100 zamiast 1000. Trzeba pamiętać, że jednostki objętości przelicza się w trzech wymiarach.

Surowce plastyczne, np. gliny i iły, są często wydobywane metodą odkrywkową. Po usunięciu kopaliny ze złoża pozostaje zagłębienie terenu, czyli wyrobisko.

Wyrobisko powstaje bezpośrednio w miejscu wydobycia kopaliny. Osadnik poflotacyjny służy do gromadzenia odpadów po procesie wzbogacania rud metodą flotacji.

Do surowców plastycznych zalicza się przede wszystkim gliny i iły, wykorzystywane m.in. w ceramice budowlanej. Cechują się zdolnością do formowania po zwilżeniu wodą.

Wyrobiska przekształcają powierzchnię terenu, niszczą glebę i roślinność oraz mogą zmieniać stosunki wodne. Niekiedy stają się miejscem gromadzenia wody lub odpadów.

Rekultywacja polega na przywróceniu terenu do użytkowania przyrodniczego lub gospodarczego. Może obejmować zasypanie wyrobiska, ukształtowanie skarp, zalesienie albo utworzenie zbiornika wodnego.

Zwały hutnicze są związane z działalnością hut, czyli z przetwarzaniem rud i metali. Nie są typową formą terenu powstającą podczas wydobycia glin lub iłów.

Pobranie próbki lub pompowanie może obniżyć poziom wody w studni. Aby uzyskać wynik naturalny i wiarygodny, pomiar wykonuje się jako pierwszą czynność terenową.

Zwierciadło wody podziemnej to powierzchnia, do której sięga woda w warstwie wodonośnej lub w otworze studziennym. Jego głębokość mierzy się od ustalonego punktu odniesienia.

Stosuje się m.in. świstawkę hydrogeologiczną, elektryczny miernik poziomu wody albo taśmę z sondą. Przyrząd sygnalizuje moment kontaktu z powierzchnią wody.

Statyczny poziom wody to poziom ustalony w studni bez trwającego poboru lub pompowania. Jest najbardziej przydatny do oceny naturalnych warunków hydrogeologicznych.

Barwę i zapach ocenia się dopiero po pobraniu próbki. Wcześniej należy wykonać pomiar poziomu wody, ponieważ pobór próbki może zmienić warunki w otworze.

Wynik zapisuje się jako głębokość do zwierciadła wody, np. w metrach poniżej górnej krawędzi rury studziennej. Trzeba też podać datę, godzinę i punkt odniesienia.

Na poziom wody wpływają m.in. opady, susza, pobór wody, przepuszczalność gruntu i sezonowe zmiany zasilania wód podziemnych. Dlatego ważne jest dokładne dokumentowanie warunków pomiaru.

Każdy zmierzony wskaźnik należy porównać z wartością dopuszczalną. Kąpielisko może być dopuszczone tylko wtedy, gdy wszystkie parametry mieszczą się w normach.

Ponieważ każdy wskaźnik dotyczy innego rodzaju zagrożenia dla zdrowia lub bezpieczeństwa. Niespełnienie jednego wymagania oznacza, że woda nie odpowiada wymaganiom sanitarnym.

Oznacza to, że dopuszczalne są wszystkie wartości od 6 do 9 włącznie. Wynik pH 6 i pH 9 spełnia normę, natomiast pH 5 już nie.

Woda spełnia wymaganie, jeśli przezroczystość wynosi 1 m lub więcej. Wynik 0,9 m jest poniżej normy.

Escherichia coli jest wskaźnikiem zanieczyszczenia kałowego wody. Jej podwyższona liczba może świadczyć o zagrożeniu mikrobiologicznym.

Wynik równy wartości dopuszczalnej spełnia wymaganie. Przekroczeniem byłaby dopiero wartość większa niż dopuszczalna.

Kąpielisko 1 odrzuca przekroczona liczba E. coli, kąpielisko 3 zbyt niskie pH, a kąpielisko 4 zbyt mała przezroczystość. Kąpielisko 2 spełnia wszystkie wymagania.

Należy podzielić liczbę miligramów przez 1000, ponieważ 1 g = 1000 mg. Dlatego 500 mg = 0,50 g.

Ponieważ przeliczana jest tylko jednostka masy z mg na g. Jednostka objętości, czyli m³, nie zmienia się.

500 mg/m³ = 0,50 g/m³, ponieważ 500 mg to 0,50 g.

To nierozpuszczone cząstki stałe znajdujące się w ściekach, np. piasek, cząstki organiczne, osady lub drobne zanieczyszczenia mineralne.

Informuje o ilości zanieczyszczeń stałych w ściekach. Wysoka zawartość zawiesin może utrudniać oczyszczanie i negatywnie wpływać na odbiornik ścieków.

Najczęstszym błędem jest przesunięcie przecinka w złą stronę, np. uznanie 500 mg za 5 g zamiast 0,50 g.

Studzienka jest przestrzenią zamkniętą, w której może brakować tlenu lub mogą gromadzić się toksyczne i palne gazy. Dodatkowym zagrożeniem jest utrudniona ewakuacja pracownika.

Chroni przed niedoborem tlenu oraz przed wdychaniem gazów niebezpiecznych, takich jak siarkowodór czy tlenek węgla. W takich warunkach zwykła maska filtrująca może być niewystarczająca.

Umożliwiają asekurację pracownika i jego szybkie wydobycie na zewnątrz w razie zasłabnięcia, zatrucia lub wypadku. Są szczególnie ważne tam, gdzie wejście i wyjście są ograniczone.

Chroni głowę przed uderzeniem o elementy konstrukcyjne studzienki oraz przed spadającymi przedmiotami. Jest podstawowym środkiem ochrony indywidualnej przy pracy technicznej w terenie.

Nie. Kamizelka poprawia widoczność pracownika, ale nie chroni przed gazami toksycznymi, niedoborem tlenu ani nie umożliwia ewakuacji z przestrzeni zamkniętej.

Najczęściej wskazuje się siarkowodór, metan i tlenek węgla. Mogą one powodować zatrucia, utratę przytomności, wybuch lub uduszenie.

Należy ocenić zagrożenia, sprawdzić atmosferę wewnątrz, zapewnić wentylację, asekurację oraz odpowiednie środki ochrony indywidualnej. Praca nie powinna być wykonywana samotnie.