Pytania pomocnicze - ELE.03

Odolejacz oddziela olej sprężarkowy od czynnika chłodniczego. Dzięki temu ogranicza ilość oleju krążącego po instalacji i poprawia sprawność wymiany ciepła.

Olej gromadzący się w zbiorniku może pogarszać pracę instalacji i zmniejszać wydajność chłodniczą. Okresowe spuszczanie oleju jest elementem prawidłowej eksploatacji układu.

Zamknięcie tego zaworu odcina zbiornik od części instalacji pod wyższym ciśnieniem. Zmniejsza to ryzyko gwałtownego wypływu czynnika i oleju.

Połączenie z przewodem ssawnym pozwala obniżyć lub wyrównać ciśnienie w zbiorniku. Ułatwia to bezpieczne spuszczenie oleju.

Należy zamknąć zawory 2 i 3. Odcięcie tych zaworów umożliwia bezpieczne przygotowanie zbiornika do opróżnienia.

Należy otworzyć zawory 1 i 4. Zawór 1 łączy zbiornik z przewodem ssawnym, a zawór 4 umożliwia wypływ oleju.

Najważniejsze zagrożenia to kontakt z amoniakiem, gwałtowne rozprężenie czynnika oraz wyciek oleju i czynnika. Dlatego czynność wykonuje się zgodnie z procedurą i zasadami BHP.

Amoniak jest toksyczny, drażniący i ma intensywny zapach. W razie wycieku może stanowić zagrożenie dla zdrowia, dlatego konieczna jest wentylacja, środki ochrony i znajomość procedur.

R407A jest mieszaniną zeotropową, więc przy pobieraniu w fazie gazowej może zmienić się skład mieszaniny. Napełnianie cieczą ogranicza zjawisko frakcjonowania.

Punkt 3 znajduje się w linii cieczowej za skraplaczem, gdzie czynnik występuje jako ciecz. To właściwe miejsce do podania czynnika w fazie ciekłej.

Linia cieczowa prowadzi ciekły czynnik od skraplacza do elementu rozprężnego. Linia ssawna prowadzi pary czynnika z parownika do sprężarki.

Może dojść do zasysania cieczy przez sprężarkę, czyli tzw. mokrej pracy. Grozi to uszkodzeniem zaworów, tłoków lub oleju sprężarkowego.

Należy szukać odcinka za skraplaczem i przed zaworem rozprężnym lub kapilarą. Często znajdują się tam odwadniacz i wziernik.

Najczęściej butlę jednozaworową odwraca się zaworem do dołu, aby z butli wypływała ciecz. Zawsze należy jednak sprawdzić oznaczenia i instrukcję producenta.

Odwadniacz usuwa wilgoć i drobne zanieczyszczenia z czynnika. Chroni szczególnie element rozprężny przed zablokowaniem lub korozją.

Wziernik umożliwia obserwację przepływu czynnika w linii cieczowej. Pęcherzyki mogą wskazywać m.in. niedobór czynnika albo niepełne skroplenie.

Parownik odbiera ciepło z chłodzonej przestrzeni. W jego wnętrzu czynnik chłodniczy odparowuje, czyli zmienia stan z ciekłego na gazowy.

Parownik znajduje się po stronie niskiego ciśnienia, zwykle w komorze chłodniczej lub przy chłodzonym powietrzu. Często jest przedstawiany jako wymiennik z wentylatorem.

Parownik pobiera ciepło z chłodzonego miejsca i powoduje odparowanie czynnika. Skraplacz oddaje ciepło do otoczenia i powoduje skraplanie czynnika.

Ponieważ jego zadaniem jest bezpośrednie odbieranie ciepła z powietrza lub produktów znajdujących się w komorze. Dzięki temu temperatura w komorze spada.

Na wyjściu z parownika czynnik powinien być gazem, najczęściej lekko przegrzanym. Chroni to sprężarkę przed zasysaniem ciekłego czynnika.

Oszronienie może być normalne podczas pracy w niskiej temperaturze, ale nadmierny szron pogarsza wymianę ciepła. Przyczyną może być wilgoć, zbyt mały przepływ powietrza lub problem z odszranianiem.

Najczęściej po widocznych cylindrach, głowicach i masywnej budowie korpusu. Sprężarka tłokowa ma mechanizm korbowo-tłokowy i zawory ssawne oraz tłoczne.

Tłok zasysa pary czynnika z parownika, a następnie spręża je i tłoczy do skraplacza. Proces odbywa się cyklicznie dzięki ruchowi posuwisto-zwrotnemu tłoka.

Sprężarka tłokowa spręża czynnik ruchem tłoka w cylindrze, a śrubowa za pomocą obracających się wirników śrubowych. Śrubowe są częściej stosowane przy dużych wydajnościach i pracy ciągłej.

Stosuje się je w instalacjach chłodniczych, agregatach, urządzeniach przemysłowych i pompach ciepła. Nadają się do szerokiego zakresu wydajności.

Zawory kierują przepływem czynnika: ssawny umożliwia zasysanie par, a tłoczny odprowadza sprężony czynnik. Ich niesprawność obniża wydajność sprężarki.

Mogą wystąpić hałas, drgania, spadek wydajności chłodniczej, zbyt wysokie temperatury tłoczenia lub problemy z ciśnieniem ssania i tłoczenia.

Sprężarka zasysa pary czynnika chłodniczego z parownika i podnosi ich ciśnienie oraz temperaturę. Dzięki temu czynnik może oddać ciepło w skraplaczu.

Skraplacz odbiera ciepło od gorących par czynnika chłodniczego i powoduje ich skroplenie. Pracuje po stronie wysokiego ciśnienia układu.

Parownik jest odbiornikiem chłodu i zwykle znajduje się w chłodzonej przestrzeni lub przy niej. Na przedstawionym agregacie widoczne są elementy strony sprężania i skraplania.

Agregat może zawierać tylko część urządzeń, np. sprężarkę, silnik i skraplacz. Pełny układ chłodniczy obejmuje także parownik, element rozprężny oraz rurociągi z czynnikiem.

Silnik jest zwykle połączony mechanicznie ze sprężarką, często przez sprzęgło lub wspólną ramę. Ma obudowę elektryczną, tabliczkę znamionową i przewody zasilające.

W sprężarkowym obiegu chłodniczym podstawowym urządzeniem wymuszającym obieg czynnika jest sprężarka, a nie pompa. Pompy stosuje się głównie w obiegach pośrednich, np. wody lodowej lub glikolu.

Korzysta się ze wzoru L = Qc / EERc. Dla Qc = 60 kW i EERc = 3 otrzymuje się L = 20 kW.

EER określa stosunek mocy chłodniczej do mocy pobieranej przez sprężarkę. Im większy EER, tym bardziej efektywne energetycznie jest urządzenie.

Sprężarka nie wytwarza bezpośrednio chłodu, lecz napędza obieg czynnika chłodniczego. Dzięki temu urządzenie może odebrać z otoczenia więcej ciepła, niż wynosi energia dostarczona do sprężarki.

Najczęściej stosuje się waty W lub kilowaty kW. W obliczeniach obie moce muszą być wyrażone w tych samych jednostkach.

Wymagana moc sprężarki zmaleje. Wyższy EER oznacza, że urządzenie uzyskuje tę samą moc chłodniczą przy mniejszym poborze mocy.

Zbyt mała odległość ogranicza przepływ powietrza przez skraplacz. Powoduje to pogorszenie oddawania ciepła i wzrost ciśnienia skraplania.

Wartość w milimetrach należy podzielić przez 1000. Na przykład 600 mm to 0,6 m, a 2100 mm to 2,1 m.

Najpierw trzeba odszukać dokładny typ urządzenia, np. OP-MGZD086MTC21E. Dopiero dla tego modelu odczytuje się wymiary i wymagane odstępy montażowe.

Może wzrosnąć temperatura i ciśnienie skraplania. Układ będzie pracował mniej efektywnie, a zabezpieczenia mogą wyłączać urządzenie.

Podobne modele mogą mieć inne wymiary i wymagane odstępy montażowe. Pomylenie jednego symbolu może prowadzić do wyboru błędnej odpowiedzi.

Poprawne wartości to odstęp 1 równy 0,6 m oraz odstęp 2 równy 2,1 m. Odpowiada to wartościom 600 mm i 2100 mm.

Giętarka służy do wykonywania łuków na rurach miedzianych bez ich załamywania i spłaszczania. Umożliwia prowadzenie instalacji z mniejszą liczbą połączeń.

Rura może się załamać, spłaszczyć lub pęknąć. Takie uszkodzenie zmniejsza przekrój przepływu i może powodować nieprawidłową pracę instalacji.

Ma element prowadzący rurę, segment łukowy dopasowany do średnicy oraz dźwignię albo mechanizm dociskowy. Jej konstrukcja pozwala kontrolować promień gięcia.

Giętarka służy do wyginania rury, a kielicharka do wykonywania kielicha na końcu rury, np. pod połączenie skręcane. To narzędzia do różnych operacji montażowych.

Każde połączenie jest potencjalnym miejscem nieszczelności. Gięcie rur pozwala prowadzić przewód bez wykonywania dodatkowych złączek lub lutów.

Rura może ulec spłaszczeniu lub załamaniu. Powoduje to wzrost oporów przepływu czynnika i może negatywnie wpływać na pracę układu.

Obcinak wykonuje równe, prostopadłe cięcie bez zgniatania rury. Szczypce mogą zdeformować przekrój rury i utrudnić późniejsze kielichowanie, lutowanie lub montaż złączki.

Rurę umieszcza się między rolkami a kółkiem tnącym, lekko dociska pokrętłem i obraca obcinak wokół rury. Docisk zwiększa się stopniowo, aż do przecięcia rury.

Po cięciu należy usunąć zadziory zewnętrzne i wewnętrzne oraz oczyścić krawędź. Zapobiega to oporom przepływu, zanieczyszczeniom instalacji i problemom przy wykonywaniu połączeń.

Zgniecenie zmniejsza przekrój przepływu i może powodować nieszczelności lub trudności montażowe. W instalacjach chłodniczych jest to szczególnie niekorzystne ze względu na wymagania szczelności i czystości układu.

Obcinak służy do przecinania rur, natomiast giętarka do nadawania im odpowiedniego promienia gięcia bez załamania. Są to narzędzia do różnych etapów przygotowania rurociągu.

Opiłki i zadziory mogą przedostać się do układu, uszkodzić elementy precyzyjne lub zatkać przewężenia, np. kapilarę albo zawór rozprężny. Dlatego po cięciu rurę należy starannie oczyścić.

Korpus zaworu zawiera elementy wrażliwe na temperaturę. Przegrzanie może uszkodzić membranę, uszczelnienia lub mechanizm regulacyjny.

Płomień należy kierować głównie na rurę i miejsce złącza, z dala od korpusu zaworu. Ciepło ma doprowadzić do rozpłynięcia lutu, ale nie przegrzać zaworu.

Można owinąć korpus zaworu mokrą szmatką albo zastosować pastę termoizolacyjną. Należy też skrócić czas nagrzewania do minimum.

Azot ogranicza powstawanie tlenków i zgorzeliny wewnątrz rur. Dzięki temu instalacja pozostaje czystsza i mniej narażona na zanieczyszczenie zaworów oraz filtrów.

Zawór może przestać prawidłowo regulować dopływ czynnika do parownika. Może to powodować zbyt duże lub zbyt małe przegrzanie, spadek wydajności albo ryzyko zalania sprężarki.

Lutowane połączenie może mieć nieszczelności niewidoczne gołym okiem. Próba szczelności potwierdza, że instalacja może zostać bezpiecznie napełniona czynnikiem chłodniczym.

Rurę należy dociąć, oczyścić, odgratować i odtłuścić. Powierzchnie łączone muszą być dobrze dopasowane, aby lut mógł prawidłowo wniknąć w szczelinę kapilarną.