Pytania pomocnicze - ELE.11

Sterownik solarny nadzoruje pracę instalacji, porównuje temperatury z czujników i załącza lub wyłącza pompę obiegową. Może też sygnalizować błędy, np. uszkodzenie czujnika lub nieprawidłową temperaturę.

Najczęściej jest przedstawiany jako prostokątny moduł elektroniczny z wyświetlaczem lub panelem sterującym. Na schemacie jest połączony przewodami z czujnikami temperatury i pompą obiegową.

Należy odczytać kod błędu, sprawdzić dokumentację DTR, stan czujników temperatury, przewodów, zasilania oraz elementów wykonawczych, np. pompy obiegowej.

Najczęściej są to czujnik temperatury kolektora słonecznego oraz czujnik temperatury zasobnika c.w.u. Na podstawie ich wskazań sterownik decyduje o pracy pompy.

Zapobiega nieprawidłowej pracy układu, np. przegrzewaniu zasobnika, pracy pompy w złych warunkach lub braku odbioru ciepła z kolektorów. Sygnalizacja błędów ułatwia szybką diagnostykę.

Sprawdza się m.in. ciśnienie instalacji, stan płynu solarnego, działanie pompy obiegowej, poprawność wskazań czujników, szczelność połączeń oraz komunikaty sterownika.

Uszkodzone lub zużyte elementy mechaniczne powodują wzrost drgań oraz zmianę ich charakterystyki. Analiza drgań pozwala wykryć zużycie zanim dojdzie do poważnej awarii.

Najczęściej kontroluje się łożyska, przekładnię, wał główny, generator oraz elementy wirujące. Są to części szczególnie narażone na zużycie mechaniczne.

Pomiar drgań służy głównie do oceny stanu technicznego elementów mechanicznych. Pomiar mocy elektrycznej informuje o produkcji energii, ale nie wskazuje bezpośrednio stopnia zużycia łożysk czy przekładni.

Typowe objawy to zwiększone drgania, hałas, wzrost temperatury pracy, nierównomierna praca oraz obecność opiłków metalu w oleju przekładniowym.

Stosuje się głównie czujniki drgań, akcelerometry, analizatory drgań oraz systemy monitoringu online. Urządzenia te mierzą amplitudę, częstotliwość i przebieg drgań.

Nagły wzrost wibracji może świadczyć o uszkodzeniu łożyska, niewyważeniu wirnika, problemach z przekładnią lub poluzowaniu elementów konstrukcyjnych. Wymaga to kontroli serwisowej.

Zbiornik ma kontakt z wodą, tlenem i elektrolitami, co sprzyja korozji elektrochemicznej. Szczególnie narażone są miejsca uszkodzenia powłoki ochronnej wewnątrz zbiornika.

Anoda magnezowa jest anodą ofiarną i stopniowo się zużywa. Anoda tytanowa zwykle działa z zewnętrznym zasilaniem i wytwarza prąd ochronny, dlatego nie zużywa się tak szybko.

Zawór bezpieczeństwa chroni instalację przed nadmiernym wzrostem ciśnienia. Nie służy do ochrony zbiornika przed korozją.

Filtr siatkowy zatrzymuje zanieczyszczenia mechaniczne, np. piasek lub opiłki. Nie zabezpiecza ścianek zbiornika przed korozją elektrochemiczną.

Zawór zwrotny zapobiega cofaniu się wody w instalacji. Jego zadaniem nie jest ochrona antykorozyjna zbiornika.

Należy sprawdzić zasilanie, przewody, połączenia elektryczne oraz sygnalizację pracy układu ochrony. Bez prawidłowego zasilania anoda tytanowa może nie chronić zbiornika skutecznie.

Mierzy temperaturę kolektora i przekazuje ją do sterownika solarnego. Dzięki temu sterownik może zdecydować o włączeniu lub wyłączeniu pompy obiegowej.

Przewody czujnika podłącza się do odpowiednich zacisków w sterowniku solarnym. Zaciski są zwykle opisane w dokumentacji technicznej urządzenia.

Najczęściej używa się wkrętaka, ściągacza izolacji, szczypiec oraz czasem multimetru. Są to narzędzia przeznaczone do pracy z przewodami elektrycznymi.

Ponieważ czujnik podłącza się elektrycznie do zacisków sterownika, a nie do rur instalacji solarnej. Narzędzia hydrauliczne służą do montażu elementów rurowych, nie przewodów sygnałowych.

Sterownik może błędnie odczytywać temperaturę, nie uruchamiać pompy lub uruchamiać ją w niewłaściwym momencie. Może to obniżyć sprawność instalacji albo spowodować nieprawidłową pracę układu.

Można zmierzyć jego rezystancję multimetrem i porównać wynik z tabelą producenta. Warto też sprawdzić ciągłość przewodów oraz poprawność połączeń na zaciskach.

Próżnia ogranicza straty ciepła przez przewodzenie i konwekcję. Dzięki temu absorber może skuteczniej przekazywać energię cieplną do instalacji.

Najczęściej oznacza utratę szczelności i zanik próżni. Do wnętrza rury dostało się powietrze, co pogarsza jej właściwości izolacyjne.

Powoduje większe straty ciepła do otoczenia. W efekcie kolektor uzyskuje niższą temperaturę i dostarcza mniej energii użytkowej.

Nie, jeśli rura jest szczelna, wilgoć z atmosfery nie dostaje się do jej wnętrza. Wilgoć może pojawić się wewnątrz dopiero po utracie szczelności.

Taką rurę należy uznać za uszkodzoną i zwykle wymienić. Naprawa przez ponowne wytworzenie próżni nie jest typową czynnością serwisową w instalacji.

Należy sprawdzić stan szkła, brak pęknięć, przejrzystość rur, mocowanie oraz ewentualne ślady matowienia lub zbielenia. Ważna jest też kontrola pracy całej instalacji solarnej.

Anoda magnezowa chroni stalowy zbiornik przed korozją elektrochemiczną. Ulega stopniowemu zużyciu zamiast ścianek zasobnika.

Podczas pracy anoda rozpuszcza się, ponieważ przejmuje proces korozji na siebie. Po nadmiernym zużyciu przestaje skutecznie chronić zbiornik.

Zwykle zaleca się wymianę co najmniej co 18 miesięcy, o ile producent nie podał innych wymagań w dokumentacji.

Brak wymiany może doprowadzić do korozji zbiornika, przecieków oraz utraty gwarancji producenta.

W dokumentacji techniczno-ruchowej, instrukcji obsługi lub karcie gwarancyjnej danego zbiornika. Wymagania producenta są wiążące dla utrzymania gwarancji.

Pierwsza litera określa dolne źródło ciepła, czyli środowisko, z którego pompa pobiera energię cieplną, np. powietrze, woda lub roztwór glikolu.

Druga litera określa nośnik ciepła po stronie instalacji grzewczej, czyli to, co jest ogrzewane, np. woda lub powietrze.

Litera B pochodzi od angielskiego słowa „brine”, czyli solanka. W praktyce oznacza ciecz niezamarzającą, najczęściej roztwór glikolu, krążącą w gruntowym wymienniku ciepła.

Taka pompa ma oznaczenie A/W, ponieważ dolnym źródłem jest powietrze, a górnym nośnikiem ciepła jest woda.

Obie pobierają ciepło z gruntu przez roztwór glikolu. Różnica dotyczy strony grzewczej: B/W ogrzewa wodę, a B/A ogrzewa powietrze.

Wykorzystuje grunt jako źródło energii cieplnej. Roztwór glikolu odbiera ciepło z gruntu i transportuje je do pompy ciepła.

Glikol obniża temperaturę zamarzania cieczy roboczej, dzięki czemu instalacja może bezpiecznie pracować przy niskich temperaturach gruntu.

Woda może zamarznąć, powodując rozsadzenie elementów instalacji, a także sprzyjać korozji i powstawaniu osadów. Dlatego w instalacjach solarnych stosuje się ciecz solarną, zwykle na bazie glikolu.

Najczęściej stosuje się ciecz solarną, czyli roztwór glikolu z dodatkami antykorozyjnymi. Zapewnia ona ochronę przed zamarzaniem i wysoką temperaturą pracy.

Warunki gwarancji znajdują się w karcie gwarancyjnej oraz dokumentacji techniczno-ruchowej producenta. Dokumenty te określają m.in. dopuszczalne medium robocze i wymagania eksploatacyjne.

Nie zawsze. Kolektory słoneczne są projektowane do pracy w wysokich temperaturach, a podczas stagnacji absorber może osiągać znacznie ponad 100°C.

Zamarznięty czynnik zwiększa objętość, co może doprowadzić do pęknięcia rur, absorbera lub połączeń. Takie uszkodzenie przy zastosowaniu niewłaściwego medium zwykle nie jest objęte gwarancją.

Przeglądy pozwalają sprawdzić stan cieczy solarnej, szczelność, ciśnienie i pracę pompy obiegowej. Brak wymaganych przeglądów może być podstawą do odrzucenia roszczenia gwarancyjnego.

To czynnik chłodniczy, który wrze w niskiej temperaturze. Dzięki temu może odbierać ciepło ze źródła dolnego i oddawać je w skraplaczu.

Wziernik umożliwia bezpośrednią obserwację ciekłego czynnika chłodniczego w przewodzie. Pozwala zauważyć brak cieczy, pęcherzyki gazu lub nieprawidłowy przepływ.

Wziernik służy do obserwacji cieczy w układzie. Presostat kontroluje ciśnienie i może załączać lub wyłączać urządzenie po przekroczeniu ustawionych wartości.

Zawór dławiący obniża ciśnienie czynnika chłodniczego przed parownikiem. Powoduje to spadek temperatury i umożliwia odparowanie czynnika.

Termostat reaguje na temperaturę i steruje pracą urządzenia, np. włącza lub wyłącza ogrzewanie. Nie służy do pomiaru poziomu cieczy.

Mogą świadczyć o niedoborze czynnika chłodniczego, obecności gazu w przewodzie cieczowym lub zakłóceniach przepływu. Wymaga to dalszej diagnostyki układu.

Wilgoć może powodować korozję, powstawanie kwasów oraz zamarzanie w elementach dławiących. Może także prowadzić do uszkodzenia sprężarki.

Gwarancja wydajności określa, jaki minimalny procent mocy znamionowej moduł powinien zachować po określonym czasie pracy. Typowo przyjmuje się, że po 25 latach moduł powinien osiągać co najmniej około 80% mocy znamionowej.

Spadek mocy wynika z naturalnej degradacji materiałów półprzewodnikowych, połączeń elektrycznych, warstw ochronnych i szkła. Proces ten jest powolny, ale nieunikniony nawet przy prawidłowej eksploatacji.

Moc znamionowa to moc modułu określona przez producenta w standardowych warunkach testowych STC. Jest podawana najczęściej w watach peak, czyli Wp.

Należy unikać trwałego zacienienia, uszkodzeń mechanicznych, przegrzewania oraz zabrudzeń. Ważny jest też poprawny montaż, wentylacja modułów i okresowa kontrola instalacji.

Gwarancja produktowa dotyczy wad materiałowych i wykonawczych modułu. Gwarancja wydajności dotyczy utrzymania określonego poziomu mocy po wielu latach pracy.

Wartość 25 lat jest typowym okresem gwarancji wydajności modułów fotowoltaicznych. Oznacza ona, że po tym czasie poprawnie eksploatowany moduł powinien nadal osiągać co najmniej około 80% mocy znamionowej.

Wzrost temperatury modułu zwykle powoduje spadek jego chwilowej mocy wyjściowej. Dlatego ważna jest odpowiednia wentylacja paneli, szczególnie przy montażu na dachach.