Pytania pomocnicze - DRM.06
Produkcja mas włóknistych i wytworów papierniczych - pytania pomocnicze rozwijające tematy z pytań egzaminacyjnych. Łącznie: 311. Strona 4 z 5.
Dlaczego drewno przeznaczone do produkcji masy chemicznej należy korować?
Korowanie usuwa korę, która zawiera dużo zanieczyszczeń i substancji utrudniających warzenie. Obecność kory pogarsza jakość masy i zwiększa zużycie chemikaliów.
Po co drewno przerabia się na zrębki przed warzeniem?
Zrębki mają dużą powierzchnię kontaktu z chemikaliami, dzięki czemu ług warzelny łatwiej wnika w drewno. Ułatwia to równomierne roztwarzanie ligniny.
Na czym polega sortowanie zrębków?
Sortowanie polega na oddzieleniu zrębków o niewłaściwych wymiarach, np. zbyt dużych kawałków, drzazg i miału. Zapewnia to bardziej równomierny przebieg procesu warzenia.
Jakie zanieczyszczenia usuwa się podczas oczyszczania zrębków?
Usuwa się głównie piasek, kamienie, metalowe elementy i inne zanieczyszczenia mechaniczne. Chroni to urządzenia i poprawia jakość masy włóknistej.
Dlaczego nie należy rozpoczynać przygotowania drewna od sortowania?
Sortowanie ma sens dopiero po rozdrobnieniu drewna na zrębki. Przed zrębkowaniem podstawową czynnością jest usunięcie kory.
Jaki wpływ ma wielkość zrębków na proces chemicznego roztwarzania drewna?
Zbyt duże zrębki mogą nie zostać dokładnie przetrawione, a zbyt drobne mogą ulec nadmiernemu rozkładowi. Jednolity wymiar zrębków sprzyja stabilnej jakości masy.
Co oznacza stężenie masy włóknistej wyrażone w procentach?
Oznacza udział suchej masy włóknistej w całej mieszaninie masy i wody. Stężenie 30% znaczy, że 30% stanowi sucha substancja włóknista, a resztę głównie woda.
Dlaczego w rozczyniaczu wysokiego stężenia stosuje się około 30% masy włóknistej?
Takie stężenie zapewnia intensywne tarcie między fragmentami makulatury, co ułatwia ich rozwłóknianie. Jednocześnie ogranicza zużycie wody.
Czym różni się rozczynianie wysokostężeniowe od niskostężeniowego?
Rozczynianie wysokostężeniowe prowadzi się przy dużej zawartości włókien, np. około 30%. Niskostężeniowe odbywa się przy większej ilości wody i mniejszym udziale suchej masy.
Jaką rolę pełni rozczyniacz w procesie przerobu makulatury?
Rozczyniacz rozluźnia strukturę makulatury i rozdziela ją na włókna w zawiesinie wodnej. Jest to jeden z pierwszych etapów przygotowania masy z surowca wtórnego.
Dlaczego odpowiedź 5% lub 10% nie pasuje do rozczyniacza wysokiego stężenia?
Takie wartości są zbyt niskie jak na rozczyniacz wysokiego stężenia. Odpowiadają raczej etapom, w których masa jest bardziej rozcieńczona.
Jakie znaczenie ma prawidłowa koncentracja masy w przygotowaniu masy papierniczej?
Prawidłowa koncentracja wpływa na skuteczność rozwłókniania, mieszania, sortowania i dalszego oczyszczania masy. Zbyt małe lub zbyt duże stężenie może pogorszyć przebieg procesu.
Jak obliczyć masę składnika, jeśli znamy jego udział procentowy w recepturze?
Należy pomnożyć masę całkowitą przez procentowy udział składnika i podzielić przez 100. Dla 20 t i 15% będzie to 20 × 15 / 100 = 3 t.
Dlaczego kaolin zalicza się do wypełniaczy papierniczych?
Kaolin jest mineralnym dodatkiem wprowadzanym do masy papierniczej w celu poprawy wybranych właściwości papieru, np. gładkości, białości i nieprzezroczystości.
Ile masy celulozowej potrzeba do przygotowania 20 ton masy, jeśli stanowi ona 85% składu?
Potrzeba 17 ton masy celulozowej, ponieważ 20 t × 85 / 100 = 17 t.
Co oznacza zapis: 15% wypełniacz i 85% masa celulozowa?
Oznacza to, że w każdej porcji gotowej masy 15% stanowi wypełniacz, a 85% masa celulozowa. Razem składniki dają 100% receptury.
Na co trzeba uważać przy obliczeniach procentowych w tonach i kilogramach?
Jednostki muszą być spójne. Jeśli masa całkowita jest w tonach, wynik otrzymuje się w tonach; można go potem przeliczyć na kilogramy, pamiętając że 1 t = 1000 kg.
Jak zmieni się ilość kaolinu, jeśli zwiększymy masę produkowanej masy papierniczej?
Ilość kaolinu wzrośnie proporcjonalnie do masy całkowitej. Przy tym samym udziale 15% dla 40 t masy trzeba byłoby odważyć 6 t kaolinu.
Do jakiego stężenia rozcieńcza się roztwór glinianu sodu przed dodaniem do masy papierniczej?
Roztwór glinianu sodu rozcieńcza się do stężenia 2,5%. Jest to wartość technologiczna często wymagana w pytaniach egzaminacyjnych.
Dlaczego glinian sodu dodaje się do masy papierniczej w postaci rozcieńczonego roztworu?
Rozcieńczenie ułatwia równomierne wymieszanie środka z masą. Ogranicza też ryzyko miejscowego nadmiaru chemikaliów i zaburzeń procesu.
Jaki charakter chemiczny ma roztwór glinianu sodu?
Roztwór glinianu sodu ma charakter alkaliczny. Może więc wpływać na odczyn masy papierniczej.
Na jakim etapie procesu papierniczego stosuje się glinian sodu?
Glinian sodu stosuje się podczas przygotowania masy papierniczej, przed formowaniem wstęgi papieru. Jest dodawany do układu wodno-masowego.
Jakie problemy może spowodować dodanie zbyt stężonego roztworu glinianu sodu?
Może dojść do nierównomiernego działania środka, lokalnych zmian pH i pogorszenia stabilności procesu. Dlatego ważne jest właściwe rozcieńczenie.
Z jaką wartością należy kojarzyć glinian sodu w pytaniach egzaminacyjnych z technologii papieru?
Należy zapamiętać wartość 2,5%. To stężenie roztworu glinianu sodu przed dodaniem do masy papieru.
Czym jest warnik w produkcji masy celulozowej?
Warnik to aparat, w którym zrębki drewna są poddawane działaniu chemikaliów warzelnych, temperatury i ciśnienia. Jego zadaniem jest rozdzielenie włókien przez usunięcie części ligniny.
Na czym polega warzenie ciągłe masy celulozowej?
Warzenie ciągłe polega na stałym doprowadzaniu zrębków i chemikaliów do warnika oraz ciągłym odbieraniu masy po procesie. Parametry, takie jak temperatura, ciśnienie i przepływy ługów, są regulowane automatycznie.
Dlaczego w pytaniu poprawną odpowiedzią jest rzadki ług czarny?
W systemie ciągłym ciśnienie w warniku reguluje się przez wprowadzanie rzadkiego ługu czarnego do dolnej części warnika. Pozostałe odpowiedzi wskazują niewłaściwy rodzaj ługu lub niewłaściwe miejsce jego podania.
Czym różni się ług biały od ługu czarnego?
Ług biały jest świeżym roztworem chemikaliów warzelnych stosowanym do roztwarzania drewna. Ług czarny jest ługiem zużytym, zawierającym rozpuszczone składniki drewna i pozostałości chemikaliów.
Czym jest ług zielony w obiegu chemikaliów?
Ług zielony powstaje po rozpuszczeniu stopu z kotła regeneracyjnego. Następnie jest kaustyzowany, aby otrzymać ług biały używany ponownie do warzenia.
Dlaczego regeneracja ługu czarnego jest ważna w metodzie siarczanowej?
Regeneracja pozwala odzyskać chemikalia warzelne i wykorzystać energię zawartą w substancjach organicznych ługu czarnego. Zmniejsza to koszty produkcji i ogranicza obciążenie środowiska.
Jakie parametry są kontrolowane podczas pracy warnika ciągłego?
Kontroluje się głównie ciśnienie, temperaturę, czas przebywania zrębków, stężenie chemikaliów i przepływy ługów. Stabilność tych parametrów decyduje o jakości masy celulozowej.
Co oznacza liczba kappa w ocenie masy celulozowej?
Liczba kappa określa ilość ligniny pozostałej w masie po roztwarzaniu. Im wyższa wartość, tym więcej ligniny i mniejszy stopień delignifikacji.
Dlaczego masa do papierów drukowych powinna być łatwobielna?
Papiery drukowe wymagają odpowiedniej białości i czystości optycznej. Masa łatwobielna zawiera mniej ligniny, więc łatwiej uzyskać z niej jasny papier.
Jaki zakres liczby kappa ma masa siarczanowa z drewna liściastego przeznaczona do papierów drukowych?
Dla papierniczej masy łatwobielnej z drewna liściastego przeznaczonej do papierów drukowych zakres wynosi 15÷25.
Czym różni się masa siarczanowa z drewna iglastego od masy z drewna liściastego?
Masy z drewna iglastego zwykle mają dłuższe włókna i dają większą wytrzymałość papieru. Masy z drewna liściastego mają krótsze włókna i poprawiają m.in. gładkość oraz zadrukowalność papieru.
Jak odczytywać dane z tabeli dotyczącej rodzaju masy i jej przeznaczenia?
Najpierw należy znaleźć odpowiedni rodzaj surowca, np. drewno liściaste, następnie odmianę masy i jej przeznaczenie. Dopiero z tego wiersza odczytuje się właściwy zakres liczby kappa.
Dlaczego masa wiskozowa ma niższą liczbę kappa niż typowa masa papiernicza?
Masa wiskozowa musi mieć bardzo wysoką czystość celulozową, ponieważ służy do produkcji sztucznych włókien celulozowych. Dlatego zawartość ligniny powinna być w niej bardzo mała.
Dlaczego biel papieru jest ważna w papierach do druku?
Biel wpływa na kontrast między papierem a farbą drukarską. Im odpowiedniejsza biel, tym lepsza czytelność tekstu i jakość odbioru grafiki.
Jaki zakres bieli należy kojarzyć z papierami do druku?
Dla papierów do druku typowy jest zakres około 60÷80%. W pytaniu egzaminacyjnym poprawna odpowiedź to 60÷80%.
Co może zwiększać biel papieru?
Biel można zwiększać przez bielenie masy włóknistej, stosowanie odpowiednich wypełniaczy oraz dodatek barwników lub rozjaśniaczy optycznych.
Jak rodzaj masy włóknistej wpływa na biel papieru?
Masy celulozowe bielone dają papier o wyższej bieli. Masy zawierające więcej ligniny, np. mechaniczne, zwykle mają niższą biel i mogą żółknąć.
Czy bardzo wysoka biel zawsze jest potrzebna w papierach drukowych?
Nie zawsze. Wymagana biel zależy od przeznaczenia papieru, rodzaju druku i oczekiwanej jakości wyrobu.
Czym różni się papier gazetowy od innych papierów do druku pod względem bieli?
Papier gazetowy zwykle ma niższą biel i niższą trwałość niż papiery do druku książek, czasopism lub materiałów reklamowych. Wynika to z jego przeznaczenia i tańszego składu surowcowego.
Co oznacza liczba Kappa w ocenie masy włóknistej?
Liczba Kappa określa zawartość ligniny pozostałej w masie celulozowej. Im wyższa liczba Kappa, tym mniej masa jest roztworzona i odliginowana.
Dlaczego liczba Kappa jest używana do kontroli stopnia roztworzenia masy?
Podczas roztwarzania drewna usuwa się ligninę, a liczba Kappa pozwala ocenić, ile ligniny pozostało w masie. Jest więc wskaźnikiem skuteczności procesu warzenia.
Czym różni się liczba Kappa od smarności masy?
Liczba Kappa informuje o stopniu odliginowania masy, natomiast smarność opisuje zdolność masy do odwadniania. Smarność dotyczy głównie właściwości technologicznych zawiesiny włóknistej.
Czy retencja służy do oceny stopnia roztworzenia masy włóknistej?
Nie. Retencja dotyczy zatrzymywania włókien, wypełniaczy i dodatków na sicie maszyny papierniczej, a nie stopnia usunięcia ligniny z masy.
Jak zmienia się liczba Kappa podczas prawidłowego procesu roztwarzania?
W trakcie roztwarzania liczba Kappa powinna maleć, ponieważ z surowca usuwana jest lignina. Zbyt wysoka wartość oznacza niedostateczne roztworzenie masy.
Jakie znaczenie ma liczba Kappa dla dalszego bielenia masy?
Masa o wysokiej liczbie Kappa wymaga intensywniejszego bielenia i większego zużycia chemikaliów. Niższa liczba Kappa zwykle ułatwia uzyskanie wysokiej białości.
Co oznacza odporność na zginanie wytworów papierniczych?
Jest to zdolność papieru lub kartonu do wytrzymywania wielokrotnego zginania bez pęknięcia. Wynik często podaje się jako liczbę podwójnych zgięć do zerwania próbki.
Jak działa aparat do badania odporności na zginanie papieru?
Próbka jest zamocowana w uchwytach i cyklicznie zginana w ustalonych warunkach. Urządzenie zlicza zgięcia aż do zerwania próbki.
Dlaczego kierunek pobrania próbki ma znaczenie przy badaniu zginania?
Papier ma anizotropową budowę, ponieważ włókna układają się głównie w kierunku pracy maszyny papierniczej. Dlatego wyniki w kierunku maszynowym i poprzecznym mogą się różnić.
Czym różni się odporność na zginanie od odporności na przedarcie?
Odporność na zginanie dotyczy wielokrotnego składania próbki do momentu pęknięcia. Odporność na przedarcie określa siłę potrzebną do dalszego rozrywania już naciętej próbki.
Czym różni się odporność na zginanie od przepuklenia?
Przepuklenie określa odporność arkusza na rozerwanie pod wpływem ciśnienia działającego prostopadle do powierzchni. Zginanie bada wytrzymałość na powtarzalne odkształcenia przy składaniu.
Jak wilgotność papieru wpływa na wynik badania odporności na zginanie?
Wilgotność zmienia elastyczność i wytrzymałość papieru. Zbyt suchy papier może szybciej pękać, dlatego próbki powinny być klimatyzowane przed badaniem.
Dla jakich wyrobów papierniczych odporność na zginanie jest szczególnie ważna?
Jest istotna dla papierów i kartonów często składanych lub pracujących mechanicznie, np. opakowań, map, dokumentów, etykiet i papierów technicznych.
Na czym polega kaustyzacja w produkcji masy celulozowej?
Kaustyzacja polega na przekształceniu węglanu sodu w wodorotlenek sodu przy użyciu wapna gaszonego. Jest to etap regeneracji chemikaliów w metodzie siarczanowej.
Jakie związki chemiczne biorą udział w reakcji kaustyzacji?
Głównymi reagentami są węglan sodu Na₂CO₃ i wodorotlenek wapnia Ca(OH)₂. Produktami są wodorotlenek sodu NaOH i węglan wapnia CaCO₃.
Dlaczego kaustyzacja jest elementem regeneracji chemikaliów?
Ponieważ odtwarza wodorotlenek sodu potrzebny do kolejnego warzenia drewna. Dzięki temu chemikalia mogą krążyć w obiegu technologicznym.
Czym różni się ług zielony od ługu białego?
Ług zielony powstaje po rozpuszczeniu stopu chemikaliów i zawiera głównie węglan sodu oraz siarczek sodu. Po kaustyzacji otrzymuje się ług biały, zawierający aktywny wodorotlenek sodu.
Jaką rolę pełni wapno gaszone w kaustyzacji?
Wapno gaszone, czyli Ca(OH)₂, reaguje z węglanem sodu. Umożliwia powstanie wodorotlenku sodu, który wraca do procesu warzenia.
Jaki produkt uboczny powstaje podczas kaustyzacji?
Produktem ubocznym jest węglan wapnia CaCO₃, który wytrąca się jako osad. Może być następnie wypalany w celu odzyskania wapna.
Jak zapamiętać odpowiedź na pytanie egzaminacyjne o przekształcenie Na₂CO₃ w NaOH?
Jeżeli w opisie występuje węglan sodu, wodorotlenek sodu i wapno gaszone, poprawnym terminem jest kaustyzacja.